درخت دولت شاه عجم سر بر فلک دارد
بلی سر بر فلک یازد چو بیخ اندر سمک دارد
سرافرازی و غواصی سزد شاخی و بیخی را
که آب چشمهٔ شمشیر تیز خاصبک دارد
سپهداری که در قهر بداندیشان شه طوطی
سپاهش را ظفر منهی و از نصرت یزک دارد
مخالف کی تواند دیدعز عز دین هرگز
چو اندر دیده از پیکان او دایم خسک دارد
خیال تیغ فتح‌انگیز او دشمن گداز آمد
مگر این دستبرد آب و آن طبع نمک دارد
ز بهر بخششی کان هر زمان حشر دگر سازد
مگر کان آنچ دارد با کف او مشترک دارد
بقا باداش اندر عز و دولت با فلک همبر
که اندر خدمت خسرو هنر بیش از فلک دارد
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قطعه به ستایش نظام‌الملک بدرالدولة والدین خاصبک طوطی بن مسعود می‌پردازد و او را به عنوان یک درخت مستحکم و ریشه‌دار معرفی می‌کند که جایگاه بلندی در میان دیگران دارد. او ویژگی‌های نظام‌الملک را چون شجاعت در میدان جنگ و حمایت از کشور و مردم برمی‌شمارد و تیرگی‌های دشمنان را به باد انتقاد می‌گیرد. شاعر همچنین به قدرت بخشش و نیکی‌های او اشاره می‌کند و آرزوی بقا و شکوهمندی او را در کنار دولت و آسمان بیان می‌کند. در نهایت، شاعر با تأکید بر هنر و فضیلت‌های نظام‌الملک، او را بالاتر از دیگران می‌داند.
هوش مصنوعی: درختی که نماد قدرت شاهان عجم است، به قدری بلند قد کشیده که به آسمان رسیده است. این درخت تنها یک سر ندارد، بلکه ریشه‌هایش هم در عمق زمین رفته و به زندگی و موفقیتش ادامه می‌دهد.
هوش مصنوعی: در این بیت، بیان می‌شود که افتخار و جستجو در عمق‌های زندگی و وجود شجاعت می‌طلبد. برای کسانی که از چشمه‌ای با طراوت و قوی مانند آب شمشیر بهره‌مند هستند، باید ظرفیت و شجاعت آنها با عظمت و قدرتی که دارند، همخوانی داشته باشد. این نشان‌دهنده این است که برای رسیدن به افتخارات بزرگ باید با چالش‌ها و خطرات مواجه شد و به درون مسائل عمیق‌تر نگریست.
هوش مصنوعی: سربازی که در برابر بداندیشان قرار گرفته و به جنگ می‌رود، باید به موفقیت و پیروزی بر دشمنان خود امید داشته باشد و از یاری خداوند بهره‌مند گردد.
هوش مصنوعی: هیچ‌کس نمی‌تواند مخالف را ببیند، زیرا هرگز نمی‌توان به عیب دین پی برد؛ چرا که او همیشه به خاطر تیرهایش، در چشمانش غبار و کثیفی دارد.
هوش مصنوعی: تصویر شمشیر پیروزی او آن‌قدر قوی و تاثیرگذار است که دشمنانش را به زانو درمی‌آورد، اما این قدرت به خاطر این است که این تلاش‌هایش مانند آب و با طبعی شور و نمکین است.
هوش مصنوعی: به خاطر بخششی که هر لحظه دنیای دیگری می‌سازد، مگر آنکه آنچه در دست اوست، با دیگران مشترک باشد.
هوش مصنوعی: بر دوام بمان و در عظمت و قدرت با آسمان در همراهی باش، زیرا در خدمت پادشاه، هنر و توانایی بیشتر از آسمان دارد.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیه‌ای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.