محمد تقوی رفسنجانی در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۳۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۳۳:
سلام
عبارت «کجا میروی بایست» که در نسخه قزوینی و خانلری آمدهاست
بعقیده استاد الهی قمشهای از ساحت حافظ دوراست.زیرا آن به یک
فرمان نظامی بیشتر شبیه است تا به یک اشارت شاعرانه.
بجای آن بیت را بصورت زیر آوردهاند:
ای کبک خوش خرام که خوش میروی به ناز
غرّه مشو که گربه عابد نماز کرد
یاشار محمدی وافق در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۳۵ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۰۷:
با سلام خدمت دوستان گرانمایه
در خصوص بیت 6 که شیخ اجل فرموده:«مرد راضیست که در پای تو افتد چون گوی/ تا بدان ساعد سیمینش به چوگان بزنی» باید گفت کاربرد ضمیر متصل «ش» در واژه «سیمینش» درست می باشد به این دلیل که در ادبیات فارسی کهن یک ویژگی سبکی به نام «رقص ضمیر» وجود داشته که در حقیقت به شاعر کمک میکرده با استفاده از آن کلمه ای را که در ضمن بیت آمده به عنوان مفعول تعیین نماید. رقص ضمیر همیشه باید مرجعی داشته باشد که به آن مرجع بازگردد و اصطلاح به آن «مرجع ضمیر» می گویند، در این بیت مرجع ضمیر «ش» همان مرد می باشد که در اول مصرع 1 آمده.
در این بیت سعدی از این قابلیت استفاده کرده و کلمه «سیمین» را با پسوند «ش» به کار برده که مرجع این ضمیر بر میگردد به مرد در مصرع اول.
اگه بخواهیم ژرف ساخت این بیت را بدون استفاده از ضمیر «ش» بنویسیم، بدینگونه خواهد شد:
مرد به افتادن در زیر پای تو رضایت دارد تا تو با ساعد نقره فام خود همانند گوی «او» را بزنی.
با تشکر از وب سایت زیبای «گنجور»
امین میهندوست در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۲۹ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۶۲:
گذاشتن یا گزاردن؟
پرسش
"سیاستگذار" یا "سیاستگزار"، کدامیک درست است؟
پاسخ
"عدهای گمان میکنند که اگر گذاشتن دلالت بر عملی عینی و ملموس نکند یا، به بیان دیگر، اگر مفعول آن جسم نباشد، باید با حرف "ز" نوشته شود. مثلا قانون یا بدعت یا بنیان چون جسم عینی و ملموسی نست در ترکیب با این فعل لابد میشود قانونگزار یا بدعتگزار یا بنیانگزار. این تصور نادرست در وهلهی نخست ناشی از خلط معنای حقیقی و معنای مجازی گذاشتن و در وهلهی بعد ناشی از خلط معنای این فعل با معنای گزاردن است. گذاشتن، در معنای حقیقی کلمه، «قرار دادن به طور عینی و مشهود» است، مثلا: "لیوان را روی میز میگذارم». اما گذاشتن مجازا به معنای «قرار دادن، وضع کردن، تاسیس کردن» است و چون مقصود از قانونگذار کسی است که قانون را وضع و بنا میکند( و نه فرضا کسی که قانون را اجرا میکند.) باید به همین صورت، یعنی با حرف «ذ» نوشته شود. ایضا بنیانگذار، به معنای «موسس»، کسی است که بنای کاری یا موسسهای را میگذارد و نوشتن آن با حرف «ز» غلط است."
