مولانا
»
مثنوی معنوی
»
دفتر پنجم
»
بخش ۳۸ - قال النبی علیهالسلام ارحموا ثلاثا عزیز قوم ذل و غنی قوم افتقر و عالما یلعب به الجهال
گفت پیغمبر که رحم آرید بر
جان من کان غنیا فافتقر
والذی کان عزیزا فاحتقر
او صفیا عالما بین المضر
گفت پیغمبر که با این سه گروه
رحم آرید ار ز سنگید و ز کوه
آنک او بعد از رئیسی خوار شد
وآن توانگر هم که بیدینار شد
وآن سوم آن عالمی که اندر جهان
مبتلی گردد میان ابلهان
زانک از عزت به خواری آمدن
همچو قطع عضو باشد از بدن
عضو گردد مرده کز تن وا برید
نو بریده جنبد اما نی مدید
هر که از جام الست او خورد پار
هستش امسال آفت رنج و خمار
وآنک چون سگ ز اصل کهدانی بود
کی مرورا حرص سلطانی بود
توبه او جوید که کردست او گناه
آه او گوید که گم کردست راه



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به بیان پیام حضرت پیامبر دربارهی ضرورت رحم و شفقت بر سه دسته از افراد میپردازد. این گروهها شامل کسی است که از مقام و عزت به پستی افتاده، فردی که ثروتمند بوده و حالا فقیر شده، و عالمی که در میان نادانها بازیچه شده است. شاعر با اشاره به درد و رنج ناشی از این تغییر وضعیتها، به نوعی از همپیوستگی انسانها یادآور میشود و بر لزوم همدردی با آنها تأکید میکند. او بیان میکند که از دست رفتن مقام و شأن در اجتماع برای انسان به مانند قطع عضوی از بدن است که هرچند ممکن است حرکت کند، اما از لحاظ وجودی بیفایده است. در پایان، توجه به توبه و بازگشت انسان به راه راست مورد تأکید قرار میگیرد.
هوش مصنوعی: پیامبر فرمودند که بر جان من رحم کنید، زیرا غنی و بینیاز هستم و نیازمندی در من وجود ندارد.
هوش مصنوعی: کسی که در گذشته مقام و عزتی داشت، اکنون به علت فریب یا نادانی، خود را در نظر دیگران کمارزش و بیاعتبار کرده است.
هوش مصنوعی: پیامبر فرمود که با سه دسته از افراد باید با مهربانی و عطوفت برخورد کنید، حتی اگر آنها از سنگ و کوه هم سختتر باشند.
هوش مصنوعی: او پس از اینکه مقام و رتبهاش کاهش یافت، دیگر قدر و ارزشی ندارد و آن ثروتمند هم که پول خود را از دست داده است، دیگر توانگری نیست.
هوش مصنوعی: سومین فردی که در این دنیا به مشکلات دچار میشود، در میان افراد نادان و بیخود قرار میگیرد.
هوش مصنوعی: زیرا پایین آمدن از مقام و آبرو مانند بریدن یک عضو از بدن است.
هوش مصنوعی: مردی که از بدن خود جدا شده، نمیتواند به زندگی ادامه دهد و فقط مانند برگی بریده از درخت، حرکت میکند اما زندگی واقعی را تجربه نمیکند.
هوش مصنوعی: هر کسی که از حقیقت وجودی و آگاهی عمیق آغشته شده باشد، در این سال با مشکلات و چالشهای فراوان روبهرو خواهد شد.
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به این است که فردی که از اصل و نسب فاخر و بزرگی برخوردار نیست، به هر حال نمیتواند برای به دست آوردن مقام و قدرت حرص و ولع داشته باشد. به عبارت دیگر، اگر کسی از خانوادهای بیارزش باشد، نمیتوان به او انتظار داشت که به دنبال سلطنت و قدرت باشد.
هوش مصنوعی: کسی که گناه کرده، به دنبال توبه است و کسی که در مسیر درست گام نمیزند، آه و ناله میکند که راه را گم کرده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.