دمنه گفت: آنچه شیر برای تو میسگالد از این معانی که برشمردی چون تضریب خصوم ملال ملوک و دیگر ابواب نیست، لکن کمال بی وفایی و غدر او را بر آن می دارد، که جباری است کامگار و غداری است مکار. اوایل صحبت او را حلاوت زندگانی است و اواخر آن را تلخی مرگ. شنزبه گفت:طعم نوش چشیده ام، نوبت زخم نیش است. و به حقیقت مرا اجل اینجا آورد، و الا من چه مانم به صحبت شیر؟ من او را طعمه و او در من طامع. اما تقدیر ازلی و غلبه حرص و امید مرا در این ورطه افگند.
و امروز تدبیر از تدارک آن قاصر است و رای در تلافی آن عاجز، و زنبور انگبین بر نیلوفر نشیند و به رایحت معطر و نسیم معنبر آن مشغول و مشعوف گردد تا به وقت برنخیزد، و چون برگ های نیلوفر پیش آید در میان آن هلاک شود. و هرکه از دنیا به کفاف قانع نباشد و در طلب فضول ایستد چون مگس است که به مرغزارهای خوش و بر ریاحین و درختان سبز پرشکوفه راضی نگردد و بر آبی نشیند که از گوش پیل مست دود تا به یک حرکت گوش پیل کشته شود. و هر که نصیحت و خدمت کسی را کند که قدر آن نداند چنانست که بر امید ریع در شورستان تخم پراگند و با مُرده مشاورت پیوندد و در گوش کر مادرزاد غم و شادی گوید و بر روی آب روان معما نویسد و بر صورت گرمابه به هوس تناسل عشق بازد. دمنه گفت:از این سخن درگذر و تدبیر کار خود کن. شنزبه گفت: چه تدبیر دانم کرد؟و من اخلاق شیر را آزموده ام، در حق من جز خیر و خوبی نخواهد بود، لکن نزدیکان او در هلاک من میکوشند، و اگر چنین است بس آسان نباشد، چه ظالمان مکار چون هم پشت شوند و دست در دست دهند و یک رویه قصد کسی کنند زود ظفر یابند و او را از پای درآرند، چنانکه گرگ و زاغ و شگال قصد اشتر کردند و پیروز آمدند. دمنه گفت:چگونه بود آن؟
گفت:



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: دمنه به شنزبه میگوید که شیر به دلیل خیانت و کمال بیوفایی خود در ظاهر گفتاری شیرین دارد، اما در باطن قصد او مکار و خطرناک است. شنزبه تأکید میکند که اگرچه از طعم شیرین زندگی با شیر لذت میبرد، اما در نهایت دچار تلخی و مرگ خواهد شد. او از تقدیر و ناتوانی در تغییر وضعیتش شکایت میکند و میگوید که کسی که از آرامش دنیوی راضی نباشد، به سرنوشتی ناگوار دچار میشود. در پایان، تأکید میکند که رویارویی با کسانی که با نیرنگ و ظلم قصد آسیب به او دارند، دشوار خواهد بود و در این مسیر، باید بر حذر بود.
هوش مصنوعی: دمنه گفت: آنچه شیر برای تو میسگالد، در مقایسه با مشکلاتی که به آنها اشاره کردی، نیست. بلکه این موضوع نشاندهندهی بیوفایی و خیانت اوست. او قدرتمند و در عین حال خیانتکاری ماهر است. در آغاز صحبتش شیرینی زندگی را میچشانی، اما در انتها تلخی مرگ را به سراغت میآورد. شنزبه گفت: من طعم شیرینی را چشیدهام، حالا نوبت به زخم نیش میرسد. واقعاً به سرنوشت محتوم من اینجا آورده است وگرنه من چهکار دارم با صحبتهای شیر؟ او به من بهعنوان طعمه نگاه میکند و من نیز به او بهعنوان طمعی. اما تقدیر ازلی و غلبهی حرص و امید من را به این ورطه کشانده است.
هوش مصنوعی: امروز تدبیر نمیتواند چارهای برای آن بیاندیشد و نظر برای جبران آن ناتوان است. زنبور عسل بر نیلوفر نشسته و از عطر و نسیم خوش آن مسرور است تا زمانی که برنخیزد. اما وقتی که گلهای نیلوفر شکوفا میشوند، زنبور به هلاکت میافتد. هر کسی که از زندگی به اندازه کافی راضی نباشد و در پی چیزهای اضافی باشد، مانند مگسی است که به باغهای پر از گل و درختان سبز افتاده و هیچگاه راضی نمیشود بلکه به آبی مینشیند که ممکن است او را از پای درآورد. کسی که نصیحت و خدمت مایهی خیر را به کسی برساند که به آن ارزش نمیدهد، مانند کشیدن تخم در شورهزار است یا مشاوره دادن به فردی که نمیتواند بشنود، یا نوشتن معما بر روی آب روان و پردهپوشی در گرمابه عشق. دمنه به شنزبه میگوید که از این صحبتها بگذرد و به تدبیر کار خود بپردازد. شنزبه میپرسد چه تدبیری میتواند بیندیشد، زیرا او آزموده است که شیر تنها خیر و خوبی برای او خواهد داشت، اما نزدیکان شیر در تلاش برای نابودی او هستند. او میگوید چنانچه مکاران با هم متحد شوند و قصد کسی را کنند، به راحتی پیروز خواهند شد، همانطور که گرگ، زاغ و شغال بر شتر قصد کردند و موفق شدند. دمنه میخواهد بداند چگونه این رخداد پیش آمد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.