نجفی، ابوالحسن.(1384). غلط ننویسیم. تهران: مرکز نشر دانشگاهی. ذیل گذاشتن/گزاردن
پیوند به وبگاه بیرونی
امیرنادر در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۳۴ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۷۶:
در توضیح بیت "امید در کمر زرکشت چگونه ببندم/دقیقه ایست نگارا در آن میان که تو دانی" حافظ همزمان از باریکی کمر معشوق تعریف میکند و گلایه میکند، که چنان باریک است (دلربا است) که نمیتوان امید بر آن بست
محمدرضا در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۰۱ دربارهٔ سنایی » دیوان اشعار » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۳ - در پاسخ پرسش سلطان سنجر دربارهٔ مذهب:
لطفا در ای سنا بی وارهان خود را که نازیبا بود
اسم سنایی اصلاح شود
محمدرضا در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۰:۵۵ دربارهٔ سنایی » دیوان اشعار » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۳ - در پاسخ پرسش سلطان سنجر دربارهٔ مذهب:
زهره را کی زهره باشد چهره از هر داشتن
به نظرم درست تر این است : زُهره را کی زَهره باشد چهره اظهر داشتن
ata در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۰:۴۳ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۱۳۰:
منظور الله و یکی از برگزیدگان خداست مشخص نیست اون فرد کیست یعنی با اطلاعات شهودی من درک نمیشه
احسان در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۰۹:۱۹ دربارهٔ سلمان ساوجی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۵۱:
قافیه در بیت چهارم "بامش" صحیحه
اشتباه تایپتی داره مباش تایپ شده
نشانی در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۰۸:۵۳ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هفتم در تأثیر تربیت » حکایت شمارهٔ ۴:
با سلام واحترام به کلیه اساتیدوسروران عزیز؛
بایستی توجه داشت که سعدی بیش از هفتصد سال پیش میزیسته و در آن زمان نه تنها اینترنت وگنجور و اینهمه شبکه های اجتماعی گوناگون وجود نداشت بلکه تنها در صد کمی از مردم سواد خواندن و نوشتن داشتند و علم و دانش مانند زمان ما اینگونه فراگیر نبود. در شیوه و شیرینی سخن وی همان بس که تاکنون نظیری نداشته است! شاید یکی ازجذابیتهای این داستان همان غلوّی است که در وصف دو آموزگار با دو روش متفاوت بکار برده أست تا منظور خودرا که همان نتیجه مطلوب سختگیری معلم بوده را به تصویر بکشاند. شاید در زمان خود وی هرگز هیچیک از نوشته هایش مورد انتقاد رقبایش قرار نگرفته بود و هیچگاه تصور نمیکرد پس از گذشت بیش از هفت قرن از در گذشتش تعدادی فرهیخته از دور ونزدیک و از طریق چیزی بنام اینترنت کلام به کلام سخنان وی را مورد نقد و بررسی قرار دهند!
ولی گویا ضمیر روشن وی از این مقال نیز آگاهی داشته و پاسخ آنا قبلاً داده است؛
چه جرم رفت که با ما سخن نمیگویی
جنایت از طرف ماست یا تو بدخویی
تو از نبات گرو بردهای به شیرینی
به اتفاق ولیکن نبات خودرویی
هزار جان به ارادت تو را همیجویند
تو سنگدل به لطافت دلی نمیجویی
ولیک با همه عیب از تو صبر نتوان کرد
بیا و گر همه بد کردهای که نیکویی
تو بد مگوی و گر نیز خاطرت باشد
بگوی از آن لب شیرین که نیک میگویی
گلم نباید و سروم به چشم درناید
مرا وصال تو باید که سرو گلبویی
هزار جامه سپر ساختیم و هم بگذشت
خدنگ غمزه خوبان ز دلق نه تویی
به دست جهد نشاید گرفت دامن کام
اگر نخواهدت ای نفس خیره میپویی
درست شد که به یک دل دو دوست نتوان داشت
به ترک خویش بگوی ای که طالب اویی
همین که پای نهادی بر آستانه عشق
به دست باش که دست از جهان فروشویی
درازنای شب از چشم دردمندان پرس
تو قدر آب چه دانی که بر لب جویی
ز خاک سعدی بیچاره بوی عشق آید
هزار سال پس از مرگ او گرش بویی
محسن در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۰۴:۵۱ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۴۵:
سپاس گزارم ازتون جناب سید علی ساقی . بسیار لطف کردین
سیاوش مرتضوی در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۴۸ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر چهارم » بخش ۱۰۴ - قصهٔ آن زن کی طفل او بر سر ناودان غیژید و خطر افتادن بود و از علی کرمالله وجهه چاره جست:
《ور بهر دو مایلی انگیخته》درست است، سپاس.
حسین علویانی در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۴۲ دربارهٔ شهریار » گزیدهٔ غزلیات » غزل شمارهٔ ۷۹ - حراج عشق:
بیت: تو با اغیار پیش چشم من ....همیشه ورد زبونمه و مثل آهنگ زمزمه میکنم،خیلی عالیه این شعر
سحر کریم زاده در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۵۴ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۱۳۴:
البته منظورم بیشتر مصرع دومه که متوجه مفهومش نمیشم
سحر کریم زاده در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۵۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۱۳۴:
ممکنه بیت آخر رو معنی کنید؟
امیرحسین نفر در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۵۲ دربارهٔ کسایی » دیوان اشعار » سوگنامه:
جالبه بدونید این شعر اولین سوگنامه مذهبی فارسی هستش و ای کاش براش خوانش ضبط می کردید.
nabavar در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۵۳ دربارهٔ رودکی » قصاید و قطعات » شمارهٔ ۱۲۱ - بویِ جویِ مولیان آیَد هَمی:
بوی جوی مولیان آید همی
” بو “ نه تنها آنست که به مشام می رسد ، مفهوم دیگری نیز دارد.
بوی جوی مولیان آید همی : به مانای آنست که بگوئیم یاد و خاطره ی آن روزها که در کنار آموی گذراندیم در دلم زنده شد ، در آرزوی بازگشت آن زمان و آن خوشی ها هستم .
سیدعلی (رضا) ساقی در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۴۵ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۱۵:
درخت دوستی بنشان که کام دل ببارآرد
نهال دشمنی برکن که رنج بیشمار آرد
روشن است که به استنادبیت پایانی،این غزلِ بسیارنغزوزیبا دردوران کهن سالی وپختگی سروده شده است. معجونی ازشراب عشق ومعرفت ورندیست وتک تک بیتها آنقدرعمیق ،پرمایه وحائز اهمیّت هستند که به ضرب المثل تبدیل شده وحتّی زینت بخش نوشته ها وکلام رجال مهم بین المللی نیزواقع شده اند..... پیام متن تبریک عیدنوروز باراک اوباما رئیس جمهوری وقت آمریکا، به ایرانیان، درچندسال پیش، مزّین به شاه بیت این غزل زیبا بود که به عنوان حُسن ختام پیام آمده بود.
معنی بیت: درمزرعه ی دل ،درختانی ازجنس دوستی وهمدلی پرورش دهیدتا ازثمراتِ دلپذیر آنها بهره مندوکامیاب گردید. نهال "دشمنی" همانندِ علفهای هرزدرتلاش خواهندبودکه سراز خاک برآورده ومانع ازثمردهی درختان دوستی شوند، آنهاراازریشه برکنید که اگرقوّت بگیرند شمارا دچاررنج بی شمار وزحمت بسیارخواهند نمود.
نکته ی بسیارمهمّی که شارحان بدان نپرداخته ودرشرح این بیت ناب موردتوجّه قرارنداده اند این است که دامنه ی معنای "دوستی ودشمنی" دراین بیت، چنانکه خواهیم دید گسترش یافته وبه حدّ کمال معنا رسیده است.
"دوستی" بسیارمتنوّع وانواع گوناگون دارد مثل دوستی باخدا،دوستی های عاشقانه، دوستی های خانوادگی دوستی های مجازی،تجاری، مالی و....
شاعرعزیز وپیام آورعشق ومحبّت، دراین غزل نغز وناب،برآن است تا بذردوستی ومودّت درمزرعه ی دل وجان طرفین دعواها وجنگها نشانده وتوجّه آنها رابه امری نیکو،معنوی وسعادت بخش معطوف سازد.
معنای دوستی دراینجا باتوجّه به لحن کلام، معنای گسترده تری پیداکرده وبه اصطلاح غنی ترشده است. دردوستیِ حافظانه، گستره ی معنا از همدلی، همنوایی وهمراهی دونفره،فراتررفته و مُدارا کردن، تحمّل واحترام به عقایدِ مخالفین فکری، سیاسی واجتماعی رانیز شامل شده است چراکه دشمنی وخصومت و جنگ وستیز، بیشتردر محدوده ومیدان تقابلِ آرا وبرخوردِ عقاید وباورهاست که شکل می گیردودر زندگانی معمولی و روزمرّگی کمتربه چشم می خورد.
"دوستی" دراینجا جنبه ی فردی ندارد این مفاهیم اخلاقی بیش از آنکه روان شناختی باشد جامعه شناختی هست. در حقیقت دوستی ویاری ملاطی اجتماعی هست که افرادگوناگون جامعه راکه موردظلم وستم قرارگرفته واینک پراکنده وازهم پاشیده شده اند رادوباره به یکدیگرپیوندزده وتبدیل به یک گروه مسئولیت پذیرو متعالی می کند ومسیر رشدونمو راهموارمی سازد. موادتشکیل دهنده ی این ملاط، محبت وهمدلی، اعتماد ویاری رسانیدن به یکدیگر، داشتن اهداف وخواسته های مشابه و دردها وزخمهای مشترک، ومیل به تغییرات بنیادین درجنبه های مختلف جامعه هست.
حافظ براین باوراست که گفتگوی تمدنها وفرهنگها، درآمیختن ودوستی بهترازجنگ وستیزو خصومت است. پیش شرط ورود به یک دوستی پایدار وسالم، مدارا وتحمّل است، باید ظرفیّت تحمّل طرفین، تاآنجا توسعه یابدکه مخالفین خودرابااحترام به عقایدشان بپذیرند وبه جای بریدن سر وزبان مخالفین وبه جای آرزوی مرگ برکسانی که باآنهاهم عقیده نیستند،آرزوی سلامتی، سرخوشی وسعادت داشته باشند واختلافات خودرا نه باستیز وگلاویزشدن، بلکه درعرصه ی گفتگو وهم زیستی مرتفع سازند.
برای رسیدن به چنین شرایط ایده آل، باید طرفین جنگهاوستیزه جویان بپذیرندوباورکنند که خداوند ازعشق ودوستی بین انسانها، خشنود می شود نه ازبریده شدن سر وزبان طرفین! شوربختانه تازمانی که این باور (خدا دوستارعشق است نه جنگ) درباطن همه ی آدمیان نهادینه نشود هرگز نهال دشمنی از مزرعه ی دل وجان آدمیان برکنده نخواهدشد ورنج های بیشماری بربشریّت تحمیل خواهدکرد.
درمرام رندی وبینش حافظانه ،کینه وخشم ونفرت ازدلهازدوده شده وجای خودرابه مهربانی، همزیستی ودرآمیختن داده است.
همه جاخانه ی عشق است چه مسجدچه کُنشت
همه کس طالب یارندچه هوشیاروچه مست
🌺━━━━🌺
چو مهمانِ خراباتی، به عزّت باش با رندان
که دردِ سرکشی جانا گرت مستی خمارآرد
رندان : رهاشدگان، خراباتیان، آنها که برخلاف زاهدان وعابدان، ظاهری لااُبالی وگناهکاردارند لیکن باطنشان نورانی وپاک وزلال است. بی قیدوبند به آداب ورسوم اجتماعی،سنّت وشریعت، آزاد ازبندِتعلّقات دنیوی واُخروی وذوب شده درعشقورزی بی قیدوشرط به محیط پیرامونی.
خرابات به دومعنی بکارمی رود اول به معنی ظاهری وسطحی: مکانی درحاشیه وحومه ی شهرها که افراد بی خانمان وقماربازان وباده نوشان درآنجاجمع شده وبه دورازچشم ماموران حکومتی به فسق وفجورپردازند.
دوم به معنی باطنی وعرفانی: فضایی مجازی،معنوی ومعبد روحانی، فارغ ازهردین ومذهب، که وارستگان ورهاشدگان ازتعلّقات دینی ودنیوی،عاشقان وجویندگان حقیقت درآنجاجمع شده وباراهنمایی پیری خردمندوفرزانه، اقدام به تخریب وویران ساختن هرآنچه(شامل باورهاواعتقادات، نامها، مقامها وموقعیتهای اجتماعی،فرهنگی، دینی، قومی،نژادی و.....) که درتعیین نوع شخصیت آدمی اثرگذاروشکستنی هستند می کنند وازهرنوع علایقی که وابستگی ایجادمی نمایدخلاص می گردند وبنای شخصیت خودراپس ازفروریختن دوباره بازسازی ،نوسازی وبهسازی نموده وازنو متولدمی گردند.
حافظ معمولاً هردومعنی رامدنظرقرارمی دادتا خوانندگان ومخاطبانش هرکدام به فراخور فهم ودانش وطبع ومذاق خویش برداشتهای متفاوتی داشته باشند وازبرداشت معنی مأیوس و دست خالی برنگردند.
مصرع دوّم دونوع خوانش دارد: اوّل آنکه "سرکشی" رایک واژه به معنای مخالفت و نافرمانی درنظربگیریم وبعدازسرکشی مکث کنیم تامعنای بیت روشن تر پدیدارگردد. دوّم:که دردِ سر کشی رابه معنای (سردردمی گیری) درنظر گرفته ومعنای متفاوتی برداشت کنیم.
برداشت اوّل: وقتی که به خرابات به عنوان میهمان قدم می گذاری با رندان مطابق ادب واحترام ومتواضعانه رفتارکن اگربی حُرمتی کنی ونافرمان باشی مرض غرور ونافرمانی، مستی ازتو برمی گیرد وتورا به خُماری فرومی برد.
برداشت دوّم: وقتی که به خرابات به عنوان میهمان قدم می گذاری عرف وآیین خراباتیان رامحترم شمار و بارندان باده نوش با ادب واحترام وفروتنی رفتارکن وبدان که پایان این سرمستی دلپذیر، خُماری ناخوشآیندی دارد ویکی ازتبعات خماری سردرد است. بنابراین باید به این نکته بیاندیشی که دوباره به رندان احتیاج پیدا خواهی کرد آنهارابه این سادگی ازدست مده وپلهای برگشت رافرومریز!
ساغرلطیف ودلکش ومی افکنی به خاک
اندیشه ازبلای خماری نمی کنی؟
🌺━━━━🌺
شبِ صحبت غنیمت دان که بعد از روزگار ما
بسی گردش کند گردون بسی لیل و نهار آرد
گردون: روزگار،چرخ فلک
لیل ونهار: شب وروز
معنی بیت: ارزش وقدرشبی را که با دوستان هم نشین می شوی وهم صحبتی می کنی بدان که اگرنیک بنگری زندگی همین لحظات خوشیست که پشت سرمی گذاری واین نیزبدان که بعداز مرگ ما چرخ روزگارمتوقّف نخواهدشد زندگانی بی حضور ما ادامه پیدا خواهدکرد وچه بسیارشب و روزهایی که پس ازما وبی حضورما رقم خواهند خورد!
ایدئولوژیهاوسیستمهای حاکمیتی،بابرنامه ریزیهای دقیق وفریبنده ،مردم رابرای مردن بخاطرپرچم که جزیک تکه پارچه ی بی ارزش نیست آماده می سازند برای مردن بخاطر مرزهایی که سیاستمداران حقّه باز کشیده اند تشویق می کنند به روشهای سیستماتیک وتبلیغات سنگین،مردم رابخاطرزندگی بهترپس ازمرگ، به ترک دنیا فرامی خوانند می گویند بخاطر تعصّب به نژاد وزبان ودین ومذهب ومعابد وکلیسا ومساجدبمیریدتارستگارشوید! آنها هرگززندگی کردن، خوشباشی وشادمانی ولذت بردن راآموزش نمی دهند آنها به کسی اموزش پیداکردن بینش فردی نمی دهند سیستم حاکمیّت فقط برای خودش سرباز وبرده ی مطیع وروان رنجور وفرمانبردار می خواهد.....
تنهاتعدادمعدودی ازروشن ضمیرانی مثل زرتشت ها،بوداها، وحافظ ها دردوره هاواعصار مختلف هستندکه توصیه می کنند در این دنیای بی مرزی که هدیه ی خداوندبه مردم هست بدون تعصّب به مرزومذهب زندگی کنید وهرلحظه راجشن بگیرید برقصید آوازبخوانید وعشقبازی کنید. زندگی درحقیقت هیچ مقصدوهدفی ندارد باید ازمسیرلذت برد چاره دیگری نیست باید ازسفرلذّت بردچراکه اصلاً مقصدی وجودندارد!
زندگی یک سفرمحض ومطلق است سفری که به هیچ منتهی می شود به جایی که درهیچ کجا وجودندارد! تمام نگرانیهاو دلشوره هایمان مربوط به مقصد وهدف ومرزومذهب است که ازسوی خانواده،جامعه ونظام حاکم به ما تحمیل می شود! اگربپذیریم که زندگی هیچ هدفی ندارد آسوده خاطرترشده ودلتنگیهایمان محو خواهندشد وهرگزشادمانی راازخود واطرافیانمان دریغ نخواهیم کرد.
ده روزه مِهرگردون افسانه است وافسون
نیکی به جای یاران فرصت شمار یارا
🌺━━━━🌺
عماری دارلیلی راکه مَهد ماه درحکم است
خدارا دردل اندازش که برمجنون گذارآرد
عماری: کجاوه
عماری دار:کجاوه دار، کنایه ازساربان
مهد: گهواره،کجاوه
لیلی(استعاره ازمعشوق شاعر) به ماه تشبیه شده دردرون گهواره (کجاوه) نشسته است "مجنون" نیز استعاره ازخودشاعراست.
که مهدِ ماه درحکم است: یعنی ساربان اختیاراین کجاوه رادردست دارد ومی تواند به هرسو هدایت کند وببرد.
معنی بیت: خدایا دردلِ کجاوه دارِ لیلای من که بسان گهواره ی ماه است بیانداز تاازمسیری عبورکند که توانسته باشد بامجنونِ دل افگارخویش(منل دیدارکند ومایه ی تسلّی خاطرمن باشد. باآویزش دلهای عاشق ومعشوق، ودیدار وهمآغوشی وبوس وکنار، جهان زیباتر ولطیف تروروح انگیزترمی گردد خدایاسببی ساز تاتمام عاشق ومعشوق درهرکجای این جهان پهناوردرکنارهم به معاشقه مشغول باشند وهمه جای این دنیای خاکی تبدیل به بهشت برین گردد.
حکایت لب شیرین کلام فرهاداست
شکنج طرّه ی لیلی مُقام مجنون است
🌺━━━━🌺
بهارعمرخواه ای دل وگرنه این چمن هرسال
چونسرین صدگل آردباروچون بلبل هزارآرد
بهارعمر: علاوه براشاره به دوران جوانی، کنایه ازعیش وعشرت وشادمانی درونی نیزهست. شادمانی بهار فصلی ودردوره ای مشخّص ومحدود است امّا حافظ به دل خویش سفارش می کند که درطلبِ بهارعمر باشد وتنها به بهارطبیعت اکتفا نکند حافظ همیشه بهترین ها رامی خواهد وشادی راازخودمضایقه نمی کند. بهارعمر همانا، شادی درونی، آگاهانه وصادقانه زیستن است اگر هردلی ازدرون شادمان نباشدودر زندگانی چندروزه، آزادانه وآگاهانه، بینش فردی خودراپیدانکند هزاربهار سرسبزنیزسپری کند ازطعم گواری حقیقت زندگب چیزی نخواهدچشید واوتنها زندگی نباتی راتجربه خواهدنمود.
"این چمن" کنایه ازروزگار وچرخ گردون است.
"هزار" دراینجا فقط به معنای عدد وقرینه برای" صدگل" آمده وتاکیدی برکثرت وفراوانیست گرچه معنای هزاردستان رانیز درپس زمینه ی ذهن تداعی می نماید.
معنی بیت: ای دل جَهدی کن که نشاط وشادمانی درونی وپایدارآرزوکنی، خوشی ها وناخوشی های ناپایدار این چرخ گردن را زیادجدّی مگیر. خواهی نخواهی همه ساله پس ازپائیزوزمستان ، بهارازراه می رسد وصدها گل وهزاران بلبل می پروراند سپس به دست بادخزان،پژمرده می کند و می میراند برای ناپایداری ها اشک حسرت مریز به دنبال بهاری باش که هیچ خزانی نتواندآن رابه یغمابرد!
مرغ زیرک نزند درچمنش پرده سرای
هربهاری که به دنباله خزانی دارد.
🌺━━━━🌺
خداراچون دل ریشم قراری بست با زلفت
بفرما لعل نوشین راکه زودش باقرارآرد
ریش: مجروح
"لعل نوشین" کنایه ازلب آبدار وسرخ است.
بفرما لعلِ نوشین را: ازلب آبدار ولعلگون خویش بخواه
که زودش: که زود دل مجروح مرا
باقرارآرد: به قراربیاورد، آرامش رابه اوبازگرداند.
معنی بیت: ای معشوق، برای رضای خدا، وقتی می بینی دل خونین وزخمی من، بازلفِ دلکش توقراری بسته وشیدای توشده است، توهم ازروی کرامت وبزرگواری،مرحمتی کن ازلبهای سرخ وآبدارت بوسه ای ببخش وآرامش وقراررابه دل زخمی وبی قرارمن بازگردان.
علاج ضعف دل مابه لب حوالت کن
که این مفرّح یاقوت درخزانه ی توست
🌺━━━━🌺
دراین باغ اَرخداخواهددگرپیرانه سر حافظ
نشیند بر لب جویی و سروی در کنار آرد
"دراین باغ* استعاره ازاین دنیاست
معنی بیت: حافظ دیگرجوانی راپشت سرگذاشته وپیروسالخورده شده است اگر خواست واراده ی خداوند براین باشد که دوران کهنسالی حافظ وفق مراد وبرمدارتوفیق ورستگاری رقم بخورد حافظ دراین باغ زیبا، لبِ جویباری بافراغت خاطر خواهدنشست وبا سروقامتی ازبالا بلندان به عیش وعشرت خواهد پرداخت. دراین دنیای پهناورهیچ لذتی بالاتر ازپرداختن به عشقبازی وعشقورزی نیست.
اگرآن طایرقدسی زدرم بازآید
عمربگذشته به پیرانه سرم بازآید
nabavar در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۰۴ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۶۲:
امین میهن دوست جان
گویا درست همان” طبابت را کنار بگزاری“ آقای شمس الحق است.
چون : طبابت نه ماده است و نه قابل جابجایی ، پس با ” ز “ درستتر می نماید
زنده باشی
اوات سیف در ۸ سال و ۷ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۹:۱۰ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۱۵:
روز15اسفند یا روز درختکاری اگر ازکسی بپرسی چکار میکنی نمیگه دارم نهال میکارم میگه دارم درخت میکارم حافظ برای قیاس دوستی و دشمنی ازدرخت و نهال استفاده کرده یعنی برای کارهای نیک درخت بکار تا ثمر ببخشد و برای کینه توزی ودشمنی حتا اگه اول کاری و میخوای بدخواه کسی باشی که همان نهال را بکار برده می فرماید سعی کن این نهال را همین اول کاری ار ریشه بِکُنی.
پدرام در ۸ سال و ۷ ماه قبل، پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۳۹۷، ساعت ۱۳:۳۹ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۷: