گنجور

حاشیه‌ها

بهنام در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۳:۱۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۵۸۸:

سلام
کسی می دونه منظور از این بخش بیت دوم چیه؟
صد بار ببخشودم «بر تو به تو بنمودم»
این رو نفهمیدم.
بعد آیا درست می فهمم که مصرع اول بیت آخر سوالیه؟
چون کم نشود سنگت؟ چون بد نشود رنگت؟
ممنون

شهریار همتی در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۳:۰۱ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۷۰:

سلام بر همه ی عزیزان
خیام فردی بسیار تیز هوش بوده ، بطوری که خود را مخاطب قرار داده تا خواننده را به تفکر وادارد
راجع به لوح محفوظ توضیح مختصری می دهم تا مطلب جا بیفتد.
ناظری را تصور کنید ( خدا ) در عالمی که زمان ، مکان ، تضاد ، و هیچگونه ابعادی بر او حاکم نیست ، ( عالم تک قطبی ) ( ناظر شماره یک )
و ناظر دیگری را بنام آدم.
آدم ( ناظر شماره دو ) هنگام رانده شدن از بهشت ( بهشت ناآگاهی ) که توانایی قدرت خدا شدن در آن بصورت بالقوه بود اما بصورت بالفعل نبوده باید حرکتی را در جهان دوقطبی شروع می کرد ( در جهان دوقطبی ابعاد گوناگونی چون ، زمان ، مکان ، تضاد ، و بعدهای دیگری وجود دارد ) توضیح اینکه در مقاطع مختلف چرخه ی جهان دوقطبی زندگی هایی توسط کثرت یافته های آدم تجربه می شود ، در حال حاضر ما در یکی از این مقاطع بعنوان انسان در حال گذران عمر خود هستیم البته با اختیار کامل ، به این معنی که در طی مسیر زندگی ما به دو راهی های زیادی برمی خوریم که باید تصمیم بگیریم که از کدام راه برویم و انتخاب می کنیم ، پس مختاریم ، متاسفانه عده ی بسیاری لوح محفوظ را اشتباه متوجه شده اند ، توجه بفرمایید چون یکی از ابعادی که به پای ما بسته شده است بعد زمان است ، ما روی زمان ادراک داریم و گذر آن را حس می کنیم
مثلا ً ما می گوییم ، دیروز ، امروز ، فردا ، آیا ما خدای دیروز امروز و فردا داریم ، اگر به این صورت بود پس خداوند هم مثل ما مسن و پیر می شد .
آیا به این صورت است ؟
نتیجه اینکه پیش از ما انسانهای زیادی زندگی کرده اند و پس از ما هم انسانهای زیادی زندگی می کنند و با اختیاری که دارند مسیرهای زندگی خود را انتخاب می کنند ، یا راه خیر را انتخاب می کنند یا راه شر را
یا سمت حق می روند یا باطل ، نکته ی مهم اینجاست چون خداوند هیچ گونه ابعادی ندارد ( من جمله زمان ) نتیجه ی عمل ما را در آن واحد دیده است ، یعنی نتیجه ی اختیار ما را دیده است ، توجه بفرمایید ، از این جهت سرنوشت ما ( همه ی انسانها ) مشخص است ، حتی اگر از گذر عمر همه ی انسانهای گذشته و آینده هزاران میلیارد سال هم که بگذرد او همه را در آن واحد دیده است ( چرا ؟ چون زمان ندارد در واقع شروع خلقت و خاتمه ی آن برای خدا بر هم منطبق است یعنی نتیجه ی عمل ما را دیده است ) متاسفانه عده ای تصور می کنند که ما عروسک خیمه شب بازی دست خداوند هستیم و هر طور بخواهد ما را می چرخاند.
بسیاری از عرفای ما به این امر واقف بودند
به این شعر شیخ محمود شبستری توجه فرمایید.
جهان خلق و امر از یک نفس شد
که هم آن دم که آمد باز پس شد

عارف در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۶:۴۵ دربارهٔ ملک‌الشعرا بهار » تصنیفها » مرغ سحر (در دستگاه ماهور):

دوستانی در مورد اینکه در بیت "عهد و وفا پی سپر شد"، "پی سپر" صحیح است یا "بی سپر" پرسیده بودند. فکر می کنم پی سپر به معنای پایمال و لگدکوب شده درست باشد:
پیوند به وبگاه بیرونی

احمد لماس در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۶:۳۰ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۸۸:

در بیت هشتم ان مت که مت به ضم میم باید تلفظ بشه نه فتح میم!

سید یوسف بیژنی در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۶:۰۳ دربارهٔ عطار » تذکرة الأولیاء » بخش ۲۶ - ذکر حاتم اصم قدس الله روحه:

آنگاه به مسجد درآیم و مسجد حرام را مشاهده کنم، سلام . به مسجد الحرام اصلاح بفرمایید

محسن،۲ در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۱:۲۲ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۰۷۵:

محسن جان
به توضیح من توجه نکردی
از رگ خواب فراغت همچو مار ، اندیشه کن
می گوید : بترس ، از آن فراغتی که همچو مار است

rezasafari در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، یکشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۱:۱۷ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۸۵۹:

دربیت پنجم مصرع نخست !
هرکس به یک دوجام نفس، مست گشت و رفت
صحیح می نماید

احمد لماس در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۳۱ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر چهارم » بخش ۸۰ - بیان سبب فصاحت و بسیارگویی آن فضول به خدمت رسول علیه‌السلام:

در بیت آخر این بخش تقدم و تاخر واژه های چون و اغلب به تناوب و تهاتر تکرار میشوند !
به گمانم‌پای سلیقه هم به میان آمده کم کم.

احمد لماس در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۲۷ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر چهارم » بخش ۸۰ - بیان سبب فصاحت و بسیارگویی آن فضول به خدمت رسول علیه‌السلام:

اون ابیاتی که جناب ایرج ذکر کردن که از همین کتاب مساطاب هم اخذ شده در مواددی نادرست و ابتر است! مانند!
لیک چون اغلب بدند و ناپسند
که این مصرع به فرمی دیگر بیان شده.

پارسا فارسی در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۶:۲۶ دربارهٔ سنایی » دیوان اشعار » قصاید و قطعات » شمارهٔ ۲۰۶:

سلام بر شما
متاسفانه یک بیت بر اثر کثرت استعمال در اشتباه، مدام و مدام تکرار شده است، تا جایی که در تصحیحات هم همین اشتباه مورد استفاده قرار گرفته است
اصل بیت این است:
ملکا ذکر تو گویم که تو پاکی؛ و سَنایی
نرود جز به همان ره که تواَش راهنمایی...
یعنی سنایی جز آن راه نرود
و اگر دقت نمایید قافیه باید با هجای ـَ ا ای باشد
ولکن کلمه ی «خُدایی» دارای هجای ـُ ا ای است.
پایدار و درپناه حق

شاهین در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۵:۳۲ دربارهٔ شاه نعمت‌الله ولی » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۲۱ (مهدی نامه):

زمان بر پیکره ی نیمی از حواشی درج شده در مورد این ابیات تا به این تاریخ (هفتمِ اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و نود و هشت خورشیدی) خطِ بطلان کشید
بسیاری دم از تواریخ گوناگون و اعداد و ارقام زدند و خط و نشان کشیدند که این میشود و آن نمیشود... موهوماتی که خاکسترش هم نماند
گذر زمان جهل و گولی و حمق بسیاری را آشکار ساخت و میسازد

طاهر در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۴:۲۹ دربارهٔ باباطاهر » دوبیتی‌ها » دوبیتی شمارهٔ ۹:

این بیت واقعا زیباست و یک دنیا پیام همراهش داره زمانیکه برای اولین بار این شاه بیت رو شنیدم در نظرم اینطور مجسم شد که انسان مستی قدح به دست در شبی ، قدح از دستش میافتد و نشکستن قدح مستی را از سرش بیرون میکند که چه کسی نخواست این قدح در سنگستان بشکند و به بزرگی خدا پی برد و سپس به راه راست هدایت شد و ... موضوع دیگه اینکه چون من گاهی سنتی میخونم و کسانی که آواز بلدند میدونند اشعار باباطاهر خوراک مایه دشتی هست و به جرات میگم چند روز فکر کردم تا ردیف مناسب این بیت رو در صدای خودم پیدا کنم و هر وقت اینو میخونم همه از خود بیخود میشن و ....

محسن در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۴:۰۶ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۰۷۵:

درود بر محسن.2
من فکر می کنم در مصراع دوم معنی دیگه ای نهفته باشه.
مصراع اول دارای معنی روشنیه:
اومدن توی این دنیا پشیمانی داره( بخاطر تمام غفلت ورزیهای انسان)
رگ خواب هم اون رگیه که ب عقیده پیشینیان با فشردن آن انسان به خواب می رود ک این کار را دنیا ب خوبی انجام داده.یعنی دنیا و رنگارنگی آن باعث غفلت میشه.
ولی حرف من اینه چرا صائب میگه همچو مار باید ب فکر باشیم؟؟؟

سینا در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۳:۳۷ دربارهٔ فروغی بسطامی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۰۷:

در بیت هشتم کلمه "با" جا افتاده است.
سر جنگ است تو را با همه عشاق مگر

باهر در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۴۷ دربارهٔ جامی » هفت اورنگ » سبحة‌الابرار » بخش ۴ - در ترشیح اصل این شجره به رشحه توحید و توشیح صدر این مخدره به وشاح تحمید و فی مناجات:

ابیات جا افتاده :
"گفتمش یار تو ای فرزانه،
با تو همواره بُوَد هم خانه،
به مُراد تو بُود کارگزار
سازگار تو بُود در همه کار"

مدبر در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۹:۲۹ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » متفرقات » شمارهٔ ۱۱:

برای دولت تدبیر و امید خوبه

سامان عین در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۸:۳۸ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۴۳:

اگر فرض کنیم راه دین راه یقین هست؛ گروهی در حال تفکر در راه یقین هستن (نگاه فقیهانه دارند به راه. چند فرض کلی رو به یقین گرفتن و از روی اونا احکام دیگه رو توسعه میدن و همچنین در حال اثبات و عرفان زوایای راه هستن. یه جورایی انگار دید منجمانه به دین دارن). گروهی در راه یقین به شک افتاده‌اند که اصلاً شاید راه رو اشتباهی اومدن (نگاه فیلسوفانه دارند به چیزی که پایه و اساسش یقینه).
ولی با اینکه نظرات دوستان رو هم خوندم معنی دو مصرع آخر همچنان برایم گنگ هست.
ممکنه ترس شاعر از این باشه که ممکنه راه دیگه‌ای هم هست و خودش ازش خبر نداره. یا خودش خبر داره اون راه چیه و میگه این دو راه غلطه. یا اینکه یه جور نفی صورت مسأله می‌کنه که انگار میدونه از این دو راه رو یکیش درسته (شبیه گل یا پوچه و بالاخره یکی از این دو گروه راه درست رو دارن طی میکنه) ولی تمایل نداره هیچکدوم رو انتخاب کنه.
بنظرم بیشتر از دو مصرع اول، دو مصرع آخر چالش برانگیزه
و اگه بخام نظرمو بگم، اینه که به نظر میرسه شاعر بخاد بگه راه دین رو باید عاشقانه طی کرد؛ نه عارفانه و نه با دو دلی. هیچ شناخت و همچنین هیچ جای شکی وجود نداره.

مینو در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۷:۳۱ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر اول » بخش ۱۱ - حکایت بقال و طوطی و روغن ریختن طوطی در دکان:

با سپاس فراوان آقای فرهاد عزیز برای معنی و تفصیر

الف رسته در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۷:۰۱ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب اول در سیرت پادشاهان » حکایت شمارهٔ ۴۱:

آیا اسکندر رومی همان اسکندر مقدونی است؟
آیا ذوالقرنین که در فران آمده است همان اسکندر مقدونیست؟
آیا همین حکایت گلستان با افسانه‌های خونریزی و ویرانگری های اسکندر مقدونی همخوانی دارد؟
آیا اسکندر گُجستگ که در منابع پهلوی آمده است همان اسکندر رومی است؟
در کشورهای غربی به مولانا جلاالدین بلخی می‌گویند «رومی» . در تمام ترجمه های انگلیسی اشعار مولوی اسم او به سادگی رومی است Rumi
چرا مولوی رومی شد؟
برخی محققان می‌گویند که روم کشوری بوده است تاریخی که نام دریاچهٔ ارومیه باقی ماندهٔ آن نام است.
در زمان مولوی هم که هنوز کشوری به نام عثمانی پدید نیامده بود آن منطقه را روم می نامیدند که بسیاری از منابع تاریخی این موضوع را تائید می‌کنند.
چند تن از پژوهشگران ایرانی، ماجرای حمله ی الکساندر مقدونی به ایران را به چالش کشیده اند. پژوهشگرانی چون :
امیر مهدی بدیع در کتاب یونانیان و بربره، اصلان غفاری: در کتاب «قصه ی سکندر و دارا ، احمد حامی: در کتاب سفر جنگی اسکندر مقدونی به درون ایران و هندوستان بزرگترین دروغ تاریخ است، پوران فرخزاد در کتاب «کارنامه ی به دروغ».

سید مسعود نوری در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۵:۵۹ دربارهٔ جامی » هفت اورنگ » تحفة‌الاحرار » بخش ۳۲ - مقاله ششم در اشارت به زکات که سرمایه بالش مال و مالش نفس بخل سگال است:

درنگی در معنای عنوان این مقاله (در اشارت به زکات که سرمایه بالش مال و مالش نفس بخل سگال است)
بالش: بالیدن، زکات موجب رشد و بالیدن و اضافه شدن مال است. تلمیح است به این آیه:
یَمْحَقُ اللَّـهُ الرِّبَا وَیُرْبِی الصَّدَقَاتِ ۗ وَاللَّـهُ لَا یُحِبُّ کُلَّ کَفَّارٍ أَثِیمٍ ﴿البقرة/276﴾
(خداوند، ربا را ناچیز می‌گرداند و صدقات را افزونی می‌دهد و هیچ کفران‌کننده گنهکار را دوست ندارد.)
مالش: یعنی دستمالی؛ اما معنای مجازی و رایج آن: تنبیه؛ مجازات. مثلا نظامی فرماید:
چنانت دهم مالش از تیغ تیز / که یا مرگ خواهی ز من یا گریز
پس زکات تنبیه کردن و تربیت کردن نفس است که عادتا بخیل است. (سگال: اندیشه/ سگالنده: اندیشنده)

۱
…
۲۸۱۳
۲۸۱۴
۲۸۱۵
۲۸۱۶
۲۸۱۷
…
۵۸۷۳