گنجور

حاشیه‌ها

هادی رنجبران در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۵۹ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۲۰:

2. کاف و نون: رمزی از «کُن (باش)» سخنی که آغازِ آفرینش جهان است. در ادب صوفیانه، کُن برگرفته از آیاتی است که در آنها به ارادة پروردگار در آفرینش کائنات اشاره شده است و از جمله در آیة 117 سورة 2: «بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَإِذَا قَضَی أَمْرًا فَإِنَّمَا یَقُولُ لَهُ کُنْ فَیَکُونُ / او پدید آورنده آسمان¬ها و زمین است و چون به کاری اراده فرماید فقط می‏¬گوید موجود باش پس فورا موجود می¬شود.» مولانا گاه تعبیر «امرِ کُن» و گاه تعبیر «کُن فَکان» را برای این معنی به کار برده است. در مثنوی: حق، قدم بر وی نهد از لامکان / آنگه او ساکن شود از کُن فَکان (مثنوی، 1/1381) دوتا چون کاف و نون: به شکستگی و خمیدگی حروف کاف و نون اشاره می¬کند. یعنی از هیبت امرِ الهی مانند حرفِ «ک» و «ن» در کلمة کُن دوتا و خمیده¬ام. مفهوم نهایی این دو بیت آنست که مولانا اتّحاد قدیم خود را از دست داده و در آرزوی وصال نخستین خویش خمیده قامت بسر می¬برد.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۵۷ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۸:

در بیت

آینه‌ام آینه‌ام مرد مقالات نه‌ام...............دیده شود حال من ار چشم شود گوش شما

جناب مولانا خود را آینه‌ای معرفی می‌کند که آنچه حضرت احد در برابرش می‌گوید، می‌گوید. او چیزی از خود برنمی‌سازد. مولانا مرد مقالات نیست یعنی اهل قال و مقال نیست. اهل بحث و مجادله نیست. به عبارتی او مصداق این مصراع از حافظ است:

آنچه سلطان ازل گفت بکن آن کردم

مصراع دوم هم هنجارشکنی زیبایی دارد که گوش و چشم(شنیدن و دیدن) را به زیبایی در کنار هم آورده است.

 

هادی رنجبران در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۴۱ در پاسخ به کامران کمیلی پور دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۷۵:

بحر شعار، یعنی: دریا دل.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۱۵ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۵:

این غزل از معدود غزل‌هایی است که تمام مصراع‌ها، هم‌قافیه هستند.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۱۳ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۴:

سغراق(/saqrāq/)  یعنی کوزه شراب که گردنی باریک دارد.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۰۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۳:

در بیت 

گل کرد بلبل را ندا کای صد چو من پیشت فدا..... حارس بدی سلطان شدی تا کی زنی طال بقا

طال بقا زدن عبارتی است که برای آفرین و درود گفتن و ثناگویی دیگران به کار می‌رود. البته معنی آن «بردوام باشید» است اما مجازاً برای خوشایند خاطر ممدوح از این عبارت استفاده می‌شود که در این بیت، گل به بلبلی که به کمال(ظاهری یا باطنی) رسیده است، می‌گوید حالا که از نگهبانی(حارس) به مقام پادشاهی رسیده‌ای، نیاز نیست به خوشآمد دیگران سخن بگویی. 

ساناز ساناز در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۱۱ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۰۱:

با سلام

متاسفانه مشخصات دوستان ادیبی که لطف کردند و شعر را دکلمه کردند نوشته نشده. 

خانمی که شعر را خواندند، خانم عندلیب، نامشان چه هست؟ هیچ دسترسی به ایشان نیست متاسفانه.

آیا خانم فیروزه عندلیب هستند؟ 

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۹:۳۹ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۳:

در بیت 

سرسبز و خوش هر تره‌ای نعره زنان هر ذره‌ای.............کالصبر مفتاح الفرج و الشکر مفتاح الرضا

الصبر مفتاح الفرج یعنی بردباری کلید گشایش کارها است.

 الشکر مفتاح الرضا یعنی سپاسگزاری از خدا کلید رسیدن به خشنودی است.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۹:۳۳ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۳:

خواندن مصراع دوم این بیت 

می‌دان که سبزه گولخن گنده کند ریش و دهن.............زیرا ز خضرای دمن فرمود دوری مصطفی 

به این صورت است: مصطفی فرمود: دوری کنید از خضرای دمن. 

فرمود:«دوری!»، مصطفی

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۹:۳۰ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۳:

در بیت 7، واژه بوالعلا کنایه از عالم‌نمای جاهل است.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۸:۵۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۰:

در بیت

باغ و گلستان ملی اشکوفه می‌کردند دی............زیرا که بر ریق از پگه خوردند خماران ما

در مصراع دوم به نظر می‌رسد به جای «بر ریق»، باید کلمه «ابریق» باشد. زیرا هم وزن رعایت می‌شود هم ابریق به معنای آبریز یا کوزة شراب است و با خماران تناسب دارد.

قطره بقایی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۵۴ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۳۰:

یک دقتی در تایپ و املا شود گنجور خالی از اشتباهات نیست..

بدرود

نواب قلی پور در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۴۳ در پاسخ به کتایون فرهادی دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر اول » بخش ۲۲ - تخلیط وزیر در احکام انجیل:

سپاس از لطف شما❤🙏

ملیکا رضایی در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۲۸ دربارهٔ رهی معیری » غزلها - جلد اول » شاهد افلاکی:

پیوند به وبگاه بیرونی

دانلود این آهنگ .

بسیار زیباست:-))

 

محسن جهان در ‫۴ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۲۷ آذر ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۱۳ دربارهٔ عطار » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۴۹:

 تفسیر بیت ۲ بشرح زیر است:

ای بشر عقل جزئی تو در مقایسه با فضای بیکران عشق مانند قطره‌ای جدا مانده از دریای عدم است. لذا درک این عقل درمانده از فضای لایتناهی عشق غیر ممکن است. 
تنها راه فهم آن از طریق استحاله درونی انسان میسر است، که برای این منظور باید از کلیه تعلقات ذهنی جهان مادی دست کشید.

۱
…
۱۶۸۹
۱۶۹۰
۱۶۹۱
۱۶۹۲
۱۶۹۳
…
۵۸۶۱