P.a در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، چهارشنبه ۲۶ دی ۱۳۹۷، ساعت ۰۷:۱۷ دربارهٔ شاطر عباس صبوحی » دوبیتیها » خون سیاوش:
بیت دوم کلمه ی (چکید) شاید اینطور بهتر باشه 《بچکید》
و به جا کلمه ی (دلم) شاید اینطور بهتر باشه 《به دلم》
سیدعلی (رضا) ساقی در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، چهارشنبه ۲۶ دی ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۲۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۸۷:
ای بی خبربکوش که صاحب خبرشوی
تا راهرو نباشی کی راهبر شوی
بی خبر:کسی که ازچیستی وچرایی زندگانی جز خور وخواب چیزی نمی داند. ناآگاه
صاحب خبر: دل آگاه وداننده،عارف، صاحب معرفت وآگاهی
منظوراز"خبر" دراینجا آگاهی پیداکردن درمورد چیستیِ زندگانی وانتخاب بهترین راه برای رسیدن به حقیقت است. اما آگاهی چیست؟ آگاهی انباشت دانش های گوناگون درذهن وبه عبارت دیگر دانستن بیشترنیست واصلا ربطی به دانش های اختراع بشرندارد. آگاهی درحقیقت مشاهده ی صادقانه ودیدن شفاف خویشتن خویش، واطلاع داشتن ازاحساسات،نیازها، ارزشها، ترس ها وآرزوهای شخصی هست آدمی هرچه بیشترتوانسته باشدبه درون خویش چرخیده ومنصفانه علت وریشه های احساسات، ترسها وارزشهاونیازهای درونی راموردکاوش وتحقیق قراردهد بی تردید به گنجهای باارزشی دسترسی پیداخواهدکردکه دربیرون ازخود هرگز مانندآن راندیده است...
باپیداکردن این گنجهای پنهان درلایه های درونیست که شادمانی حقیقی وپایدار پدیدارشده ووابستگیهای بیرونی یکی یکی رنگ باخته وازبین می روند معصومیت، الوهیت، عشقورزی، شفقت ومهربانی وسعادتِ زیستن آگاهانه، همه باپیدایش این گنجهای باارزش،آرام آرام متجلّی شده وشکوفایی وثمردهی رخ می دهد.
هرکسی درحدسطح آگاهی خود زندگی می کند. آگاهی هرچه با وضوح بیشتر، عمیق تر وصادقانه باشد به همان میزان نیازهای بیرونی کمترمی شوند ودرنهایت بی نیازی که والاترین مرحله ی کمال می باشد روی می دهد.
راهرو: کسی که درپی کشف حقیقت، گام در طریقی نهاده وبرای رسیدن به سرمنزل مقصود درحرکت وتلاش است.
راهبر: راهنماو مرشد، دلیل راه
معنی بیت: ای کسی که ازرازهای زندگانی بی خبرهستی جهد کن نسبت به خود، خدا و زندگانی تحقیق کرده وآگاهی ومعرفت پیداکنی تازمانی که به خور وخواب مشغولی هستی وراهی رابرای کشف حقیقت طی نمی کنی به هیچ منزلی نخواهی رسید اگرگام درراهی ننهی گمان مبر که روزی رهبرشوی وبتوانی برای دیگران راهنما ودلیلِ راه باشی. چنانکه برای استادشدن درهرکاری باید زحمتِ شاگردی برتابی، برای راهبرشدن نیزلازمست تحت رهبری یک دل آگاهِ صاحب معرفت، راهی راطی کنی وبا پیچ وخم وخطرات راه آشنا گردی.
سعی نابرده دراین راه به جایی نرسی
مزد اگرمی طلبی طاعت استاد ببر
🌿━━━━━━🌿
در مکتب حقایق پیش ادیب عشق
هان ای پسربکوش که روزی پدرشوی
مکتب حقایق: مدرسه ومکتبی که به منظور کشف حقیقت وچیستی زندگانی درس می دهند.
ادیب: کسی که علم ادب میداند. سخنسنج؛ سخندان، بافرهنگ، دبیر؛ معلم.
ادیب عشق: کسی که درموردعشق آگاهی دارد وبه روشن ضمیری ومعرفتی رسیده است کسی که درس عشق می دهد وتاریکیهای راه رابرای حقیقت جویان روشن می سازد.
"پسر" دراینجا رساننده ی خامی وبی تجربگی و "پدر" نمادپختگی وداشتن تجربه هست
معنی بیت: ای پسرکه هنوزسردوگرم روزگار نچشیده وخام ونادان هستی، درمکتبی که درس کشف حقیقت می دهند زیرنظر استادی که در مورد عشق آگاهی کامل داردشاگردی کن وبیاموز وتجربه کسب کن تا روزی خودت پخته و کارآزموده گردی.
حافظ دراین غزل ناب، مارابه تغییر وتبدیل شدن به نسخه ای والاتر دعوت می کند. تغییر درد دارد بایدازپوسته ی قدیمی که سالها بدان عادت کرده ایم خارج شویم، ازعادتهایی که مارامتوقف کرده اند دل بکنیم، وچارچوبهایی راکه برایمان امنیت ساخته اند بشکنیم، خودمان را ازنوبسازیم تابه مرحله ی بالاترراه پیداکنیم. تغییروتحول درد دارد وهمین نقطه ی درد است که آدمی رامی سازد. کسانی که همانند حافظ این درد راپذیرفته وتغییرکرده اند صاحب یک جذابیت ومحبوبیتی عظیم شده اند، جذابیتی که درهرشعر وسخن حافظ دیده می شودحاصل همین تغییراست.
پیران سخن به تجربه گویند گفتمت
هان ای پسرکه پیرشوی پندگوش کن
🌿━━━━━━🌿
دست ازمس وجودچومردان ره بشوی
تا کیمیای عشق بیابی و زر شوی
دراین بیت "وجود آدم بی عشق" به مس ووجودآدم باعشق به طلا تشبیه شده است.
مردان ره: عاشقانی که ازسختی و خطرات راه بیمی نداشته ومردانه وارتا سرمنزل مقصودتلاش می کنند.
"دست ازمس وجودشستن" غلبه برخواسته هاوخواهشهای نفسانیست که آدمی رابه بندواسارت کشیده ورهایی وآزادی رابه تاخیر می اندازند. هرخواسته ای یک زنجیربرای بردگی واسارت محسوب می شود ورهایی سخت وناممکن می شود. اگرآدمی بتواند نه «برای رسیدن به رهایی» بلکه ازروی آگاهی وبی نیازی؛ بی خواهش وبی آرزو زندگی کند آنگاه آزادی رخ نموده وزندگی آدمی متحول میگردد واین تحول دیگرنتیجه ی خواهش اونیست بلکه به دنبال بی خواهشیست که رخ نموده است. هرگونه تلاش برای خواست رهایی بازهم یک «خواهش وآرزوست ومانع شکوفایی آزادیست» رندانگیِ حافظانه هیچ خواستی (چه مادی وچه معنوی) درسرندارد وهمین نکته رازآزادی ورهایی اوست.
کیمیای عشق: عشق به کیمیای باارزشی تشبیه شده که قادراست مس رابه طلا تبدیل کند. منظورازکیمیای عشق دراینجا لزوماًعاشق شدن به یک شخص نیست بلکه عاشقی کردن وعشق ورزی درتمام ساعات شبانه روزی به خود؛ همه ی آدمیان؛ حیوانات ومحیط پیرامونی بی هیچ چشمداشت هست. همانگونه که بلبلی درگوشه ی جنگلی بی آنکه توقعی ازکسی یاچیزی داشته باشد هنرآوازخوانی خودرا باجنگل تقسیم می کند یا گلهایی که بوی دل انگیز خودرابادیگران تقسیم می کنند بی آنکه توقع داشته باشندکسی ازآنهاقدردانی کند. اما درعشقهای غیرحقیقی که بیشتر درمیان آدمیان جاریست طرفین به یکدیگر اجازه ی عشقورزی به دیگران رانمی دهند و انتظاردارند طرف آنها می بایست منحصراً به آنها عشق به ورزد. غافل ازآنکه کسی که نتوانسته باشدبه همگان عشق بی قیدوشرط عشق وشفقت نثارکند بی تردید معنای عشق رانمی داند ونمی تواندبه یک نفرخاص عشق بدهد دراینصورت عشق او براساس خواسته های نفسانی بوده وحقیقی نخواهدبود. ازهمین روست که اینچنین عشقهای غیرحقیقی خیلی زود فروکش کرده وجای خودرابانفرت ودشمنی عوض می کنند.
معنی بیت: ای پسر.... همانند کسانی که عاشقانه دست ازهستیِ خویش کشیده ومردانه تلاش کردند تونیزدرراه کشف حقیقت ،دست از وجود خویش بشوی تاشایستگی ولیاقت پیداکنی که عشق تورا فراگیرد. اگرعشق تورا بپذیرد ودرتو جاری شود وجودت که اینک همچون "مس" بی ارزش است تبدیل به طلای باارزش می گردد.
ازکیمیای مِهرتوزرگشت روی من
آری به یمن لطف شما خاک زرشود
🌿━━━━━━🌿
خواب و خورت ز مرتبه ی خویش دور کرد
آنگه رسی بخویش که بیخواب وخور شوی
مرتبه: مقام ورتبه
"مرتبه " ومقام حقیقی آدمی درنظرگاه حافظ، بی نیازی،رهایی ازتعلّقات دُنیی ودینی، آزادگی وعاشقیست.
خواب وخور: خوابیدن وخوردن، "خور" به ضرورت وزن شعر "خَر" خوانده می شود.
خواب وخور دراینجا نماد هواهای نفسانیست. نفَس پیوسته ازما می خواهدتا شبیه آن دیگری باشیم تاازدیگران بیشترداشته باشیم اغلب ما درمیان این همه خواهشهاوآرزوها، اصل خودمان را فراموش می کنیم و گم می شویم. ازهمان کودکی خانواده؛ آموزش وپرورش ومذهب مارا منحرف کرده ودرگوشمان تلقین کرده اندکه زندگی یک مسابقه هست باید سعی کنی نفراول باشی باید بزرگ وباعزت وثروتمندباشی، بایدامیدوارباشی که..... وچون این امکان برای همگان میسّرنیست درنهایت چیزی جز یأس و ناامیدی وحقارت نصیبمان نمی شود نفس آدمی سرچشمه ی همه ی بدبختیها ورنج وملالتهاست. حافظ می خواهدما راازاین گمگشتگی باخبرکرده ونجات دهد تا اصل خودمان راپیداکنیم. خوش وخرم وبی خواهش وبی امید وبی آرزو زیستن رازعظیم سعادت ونیکبختیست.
بی خواب وبی خورشدن به روش حافظانه، آدمی رابه آزادی وبی خودی می رساند که پیش نیازرسیدن به رهایی ومرتبه ی حقیقی واصلیست.
معنی بیت:پرداختن به خوردن وخوابیدن وچسبیدن به لذتهای کاذب دنیوی، تورااز عاشقی،رهایی ووارستگی باز داشته است آنگاه به آزادگی ورهایی از تعلّقات خواهی رسید که ابتدا ازبندِ خوردن وخفتن ولذتهای کاذب وفریبنده خلاص گردی سپس به بیخودی ورتبه ی حقیقی خویش دست پیداکنی.
گرزجام بیخودی رَطلی کشی
کم زنی ازخویشتن لاف منی
🌿━━━━━━🌿
گرنورعشق حق به دل وجانت اوفتد
بالله کزآفتاب فلک خوبتر شوی
"عشق حق" درنظرگاه حافظ، عشقورزی بی قیدو شرط به انسان،حیوان ومحیط پیرامونیست که وقتی به کمال می رسد به عشق آسمانی و خداوند منتهی می گردد.
نورعشق حق به دل وجان کسانی می افتدکه باآگاهی واراده، اهل دل هستند نه اهل ذهن.
دردنیا دونوع آدم وجود دارد. آدم ذهنی؛ آدم دلی. بسیاری ازآدمیان درذهن خویش ساکن هستند وبامن ِ ذهنی دمخورشده اند اینها به گمان خودسعی دارند با کسب دانش ووام گرفتن ازاطلاعات دیگران ذهن خودراتقویت کنندتابه درک عمیق ازجهان هستی رسیده وبه حقیقت نزدیکترگردند. امازهی خیال باطل! چراکه بسیاری ازاین آدمیان ذهنی؛ باانباشت دانشهای مسموم مدرسه ومذهب وجامعه؛ تنها بارشان راسنگین ترکرده وچالاکی وطراوت درونی خودراازدست داده اند. اینها بافرهنگ ودانش بالا هنوز یک مذهبی افراطی؛ یک مسیحیِ متعصب یایک هندوی جنگجو یا..... درباتلاق خرافات دست وپامی زنند دانش وفرهنگ بالای آنها تنها تاثیری که داشته، استدلالهای چوبین راتقویت وپالایش نموده است. اماگروه دوم آدمیان که ازذهن به سمت دل سفرکرده ودرمرکزدل ساکن شده اندفارغ ازهرگونه تعصب قومی، نژادی، جغرافیایی ومذهبی، بالطایف؛ احساسات وعواطف طبیعی درون تغذیه شده وبه حقیقت هستی نزدیکترند.
ساکنان دل اغلب مردمانی لطیف وپاکباطن؛ وشاعرونقاش ونوازنده ورقاص وآوازخوان هستند که به صورت خودانگیخته به سمت خدایگونگی درحرکتند. اما ساکنان ذهن اغلب مصلحت گرا؛ تصاحبگر؛ حسابگرو بعضاً بسیار حقه باز وحیله گرند( کشیشان؛ زاهدان؛ وواعظان ریاکار)
حافظ توصیه می کند هرآنچه دانش ازمدرسه ومکتب وجامعه اندوخته ایم به آب ناب باده شسته وازخانه ی پوشالی ذهن؛ به مزرعه ی خیال انگیز دل نقل مکان کنیم ودردل ساکن گردیم تانورعشق حق به دل وجانمان بتابد.
معنی بیت: اگرنورعشق حقیقی به دل و جان تو بتابد چراغی درخشان وفروزان می گردی چراغی که ازآفتاب چرخ فلک نیزدرخشنده تر باشد.
گرروی پاک ومجرّد چومسیحابه فلک
ازچراغ توبه خورشیدرسدصدپرتو
🌿━━━━━━🌿
یک دَم غریق بَحر خدا شو گمان مبر
کزآب هفت بَحربه یک موی ترشوی
غریق: غرق شده.
"بحرخدا" استعاره ازدریای عشق ومحبّت خداوندیست. مقصودازغرقه شدن دربحرخدا، عبادت خشک وبی روح زاهدانه نیست بلکه درلحظه حضورداشتن ولمس زندگی باقلب هست وهمین حضور، خالصانه ترین نوع نیایش می باشد رندان مسلک حافظانه نیک می دانند که جهان هستی زبان گفتار مارا نمی داند وبرای سپاسگزاری لازم نیست جملات آماده شده ازقبل راتکرارکنیم. همین که زندگی راجشن بگیریم وبی آزارباشیم بهترین نوع عبادت است. درنظرگاه حافظ، خداوند آنقدر لوس و بی مایه نیست که کسی را بخاطر داشتن تسبیح وریش وخرقه دوست داشته ودرمقابل، ازکسانی که شراب خورده، رقصیده وآوازخوانده اند آرزده خاطر گردد. بنابراین اگر روزجزایی نیز بوده باشد قطعا آن چیزی نیست که ادیان ومذاهب توصیف کرده اند بلکه چیزی خواهد بودکه همه ازشگفتی برخوردخداوندبخشایشگر هستی بخش بشدت غافلگیرخواهیم شد.
هفت بحر: هفت دریا کنایه ازتمام دریاهای روی زمین
معنی بیت: تردید به دل راه مده یک لحظه خود رابه دریای عشق ومحبّت خداوندی بسپار وغرق شو که اگرچنین کنی پس ازاین یک تار موی تو به آب هفت دریا ترنخواهدشد.
آشنایان ره عشق دراین بحرعمیق
غرقه گشتند ونگشتندبه آب آلوده
🌿━━━━━━🌿
ازپای تا سرت همه نور خدا شود
درراه ذوالجلال چوبی پاوسرشوی
ذوالجلال: صاحب شوکت وجلالت، صفتی از صفات الهی
معنی بیت: اگردرراه خداوند همه ی هستی و وجود خودت را بکار بگیری وبرای خداکار کنی سرتاپای توهمه نورخدا می شودو آثارجلال و جبروت خداوندی در رفتار تومتجلّی می گردد.
درنظرگاه حافظ درراه خدا بی پاوسرشدن چیزی جز عاشقی ودرطریق عشق حق گام برداشتن نیست.
نشان اهل خدا عاشقیست باخود دار
که درمشایخ شهراین نشان نمی بینم
🌿━━━━━━🌿
وَجه ِخدا اگرشودت مَنظر نظر
زین پس شکی نماندکه صاحب نظر شوی
وَجه : چهره، ذات،علّت
وَجهِ خدا: کنایه ازاینکه خدا رادرهمه جا وهمه حال حاضروناظرببینی ودرتمام کارها رضایت اورا مدّ نظرقراردهی
مَنظَر: نظرگاه، دیدگاه
صاحب نَظَر: ایهام دارد:۱- دل آگاه، وکسی که دیدارصاحب عقیده و نظر کارشناسیت. ۲- اگر نظررا به معنای دید وبینایی بگیریم کسی که صاحب چشم وبیناییست (دراینجاچشم بصیرت)
معنی بیت: اگرخدا را درهمه جا حاضر وناظر ببینی ودرهرکاری وبه هرطرف که نگاه می کنی خدا را به یادبیاوری که حاضراست تردیدمکن که توصاحب چشم بصیرت می شوی توصاحب عقیده و رای درست وکارشناسانه می شوی.
به صورت ازنظرما اگرچه محجوب است
همیشه درنظرخاطرمرفّه ماست
🌿━━━━━━🌿
بنیاد هستی تو چو زیروزبرشود
در دل مدارهیچ که زیروزبرشوی
دردل مَدار: غم مخور،شک به دل راه مده
معنی بیت: اگرزیربنای وجودتوتحت تابش نور عشق حق متحوّل وزیر وزبرشود زین پس به استحکام وجود خویش شک مکن وغم مخور که به هیچ طوفانی بنیادهستی توزوال نخواهد یافت.
ای دل اَرسیل فنابنیادهستی برکند
چون تورانوح است کشتیبان زطوفان غم مخور
🌿━━━━━━🌿
گردرسرت هوای وصال است حافظا
باید که خاک درگهِ اهل هنر شوی
هوای وصال: امید وآرزوی وصال
هنر: علم و معرفت و دانش و فضل و فضیلت و کمال، فراست و زیرکی این کلمه در واقع به معنی آن درجه از کمال آدمی است که هشیاری و فراست و فضل و دانش را دربردارد و نمود آن صاحب هنر را برترازدیگران مینماید. امّا هنر حقیقی درنظرگاه حافظ "عشق" وهنرمند واقعی عاشقان،نظربازان ورندان وارسته، آوازخوانان ورقصنده هایی هستند که زندگی راباقلب خویش لمس کرده ودرضیافت باشکوه زندگی حضوری آگاهانه دارند.
معنی بیت: ای حافظ اگر درسرتوآرزوی رسیدن به حرم وصال معشوق اَزلی وابدیست، لازمست که خاک درگاهِ عاشقان صادق وفاضل ورندان وارسته ای باشی که ره به مشرب مقصود برده اند وباچنگ توسّل به دامن آنان ازهمّت واراده ی آنها استمدادبطلبی.
ای آنکه ره به مَشرب مقصود برده ای
زین بحرقطره ای به من خاکساربخش
عباسی - فسا در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، چهارشنبه ۲۶ دی ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۱۳ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » ملحقات و مفردات » شمارهٔ ۲۷:
سلام
در بیت چهارم مصرع دوم
تو زیبایی به نام ایزد چرا باید که بربندی؟
به نام ایزد باید به شکل بنامیزد نوشته شود تا معنی خودش را داشته باشد
بنامیزد. [ ب ِ زَ ] (ق مرکب ) این کلمه ٔ بزرگ تیمناً برای دفع چشم بد استعمال کنند و بعضی گویند در محل تعجب و قسم آرند، بسبب کثرت استعمال کسره ٔ اضافت را حذف کردند. بلکه الف ایزد هم در رسم الخط ننویسند. (از سراج اللغات ) (از کشف ) (بهار عجم از غیاث اللغات ). بنام ایزد. (آنندراج ) (انجمن آرای ناصری ). چشم بد دور. چشم زخم مباد. ماشأاﷲ. (یادداشت مرحوم دهخدا) :
چونت آراست ای غلام ایزد
چشم بد دور رو بنامیزد.
محسن ، ۲ در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۴۷ دربارهٔ اقبال لاهوری » پیام مشرق » بخش ۲۱۶ - بهار تا به گلستان کشید بزم سرود:
حبیب جان
فقیه شهر گریبان و آستین آلود
فقیه شهر که پاکدامن به نظر میرسد و از گناه می گریزد آنقدر در مِی گساری زیاده روی کرد تا گریبان و آستین را هم به شراب آلوده کرد
محسن در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۳۹ دربارهٔ شیخ بهایی » نان و حلوا » بخش ۱۳ - علی سبیل التمثیل:
عبدالله بن خولی
خانواده ی خوبی داری
جمشید پیمان در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۱۹ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۸۰:
با سلام و تشکر فراوان: خواهش می کنم در صور امکان این متن را که کامل است، جای حاشیه ای که پیش تر( دیروز) فرستادم بگذارید :
ایراد های اساسی به افسانه انتخاب محل دفن پیکر حافظ
جمشید پیمان، 12 ـ 01 ـ 2019
شما در گوگل بنویسید " ماجرای خاک سپاری حافظ"! ده ها سایت را پیدا می کنید که همگی آنها این داستان را ذکر کرده اند:
"ﺭﻭﺯﯼ ﮐﻪ ﺣﺎﻓﻆ از دنیا می رود ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺮﺩﻡ ﮐﻮﭼﻪ ﻭ ﺑﺎﺯار ﺑﻪ ﻓﺘﻮﺍﯼ ﻣﻔﺘﯽ ﺷﻬﺮ ﺷﯿﺮﺍﺯ ﺑﻪ ﺧﯿﺎﺑﺎﻥ ﻣﯿﺮﯾﺰﻧﺪ ﻭ ﻣﺎﻧﻊ ﺩﻓﻦ ﺟﺴﺪ ﺷﺎﻋﺮ ﺩﺭ ﻣﺼﻼﯼ ﺷﻬﺮ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ … ﺑﺎﯾﻦ ﺩﻟﯿﻞ ﮐﻪ ﺍﻭ ﺷﺮﺍﺏ ﺧﻮﺍﺭ ﻭ ﺑﯽ ﺩﯾﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺩﺭﺍﯾﻦ ﻣﺤﻞ ﺩﻓﻦ ﺷﻮﺩ .ﻓﺮﻫﯿﺨﺘﮕﺎﻥ ﻭ ﺍﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪﺍﻥ ﺷﻬﺮ ﺑﺎ ﺍﯾﻦ ﮐﺎﺭ ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺮﻣﯿﺨﯿﺰﻧﺪ . ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺑﮕﻮ ﻣﮕﻮﯼ ﻭ ﺟﺮ ﻭ ﺑﺤﺚ ﺯﯾﺎﺩ ﯾﮏ ﻧﻔﺮ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻣﯿﺎﻥ ﭘﯿﺸﻨﻬﺎﺩ ﻣﯿﺪﻫﺪ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺏ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺑﯿﺎﻭﺭﻧﺪ ﻭ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻓﺎﻝ ﺑﮕﯿﺮﻧﺪ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺁﻣﺪ ﺑﺪﺍﻥ ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﮐﺘﺎﺏ ﺷﻌﺮ ﺭﺍ ﺩﺳﺖ ﮐﻮﺩﮐﯽ ﻣﯿﺪﻫﻨﺪ ﻭ ﺍﻭ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﺎﺯ ﻣﯿﮑﻨﺪ ﻭ ﺍﯾﻦ ﻏﺰﻝ ﻧﻤﺎﯾﺎﻥ ﻣﯿﺸﻮﺩ :ﻋﯿﺐ ﺭﻧﺪﺍﻥ ﻣﮑﻦ ﺍﯼ ﺯﺍﻫﺪ ﭘﺎﮐﯿﺰﻩ ﺳﺮﺷﺖ – ﮐﻪ ﮔﻨﺎﻩ ﺩﮔﺮﺍﻥ ﺑﺮ ﺗﻮ ﻧﺨﻮﺍﻫﻨﺪ ﻧﻮﺷﺖ – ﻣﻦ ﺍﮔﺮ ﻧﯿﮑﻢ ﻭ ﮔﺮ ﺑﺪ ﺗﻮ ﺑﺮﻭ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﺎﺵ – ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﺁﻥ ﺩِﺭﻭَﺩ ﻋﺎﻗﺒﺖ ﮐﺎﺭ ﮐﻪ ﮐﺸﺖ – ﻫﻤﻪ ﮐﺲ ﻃﺎﻟﺐ ﯾﺎﺭﻧﺪ ﭼﻪ ﻫﺸﯿﺎﺭ ﻭ ﭼﻪ ﻣﺴﺖ – ﻫﻤﻪ ﺟﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﻋﺸﻖ ﺍﺳﺖ ﭼﻪ ﻣﺴﺠﺪ ﭼﻪ ﮐﻨﺸﺖ ……..ﻫﻤﻪ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﺷﻌﺮ ﺣﯿﺮﺕ ﺯﺩﻩ ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ ﻭ ﺳﺮﻫﺎ ﺭﺍ ﺑﺰﯾﺮ ﻣﯽ ﺍﻓﮑﻨﻨﺪ . ﺑﺎﻻﺧﺮﻩ ﺩﻓﻦ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮﺩ ﻭ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺯﻣﺎﻥ ﺣﺎﻓﻆ ” ﻟﺴﺎﻥ ﺍﻟﻐﯿﺐ ” ﻧﺎﻣﯿﺪﻩ ﺷﺪ.
منبع : ﺗﺎﺭﯾﺦ ﺍﺩﺑﯿﺎﺕ ﺍﯾﺮان"! در بعضی سایت ها هم نوشته اند: منبع؛ تاریخ ادبیات ایران، تالیف ادوارد بروان!!
امّا توضیحی مختصر درباره این افسانه سازی:
یک ــ این افسانه را ادوارد بروان در کتاب تاریخ ادبیات ایرانش مطرح می کند اما نه به این صورت و با این طول و تفصیل . نه خود اودارد بروان گفته است که این قصّه را از کدام منبع و ماخذ گرفته است و نه تا کنون حافظ پژوهان در این باره سند و مدرک معتبری ارائه کرده اند! ادوارد براون می نویسد : "...هم از زمان حافظ حکایتی منقول است که در لطائف غیبیه ذکر نشده است و آن این است که چون شاعر وفات یافت، بعضی از تخطئه کنندگان وی مانع از آن شدند که او را در قبرستان دفن کنند. چون در این باب بر آن شدند که از دیوان او فالی برگرفته و هرچه از آن فال حاصل شد، حاکم قضیه باشد؛ دیوان را به تفأل گشودند این بیت مناسب برآمد:
قدم دریغ مداراز جنازه حافظ
که گرچه غرق گناه است، میرود به بهشت"( تاریخ ادبیات ایران ص 417 و 418)
می بینید که قصه دروغین رایج نیز با آنچه ادوارد براون گفته است تفاوت های فراوان دارد، حتا شعری که براون به عنوان شاهد آورده است از غزلی دیگر است و ربطی به غزل با مطلع: عیب رندان مکن ای زاهد پاکیزه سرشت" ندارد!
دو ـــ جامع حافظ ـــ که اسمی از او نیست اما به محمد گل اندام شهرت دارد ـــ در مقدمه ای که بر دیوان حافظ نوشته است با صراحت اشاره می کند که در زمان زندگی حافظ شعر های او مدون نشده بودند و او چند سال پس از مرگ حافظ به جمع آوری آنها پرداخته است!
سه ـــ وقتی که شعر های حافظ در زمان خودش از طرف او یا بوسیله کس دیگری بصورت مجموعه و یک کتاب تدوین نشده بود، در میان آن غوغای ادوارد بروان ساخته و دیگران بر آن شاخ و برگ افزوده، کتاب حافظ از کجا پیدا شد؟
چهار ــ بر فرض محال که چنین غوغائی بر سر محل تدفین حافظ در گرفته بود. آیا این منطقی و باور پذیر است که مخالفان حافظ که او را تکفیر کرده و به هیچ روی او را قبول نداشته اند برای تعیین محل تدفینش به شعر های او متوسل شوند؟ و از خودش که به زعم آنها کافر و نامسلمان است بپرسند که آیا در گورستان مسلمان ها خاکش کنند یا جای دیگر؟
پنج ـ اگر حافظ از طرف مفتی شهر تکفیر شده و اجاز دفنش در گورستان مسلمان ها را نمی داده است، چه کسی را یارای آن بوده است که روی فتوای مفتی حرفی مخالف بزند، بویژه که عوام الناس هم جمع شده بودند تا نگذارند جنازه را به مصلای شیراز ببرند!
شش ـــ اگر مفتی شیراز و سایر ملایان حافط را تکفیر کرده بودند، چطور ممکن بود بر اساس نظر خود حافظ ، فتوایشان را بشکنند؟
هفت ـــ هیچ سند و مدرک معتبری مبنی بر تکفیر حافظ چه در زمان حیاتش و چه بعد از وفاتش وجود ندارد. در مقابل اسناد فراوان وجود دارد که نشان می دهد حافظ در درازای زندگی شاعریش یعنی از حدود بیست سالگی تا هنگام مرگ ، اغلب اوقات مورد تعظیم و تکریم بزرگان دین و شاهان انجو و مظفری و مردم شیراز بوده است! او البته برای موقع و مقام شاعریش و اعتبارش نزد شاهان و وزیران وقت، و نیز مخالفت آشکارش با زاهدان ریائی و دین فروشان و صوفیان دکان دار، مورد حقد و حسد قرار گرفته بود، حتا علیه او سعایت و توطئه هم کرده بودند، اما کسی او را به بی دینی و بد دینی متهم نکرده بود !
باری، این افسانه ها نه تنها به مقام و ارزش حافظ نمی افزاید، که باعث گسترش خرافه می گردد.
بنده در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۳:۰۵ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱:
با سلام
نسخه خطی رسالة فی البراهین علی مسائل الجبر والمقابلة خیام:
پیوند به وبگاه بیرونی
حبیب اکبری در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۳۷ دربارهٔ اقبال لاهوری » پیام مشرق » بخش ۲۲۳ - بیا که ساقی گلچهره دست بر چنگ است:
غزل پر محتوا و عالی
سام در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۳۲ دربارهٔ هاتف اصفهانی » دیوان اشعار » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۱ - قصیدهٔ طلوعیه:
آقا میثم اقتدار علی و رسول الله کجای این شعر نهفته؟
فقط و فقط داره برآمدن خورشید رو به زیبایی توصیف میکنه. همین
بنده در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۲۹ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱:
با سلام
بررسی مفهوم مرگ با توجه به اندیشه های خیام توسط دکتر ابراهیمی دینانی در برنامه معرفت:
مواجهه با مرگ و معنای آن:
پیوند به وبگاه بیرونی
تحول و تقابل دو روی از یک واقعیت:
پیوند به وبگاه بیرونی
سکوت و جایگاه آن:
پیوند به وبگاه بیرونی
معنی ذوق در عرفان:
پیوند به وبگاه بیرونی
حرکت در عالم:
پیوند به وبگاه بیرونی
کرم زاده در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۱۶ دربارهٔ شهریار » منظومهٔ حیدر بابا:
سلام . از موسسه ای همچون شما بعیده که ترجمه ای کنار اشعار شهریار نهاده باشد که ارزش شعر را کاما خدشه دارکند.
کاش قبل از ترجمه ، یک ترک زبان آن را چک می کرد و یا اصلا ترجمه حاضر را بردارید و دنبال ترجمه جدید و اصیل باشید. متشکرم
محمد باقر انصاری در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۰۷ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هفتم در تأثیر تربیت » جدال سعدی با مدعی در بیان توانگری و درویشی:
در پاراگراف: شنیدم که درویشی را با حدثی بر خبثی بگرفتند ........ مصرع اول شعر نیامده است که چنین است:
دلی که حور بهشتی ربود و یغما کرد. کی التفات کند. ....
محمد باقر انصاری در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۵۰ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هفتم در تأثیر تربیت » جدال سعدی با مدعی در بیان توانگری و درویشی:
اشعار اغلاط تایپی دارد. خوبست اصلاح شود. فی المثل شعر:
گر بی هنر به مال کند کبر بر حکیم .... وگر گاو عنبر است. که (گرگا)
نوشته شده است.
بنده در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۴۴ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۱۵:
با سلام
شرح این رباعی توسط دکتر ابراهیمی دینانی در برنامه معرفت:
پیوند به وبگاه بیرونی
حامد در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۳۹ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۲۷:
جناب قمشه ای عزیز چقدر عمیق زیبا و خلاصه تفسیر کردین، سپاس
حبیب اکبری در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۲۸ دربارهٔ اقبال لاهوری » پیام مشرق » بخش ۲۱۶ - بهار تا به گلستان کشید بزم سرود:
فقیه شهر گریبان و آستین آلود چه تفسیری داررد ؟
غلامحسین آتشی در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۱۸:۴۱ دربارهٔ شیخ محمود شبستری » گلشن راز » بخش ۴۱ - قاعده در بیان اقسام فضیلت:
همه اخلاق نیکو در میانه است
که از افراط و تفریطش کرانه است
میانه چون صراط مستقیم است
ز هر دو جانبش قعر جحیم است
پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله فرمودند: العلم أفضل من العمل و خیر الأعمال أوسطها
یا «خیر الأمور أوسطها»
مجتبی آموزگار در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۱۶:۴۶ دربارهٔ سلمان ساوجی » دیوان اشعار » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲:
همین رباعی به عنوان رباعی شمارهی 1 در رباعیات شاه نعمتالله ولی آمده است. به دلیل نداشتن آگاهی در این زمینه نمیدانم که این رباعی در اصل متعلق به کدام یک از این دو بزرگوار است.
م.م در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، سهشنبه ۲۵ دی ۱۳۹۷، ساعت ۱۵:۳۰ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۵۳:
من حدود 55 سال قبل که رباعیات خیام را می خواندم در نسخه آن زمان که هنوز آنرا بخاطر دارم اینگونه نوشته بود :
چون عمر بسر رسید چه شیرین و چه تلخ
پیمانه چو پر گشت چه بغداد و چه بلخ
حسن در ۷ سال و ۱۰ ماه قبل، چهارشنبه ۲۶ دی ۱۳۹۷، ساعت ۰۷:۴۵ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۱۱: