به اندک شوخیی بنیاد تمکینکنده میگردد
حیا تا لب گشود از هم تبسم خنده میگردد
تنزه گر هوس باشد مجوشید آن قدر با هم
که صحبت از سریشم اختلاطیکنده میگردد
تغافلحکم همواریستکوه و دشت امکان را
بهچندین تخته یک تحریک مژگان رنده میگردد
بهعزلت ساز و ایمن زیکه در خلق وفا دشمن
سگ دیوانهٔ مطلب مرسها کنده میگردد
به برق تیغ استغنا حذر ازگردنافرازی
درین میدان فلک هم سر به پیش افکنده میگردد
خیال رفتگان رفتن ندارد همچو داغ از دل
به عبرت چون رسد نقش قدم پاینده میگردد
گرانی بر طبایع از غرور قدر نپسندی
درین بازار جنس کمبها ارزنده میگردد
قناعت میکند در خوشهچینی خرمنآرایی
قبا چون پنبهها بر خویش دوزد ژنده میگردد
نه انجم دانم و نی دورگردون لیک می دانم
جهان رنگ است و یکسر گرد گرداننده میگردد
عرقها میکنم چون شمع و سردر جیب میدزدم
علاجی نیست هستی از عدم شرمنده میگردد
اگر تسخیر دلها در خیالت بگذرد بیدل
به احسان جهدکن کاینجا خدایی بنده میگردد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به نکات اخلاقی و معرفتی پرداخته و به تحولات درون انسان اشاره میکند. او میگوید که گاهی یک شوخی ساده میتواند اساس اعتبار و حیا را متزلزل کند. همچنین، او به آسیب پذیری انسان در برابر هوسها و نیاز به عزلت برای حفظ اخلاق و وفا اشاره میکند. شاعر بر لزوم قناعت و کنترل غرور در زندگی تأکید میکند و به زودگذر بودن دنیا و اهمیت تلاش برای تسخیر دلها و نیکی به دیگران اشاره میکند. در نهایت، او میگوید که وجود انسان در این دنیا به تحولی دایمی و ناکامل شبیه است.
هوش مصنوعی: با یک شوخی کوچک، حیا به آرامی کم رنگ میشود و وقتی که لبها باز میشوند، خنده و شادی به وجود میآید.
هوش مصنوعی: اگر کسی در دنیای پر از هوس و خواستهها غرق شود، نباید آنقدر به خود مشغول شود که صحبت از چیزهای عمیق و مهم زندگی و قداست آنها را فراموش کند.
هوش مصنوعی: غفلت و بیتوجهی عاملی است که میتواند راهراهی را برای انسان هموار کند و ممکن است به سادگی با یک اشاره از چشمهای زیبا، تغییر مسیر دهد.
هوش مصنوعی: به دوری از جمع و آرامش در خلوت خود بپرداز، چرا که در میان مردم وفاداری کم است و دشمنی همچون سگی دیوانه در کمین است.
هوش مصنوعی: در این دنیای پرچالش و هیجان، کسانی که به قدرت و تواناییهای خود مغرور میشوند باید مراقب باشند، زیرا حتی ستارگان آسمان نیز با احتیاط رفتار میکنند و سرهای خود را پایین میآورند.
هوش مصنوعی: یاد و خاطر تفاوتی از دل نمیرود، مانند زخم که همیشه حس میشود. وقتی به گذشته فکر میکنیم، رد پای خاطرات همیشه باقی میماند و باارزش میگردد.
هوش مصنوعی: اگر زیادی بر خودبزرگبینی برتری خود را نپسندی، در چنین وضعیتی کالاهای بیارزش در بازار ارزش بیشتری پیدا میکنند.
هوش مصنوعی: شخصی که قناعت را پیشه خود کرده، به سادگی در جمعآوری نعمتها و نعمتهای زندگی میپردازد و مانند پنبههایی که به لباس جمع میشود، لباسهای خود را به آرامی و بیپروایی به هم میدوزد و دچار فرسودگی میشود.
هوش مصنوعی: من نه به ستارهها و نه به چرخهی آسمانی آگاهی دارم، ولی میدانم که دنیا تنها رنگهاست و همه چیز تحت تأثیر یک نیروی گرداننده قرار دارد.
هوش مصنوعی: من مانند یک شمع عرق میریزم و در جیبم مخفی میمانم؛ راهی برای درمان وجود ندارد؛ وجود من از عدم و ناتوانی شرمنده میشود.
هوش مصنوعی: اگر در ذهن تو خیال تسخیر دلها بگذرد، سعی کن با نیکی و احسان عمل کنی، زیرا در این دنیا خدایی وجود دارد که بندهاش محسوب میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
کی از اسباب نیکی بدگهر فرخنده میگردد
سگ درنده از سوزن کجا دوزنده میگردد
نکو از اختلاط بدکنش، بد میشود آخر
چو با تیغ آب همدم میشود، بُرّنده میگردد
چمن تا گل نمیگردد، کجا گل میدهد ای دل؟
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.