پرسید دوش ساده دلی از من این سخن
با سینهٔ پرآتش و با دیدهٔ پرآب
کاندر زمانه هر چه بود، نیست بی سبب
خواه آشکار جلوه کند، خواه در حجاب
این معنی ازکجا زده سر، در تعجبم
کابنای هند، جملگی از شیخ تا به شاب
یکباره، بعد حادثهٔ جان گسل که شد
از التهاب آتش آن، سینهها کباب
چون کلک کجروی که ز مِسطر بدر رود
گردیده اند یک قلم، از جادهٔ صواب
زین گوشمال حادثه، گشتند گنده تر
مانند فضله ای که فتد بر وی آفتاب
گفتم درین سوال که کردی شگفت نیست
در کسوت مثال، کنم روشنت جواب
چون قحبه، سر زکوی خرابات برکند
یکبارگی نیفکند اوّل ز رخ نقاب
گاهی حیا به خاطرش آید، گهی حذر
در نیم شب، زند به حریفان می و رباب
امّا فتاد چون به کف شحنه و عسس
گردد خلاص اگر، زخم و پیچ احتساب
آسوده خاطر است ز اندیشهٔ جهان
دیگر حریف او نتوان شد به هیچ باب



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به پرسشی از یک دوست پاسخ میدهد که درباره علت وجود پدیدههای مختلف در زندگی انسان کنجکاو است. او توضیح میدهد که هر چیزی در دنیا بیسبب وجود ندارد، حتی اگر در ظاهر پنهان باشد. سپس به توصیف افرادی میپردازد که پس از تجربههای تلخ و سخت، تغییر میکنند و به کجروی میافتند. او با استفاده از تمثیلهایی تصویری، به درک شرایط اجتماعی و روحی انسانها در مواجهه با مشکلات میپردازد و میگوید که در مواقعی آنها به دور از قضاوت و تفکر عمیق، تنها به جستجوی خوشی و آسایش میپردازند. در نهایت، شاعر به این نتیجه میرسد که انسانها در برابر حوادث زندگی به طور کلی به دو دسته تقسیم میشوند: آنانی که از سختیها درس میگیرند و آنانی که به نادانی و بیتفاوتی روی میآورند.
هوش مصنوعی: دوش کسی که دلش ساده و زودباور بود از من سؤال کرد که چرا سینهام پر از آتش و چشمهایم پر از اشک است.
هوش مصنوعی: در زندگی، هر چیزی که وجود دارد، بیدلیل نیست. چه پدیدهها به طور واضح دیده شوند و چه در پس پرده پنهان باشند، همگی علت و دلیل خاصی دارند.
هوش مصنوعی: من از کجا باید بفهمم این موضوع چه معنایی دارد؟ در شگفتم که همهی مردم هند، از بزرگترها تا جوانترها، چطور با هم به این نتیجه رسیدهاند.
هوش مصنوعی: ناگهان، پس از یک حادثهٔ دلخراش، به خاطر شعلههای آتش، دلها آتش گرفت و به شدت آسیب دیدند.
هوش مصنوعی: زمانی که خطی که از خط صاف خارج شود، به صورت منحرف و کج درمیآید، نشاندهنده این است که از راه درست و صحیح دور شده است.
هوش مصنوعی: این جمله اشاره به این دارد که اثرات نامطلوب و ناگوار حوادث باعث شدهاند که برخی افراد به شیوهای بزرگتر و ناخوشایندتر از قبل خود را نشان دهند، مشابه فضلهای که وقتی زیر نور آفتاب قرار میگیرد، بیشتر قابل مشاهده و زشت میشود. به عبارتی، حوادث سخت میتوانند موجب نمایانتر شدن ضعفها و ناپاکیها در افراد شوند.
هوش مصنوعی: در اینجا گفته شده که وقتی سوالی از من کردی که باعث تعجب شد، نگران نباش چون میتوانم به روشنی به آن پاسخ دهم.
هوش مصنوعی: وقتی که شخصی با شهامت و جسارت از زندگی ناپسند خود دست کشید و به سمت راهی بهتر حرکت کرد، انتظار ندارد که در ابتدا همه چیز به راحتی برایش فراهم شود. او باید با چهرهای عاری از زشتی و ناپاکی به فرآیند تغییر بپردازد.
هوش مصنوعی: گاهی انسان به خاطر شرم و حیا دچار تردید میشود، اما گاهی در دل شب، بدون هیچ نگرانی، با دوستانش به شراب و موسیقی میپردازد.
هوش مصنوعی: اما هنگامی که به دست نگهبان و ماموران بیفتد، اگر نجات یابد، درد و پیچیدگی حساب و کتاب برایش باقی میماند.
هوش مصنوعی: آرامش خاطر او از فکر کردن به دنیای بعدی است و هیچ کس نمیتواند با او در این موضوع گفتگو کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تا کی کنی عذاب و کنی ریش را خضاب؟
تا کی فضول گویی و آری حدیث غاب؟
جانی است تیغ شاه، که دید این همه شگفت؟
جانی کزو بود تن و جان همه خراب
لرزان بهجای گوهر در جرم او پدید
جانهای دشمنانش چو ذره در آفتاب
گفتم متاب زلف و مرا ای پسر متاب
گفتا که بهر تاب تو دارم چنین بتاب
گفتم نهی برین دلم آن تابدار زلف
گفتا که مشک ناب ندارد قرار و تاب
گفتم که تاب دارد بس با رخ تو زلف
[...]
ای باز کرده چشم و دل خفته را ز خواب،
بشنو سؤال خوب و جوابی بده صواب:
بنگر به چشم دل که دو چشم سرت هگرز
دیدهاست چشمهای که درو نیست هیچ آب
چشمهست و آب نیست، پس این چشمه چون بُوَد؟
[...]
چون از فراق دوست خبر دادم آن غراب
رنگ غراب داشت زمانه سیاه ناب
چونانکه از نشیمن بر بانگ تیر و زه
بجهد غراب ناگه جستم ز جای خواب
از گریه چون غرابم آواز در گلو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.