نیما در ۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۸ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۳۶ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر اول » بخش ۸۱ - تفسیر و هو معکم اینما کنتم:
این شعر در فیلم بادبادک باز خوانده می شود. این جا را ببینید: پیوند به وبگاه بیرونی
بهزاد در ۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۸ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۰۲ دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » فریدون » بخش ۱۳ - آگاهی سلم و تور از منوچهر:
درود بر شاهنامه خوانان و شاهنامه دوستان
آیا کسی است که معنی دقیق آوگان را بداند؟
سپهدار چون قارن کاوگان
به پیش سپاه اندرون آوگان
عباس (مصیب) مهر آشیان مسکنی در ۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۸ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۵۲ دربارهٔ مهستی گنجوی » رباعیات » رباعی شمارۀ ۲۲:
با سلام شعر مال مرحوم قائم مقام فراهانی است و در زندان باغ نگارستان در شبی که صبح ان اعدام شد هرچه تقاضای قلم و کاغذکرد کسی به تقاضایش ترتیب اثر نداد. وبا خون دست خود بر دیوار زندان نوشت.و دربیت گه زمهجوری عیان غلط است و عنان درست می باشد
همایون در ۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۸ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۳۰ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۰۹۸:
انسان آیینهای برای دیدن درون و سیرت و روح و روان خود نیاز دارد و این آیینه همانا یک انسان دیگر است انسانی که غرق نیازهای خود و اسیر ایمان و باور خود نباشد بلکه در نوعی مستی و بی خبری و خاموشی باشد که اینها همه مشخصات خود جلال دین است پس او به حق خود را آیینه همه ما میداند آیینهای که هزار نقش زیبا مناسب و برازنده انسان و هزار اندیشه زیبا درخورد کمال و درخشندگی همگان در خود جای داده است و او این همه را با مهارتها و قابلیتهای خود بدست آورده است زیرا او شکارچی قابلی در هستی است و از توانائی بالایی در این کار برخوردار است. او آمدن خود به هستی را برابر با آمدن همه و راه یافتن همه به درون هستی میداند زیرا هستی دربانی در جلوی در گذاشته است که راه همه را سد میکند و این دربان همانا نیازها و بیچارگیها و باورها و اعتقادات خشک است که همه را ناتوان از دست یافتن به نیکبختی و اسیر آتش یاس و حرمان میکند. توصیه او نگاه کردن به جمال او و لحظهای خندیدن است تا شکست دربان را و زیبائی جمال و بخت خندان خود را ببینی و چون او شوی، تنها کسی که همواره برای همه آنچه که خود تجربه کرده است را آرزو میکند
امیر در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۳۴ دربارهٔ شهریار » گزیدهٔ غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۱ - مسافر همدان:
بیت هفتم به جای بنویسد نوشته شده بنوسید
کباب در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۸:۰۶ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۴:
بیت اول به نظر تمسخر دعوت قرآن به تحدی است.
حامد حسین در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۴:۵۵ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۷۱:
با سلام
نکته دیده نشده در بیت قیاس کردم و ... :
محذوف این بیت در حقیقت این است: قیاس کردم و تدبیر کردم و فهمیدم که قیاس در ره عشق چو شبنمی است ... و این واو است که معنای محذوف را به ما می فهماند و این نوع واو از اختراعات حافظ است در زبان فارسی گرچه در قرآن این چنین اسلوبی دارد که بسیار زیبا، دلنشین و عمیق است همچنین این اسلوب در زبان عامیانه استفاده نمی شود و بسیار ادبی است.
مهدی منصوری در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۴۲ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۶۶:
با سلامواقعا عجیبه دوستان چقدر بی جهت زور میزنن و حرفای بی ارتباطی رو به ابیات حافظ میچسبونن
کسرا در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۲۳ دربارهٔ خاقانی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۷۳:
بسیار زیباست
الف رسته در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۰:۴۳ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۲۷:
جواب این غزل جلال اسیر:
باده چون زور آورد هشیار میسازد مرا
خواب چون گردد گران بیدار میسازد مرا
صبح را گلگونه میبخشد کف خاکسترم
سوختن رنگینتر از گلزار میسازد مرا
دارد اکسیر حواس جمع چون دل شد خراب
سایهٔ ویرانهها بسیار میسازد مرا
غفلتم تعبیر آگاهیست، دیدم بارها
چشم خواب آلود من بیدار میسازد مرا
بلبل گلهای شوخ از دور بودن خوشتر است
سیر باغ آرزو بیدار میسازد مرا
الف رسته در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۰:۲۵ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۲۸:
جواب این غزل از جلال اسیر:
عشق نیرنگ تغافل در دل بیتاب ریخت
همچو گرد سرمه از چشم غزالان خواب ریخت
در شکست خاطر ما عشق نقصانی نکرد
گرد این ویرانه گل در دامن سیلاب ریخت
دیده تا دیوانهٔ خود را ز موج آشفته موی
هر چه پیدا کرد در دریا بر سر گرداب ریخت
کمترین بازیچهِٔ عشقِ جهان آشوب اوست
آتش و خاکی که از نیرنگ باد و آب ریخت
در نظر آورده هر گامی پریزاد دگر
از غبار راه او رنگ شب مهتاب ریخت
آتش فولاد برق خنجر هستی نبود
طرح محشر جوهر تیغش ز پیچ و تاب ریخت
در گداز انتظارش باغ میجوشد اسیر
گریهٔ شاداب ما بر آتش گل آب ریخت
عسگری در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۹:۳۶ دربارهٔ سعدی » مواعظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۸:
بیت ششم : بهیمه صحیح است.
الف رسته در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۷:۰۴ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۵۸۷:
اگر تقطیع بکنید خواهید دید که اشکال وزنی ندارد
ظلمت آبا/دیست از نا/شسته رخسار/ان زمین
فاعلاتن/ فاعلاتن / فاعلاتن/ فاعلن
علی در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۳:۰۲ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۴:
بنظر من همه چیز در مصرع اول خلاصه میشه
زان یار دلنوازم شکریست با شکایت
درواقع حافظ یار دلنوازش رو با شکایت شکر میگه
گر نکته دان عشقی بشنو تو این حکایت
خواهشا از یک واژه انقدر مغلطه نسازید
این دوستانی که هزار جور وصله ناجور به حافظ میزنند نه عشق رو میفهمند نه حافظ رو نه شعر رو
بقیه شعر همونطور که خودش میگه حکایت داستان مسیر پرپیچ خمش رو روایت میکنه راهی رو به زبان شعر میگه که منتهی شده به همون یار دلنوازش
در این شب سیاهم گم گشت راه مقصود
از هر طرف که رفتم جز وحشتم نیفزود
این راه را نهایت صورت کجا توان بست
کش صد هزار منزل بیش است در بدایت
در مورد ناتوانی و گمگشتگی هایی که در مسیرش تجربه کرده با ما حکایت خودش رو در میون میذاره
این راه را نهایت صورت کجا توان بست
کش صد هزار منزل بیش است در بدایت
عشقت رسد به فریاد ار خود به سان حافظ
و دست آخر همون عشق به یار دلنوازش اون رو به مقصودش رسونده و چنان هم به مقصود رسیده که
قرآن رو ز بر میخونه
در واقع حافظ راه رسیدنش به خدا رو با شکایت به خدای خودش یادآوری میکنه همین بس داره درباره یک راه شعر میگه من نمیدونم کلمات رو نمیبینید یا خوشتون میاد اعتقادات شخصی خودتون به حافظ بچسبونید
امید در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۲۳ دربارهٔ وطواط » رباعیات » شمارهٔ ۳۴ - در تغزل:
چو خاموش شوم
امید در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۲۱ دربارهٔ وطواط » رباعیات » شمارهٔ ۳۱ - در تغزل:
در دل ز غم عشق تو ناری دارم
سیدعلی (رضا) ساقی در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۱۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۹۵:
سحربه بوی گلستان دَمی شدم درباغ
که تا چوبلبل بیدل کنم علاج دِمـاغ
حافظ دراین غزل زیبا باتوصیف شاعرانه ی صحنه ی گلشن وبزم خیال انگیزگلها، مارابه تماشاگه رازگلها می برد تاباسِیرکردن در عالَم شوق انگیز گلستان ولحظاتی همنفس شدن باآنها، اندوه روزگار فراموش کرده واز گلها شیوه ی شادخواری وطرزخوشباشی بیاموزیم.
بو : ایهام دارد : 1- هوس و آرزو ، خواسته 2- رایحه ، شمیم
شدم : رفتم
بیدل : عاشق ، دل از دست داده
علاج : درمان
دَماغ : بینی وآلت بویایی، درونِ "مغز" که محلّ ِ سودا وخیال و فکر و حال است .
معنی بیت :
به قصدسیاحت درفضای گلستان، سحرگاهان، لحظاتی به باغ رفتم تا همانندِ بلبل بیدل حال و هوایی تازه کرده وقراری بردل بیتاب خودببخشم.
خوشترزصحبت باغ وبهارچیست؟
ساقی کجاست گوسبب انتظارچیست؟
🌿━━━━━━━━━━🌿
به جلوهی گلِ سـوری نگاه میکردم
که بوددرشبِ تیره به روشنی چوچراغ
جلوه : جذابیّت ، زیبایی
گل سوری همان گل سرخ و آتشی رنگ است. این گل درادبیات مانمادمعشوق است
معنی بیت : درباغ به تماشای گل سوری مشغول شدم دیدم چقدرزیبا ودرخشنده بود، درخشنده، همچون چراغ روشنی در شبِ تاریک و سیاه.
غنچهی گلبـنِ وَصلم ز نسیمش بشکفت
مرغ خوشخوان طَرَب از برگِ گل سوری کرد
🌿━━━━━━━━━━🌿
چنان به حُسن وجوانیِّ خویشتن مغرور
که داشت ازدل بلبل هـزار گونه فراغ
حُسن : زیـبـایی
فَراغ : آسودگیِ خاطر،بی خیال وبی توّجه،فارغ شدن
"هزارگونه فَراغ" تاکیدی براوج بی خیالیست.
درادامهی بیت قبلی
معنی بیت :
گلِ سوری چنان غرق درغرور نازوزیبایی و جوانیِ خویش فرو رفته بودکه ازدل بلبل غافل شده بودو هیچ توجّهی به ناله وسوزوگدازبلبل نـداشت .
نشان عهد ووفانیست درتبسّم گل
بنال بلبل بیدل که جای فریاداست.
🌿━━━━━━━━━━🌿
گشاده نرگس رَعنا زحسرت آب ازچشم
نهاده لاله زسودا به جان و دل صد داغ
نرگس رعنا : گل نرگس که بسیارخوشرنگ وبوست. درشیراز درفصل پائیز وآغاز زمستان، نرگس زارهای شیراز بسیار تماشایی وفرح بخش است.
حافظ درغزلیّاتِ خود نسبت به گل نرگس، علاقه ومیل بیشتری نشان داده وباآن مضامین بکر وزیبایی خَلق کرده است.
گل نرگس دارای برگهای سفید ودرونش زرد یانارنجیست وخواص فراوانی دارد. نرگس درعرصه ی شعر، اغلب به معنا و مفهوم چشم آمده است. چشمی که شهلاومست است، چشمی که خُماراست، چشمی که باحسرت نگاه می کند ودرهرغزلی متناسب بامضمون بیت،به بهانه ای نگران است یا باحسرت نگاه می کند.
دراینجا نرگس به معنای چشم نیامده بلکه به لطف طبع حافظ، شخصیت انسانی پیدا کرده،چشم دارد و ازناکامی یابداقبالی خویش حسرت می خورد وچشمانش پرآب شده است.
یاشاید به ناکامی لاله اشک حسرت می ریزد همانگونه که پیش ازاین نیزدرجایی دیگربه یادداریم که نرگس به سرنوشت لاله نگران شده بود.
"چشم نرگس به شقایق نگران خواهدشد"
"سودا"نیزچندین معنا دارد : 1- یکی از چهار مزاجی (خون ، بلغم ، سودا ، صفرا) که در طبّ قدیم برای بدن قائل بودند . 2- تجارت و معامله ۳- سـودا به معنای سیاه
۴-نوعی بیماری پوستی که قدیم معتقد بودند که مزاج سودایی سبب آنست ۵- نوعی بیماری مغزی و روانی (مالیخولیایی) که فرد مبتلا را سـودا زده میگفتند . عشق و شیدایی ، بعضی عشق را نوعی بیماری روانی میدانستند و از این رو عاشق را سودا زده یا سودایی مینامیدند.
داغ : ایهام دارد : 1- سوز ، مصیبت ، غصّه 2- نشانه
در ادبیاتِ ما "داغ" غالباً به معنی "نشانه" است. از این رو که در قدیم چهارپایان و بـهویژه اسب و شتر و همچنین بردگان را با مُهر یا علامت مخصوص صاحب و مالک و یا علامت مخصوص مزرعهای که بَردگان در آن کار میکردند ، بر روی فلّزی حک شده و در آتش میگذاشتند ونشانهگذاری میکردند.
درعرفان و ادبیات عرفانی عشق را داغ و نشانهای میدانند که خداوند بر دل انسان نهاده تا او را مخصوص خودگرداند.
از"لاله"به سببِ خونین دل بودن،همیشه به عنوان گلِ عاشق نامبرده می شود برعکس ِ گل سوری (سرخ) که نمادِ معشوقی وجلوه گریست. دراینجاشاعر نقطه ی سیاهیِ وسط "لاله" را نشانهی عاشقی و سوز عشق درنظرگرفته است. لاله عاشقِ بلبل است امّا بلبل میل اَش بیشتربه گلِ سرخ است، گلِ جلوه گری که نسبت به بلبلِ بیدل بی توجّهی نشان می دهد!
درمیانِ عشق های زمینی ِ آدمیان نیزمعمولاً چنین اتّفاقاتی می افتد! یعنی یکی ازصمیم دل عاشق ودلباخته ی کسی می شود امّا دیری نمی گذرد که کم کم درمی یابدمعشوق اودلباخته ی کسی دیگراست وهوای دیگری درسردارد!
معنی بیت : گل نرگس ازسرِ حسرت و افسوس اشک میریخت (شایدبه سببِ دلسوزی به حال لاله وبلبل که هردوناکام هستند) و گلِ لاله هزار نشانه و علامت عشق (به بلبل) بر دل و جانش داشت.
دربوستان حریفان، مانندِلاله وگل
هریک گرفته جامی بریادِ روی لاله
🌿━━━━━━━━━━🌿
زبان کشیده چوتیغی به سرزنش سوسن
دهان گشاده شقایق چومردم ایغاغ
سوسن : گیاهی پیازدار از خانواده زنبق، با برگهای باریک و دراز و گلهای زیبا و خوشبو به رنگ زرد، کبود یا سفید که در انواع مختلف وجود دارد.
گلی که 5 کاسبرگ و 5 گلبرگ دارد و به همین خاطر آن را ده زبان میگویند.
ایغاغ: این کلمه ترکی-مغولی است به معنی نـمّـام وسخنچین
دراین غزل که شاعردرگلستان به سیاحت مشغول است،سخن ازگل وبلبل است وگلها شخصیّت انسانی پیداکرده اند. گلها همانگونه که رنگ وبو وخاصیتِ متفاوت وخاصی دارند، دراین مهمانی ارتباطِ عاطفی ِ حس انگیزی رابه نمایش گذاشته وهرکدام با تم ِ ویژه ای ازمیهمانان گلستان پذیرایی می کنند.
معنی بیت : سوسن همچون شمشیر زبان به سرزنشِ گل سوری کشیده است.(شاید به سببِ جلوه گری بیش ازحد وتحریک کردن وبه آتش کشیدن وجودِ بلبل) وگل شقایق که عاشقی خونین دل است همانند آدمیان به سخن چینی دهان بازکرده است. (سخن چینی ِ شقایق به معنای سخن چینی امروزه سعایت و بدگویی دیگران نیست. بلکه سخن چینی به معنای دردِدل کردن عاشقانه هست. شقایق عاشقی شکسته دل وپُر درد است(بلبل به اوتوجّهی ندارد.!) ونیازمندِ کسی است که به دردِ دل اوگوش فرادهد تا اندکی خالی شود.
ارغوان جام عقیقی به سمن خواهد داد
چشم نرگس به شقایق نگران خواهدشد.
امّا چرانگران؟
گفتیم که نرگس گل پائیزو زمستان است ودرآغاز بهار زمانی که گلهای لاله و...می رویند،زمانِ رحلت ورخت بربستن اوست. اونیک می داند که گلها چه عیش وعشرتی پیش رو دارند... واز طرفی احساس می کند که زمان عمر اوسرآمده وباید هرچه زودتر صحنه را ترک کند ازهمین رو چشمهای او حسرت بار ونگران است.
🌿━━━━━━━━━━🌿
یکی چوباده پرستان صُراحی اندر دست
یکی چو ساقی مستان به کف گرفته ایاغ
صُراحی: جام شراب
ساقی : شراب دهنده به میخواران
ایـاغ : پیاله وظرف بزرگ شراب ، که ازآن به پیاله های می خواران می ریختند.( تُنگ وپارچ)
معنی بیت : یکی از گلها همانند شرابخواران جام باده در دست دارد و گل دیگری همانندِ ساقیِ باده نوشان، ظرف بزرگی(پارچ) از شراب به دست گرفته وکاسه های میخواران راپرمی کرد
به چمن خرام وبنگر بَرِ تختِ گل که لاله
به ندیم ِ شاه ماند که به کف اَیاغ دارد.
🌿━━━━━━━━━━🌿
نشاط وعیش وجوانی چوگل غنیمت دان
که حافـظا نـَبـُوَد بـر رسول غـیـرِ بَلاغ
ایدئولوژیهاوسیستمهای حاکمیتی،بابرنامه ریزیهای دقیق وفریبنده ،مردم رابرای مردن بخاطرپرچم که جزیک تکه پارچه بی ارزش نیست آماده می سازند! برای مردن بخاطر مرزهایی که سیاستمداران حقّه باز کشیده اند تشویق می کنند به روشهای سیستماتیک وتبلیغات سنگین،مردم رابخاطرزندگی بهتر پس ازمرگ، به ترک دنیا فرامی خوانند! می گویند بخاطر تعصّب به نژاد وزبان ودین ومذهب ومعابد وکلیسا ومساجد بمیریدتارستگارشوید اما به غیرازمعدود روشن ضمیرانی امثال( زرتشت ها،بوداها وحافظ هاو….)هیچکس نمی گوید که در این دنیای بی مرزی که هدیه ی خداوندبه مردم هست به تمامیّت زندگی کنید وهرلحظه راجشن بگیرید برقصید آوازبخوانید وعشقبازی کنید!
زندگی یک سفرمحض ومطلق است سفری که به هیچ منتهی می شود به جایی که درهیچ کجا وجودندارد.تمام نگرانیهاو دلشوره هایمان مربوط به مقصد وهدف است اگربپذیریم که زندگی هیچ هدفی ندارد آسوده خاطرترشده ودلتنگیهایمان محو خواهندشد وخواهیم توانست بجای اندیشیدن به مقصدی که وجودندارد ازمسیر لذت ببریم.
بَلاغ: پیام رسانی
رسول : پیام رسان ، خبر دهنده
بـلاغ : خبر دادن ، آگاهی دادن
پیشترگفته شد که حافظ پیام رسان ِ عشق وگل ونوراست. دراین غزل نیزمی بینیم که خودِخواجه نیزبه رسول بودن خویش اشاره می کند. اوحقیقتاً رسولِ گل ونور وعشق ومحبّت است.
معنی بیت : ای حافظ ،عیش وعشرت وجوانی را همانندِ گلِ غنیمت بشمار که فرصت ها بسیار زودگذرند و زمان دراختیار بودن آنهاهمانندِ عمرگل چند روزی بیش نیست. رسالتِ من پیام رسانی بود من وظیفه ی خویش عمل کردم و غیراز خبررسانی مسئولیتی ندارم
(هرکسی آزاداست که این پند را قبول یا رد کند قصد من آگاهسازی بود)
غنیمت دان ومِی خور درگلستان
که گل تاهفته ی دیگرنباشد
فرشید برزگر در ۸ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۷ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۰:۲۲ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۵۸۷:
اگر هنوز عزیزی این صفحه را دنبال میکند، توجه داشته باشد که مصرع اول از بیت چهارم، ایراد وزنی دارد.
به گمان بنده واژهی "است"، باید حذف شود تا وزن مصرع اصلاح شود. لطفا اگر دوستانی به دیوان چاپی صائب دسترسی دارند این مورد را بررسی و نتیجه را درج بفرمایند. متشکرم.
ارش در ۸ سال و ۲ ماه قبل، سهشنبه ۶ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۲۶ دربارهٔ شیخ محمود شبستری » گلشن راز » بخش ۱ - دیباچه:
سلام به همه عزیزان . در مراحل سیر سلوک از واقعیت کنده میشویم و به حقیقت میریم و سپس از حقیقت کنده به واقعیت می اییم. در حقیقت ماندن بدون واقعیت بسیار از دید بنده توهم زاست و به قول دوستان برای خود بهشتی نسیه خلق میکنیم که در اخر واقعیت انرا زیر پای خود له خواهد کرد لذا دنیای کنونی و واقعیت بسیار متعالی و قابل استناد هست تا تفکرات و طرز فکر اینجانب برای همین شیخ شبستری از این دنیا به عنوان قران و کتاب حق یاد میکند
همایون در ۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۸ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۳:۱۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۳۰: