ای خوانده کتاب زند و پازند
زین خواندن زند تا کی و چند؟
دل پر ز فضول و زند بر لب
زردشت چنین نبشت در زند؟
از فعل، منافقی و بیباک
وز قول، حکیمی و خردمند
از فعل به فضل شو بیفزای
وز قول رو اندکی فرو رَند
پندم چه دهی؟ نخست خود را
محکم کمری ز پند بربند
چون خود نکنی چنانکه گوئی
پند تو بود دروغ و ترفند
پند از حکما پذیر، ازیراک
حکمت پدر است و پند فرزند
زی مرد حکیم در جهان نیست
خوشتر به مزه ز قند جز پند
پندی به مزه چو قند بشنو
بی عیب چو پارهٔ سمرقند
کاری که ز من پسند نایدت
با من مکن آنچنان و مپسند
جز راست مگوی گاه و بیگاه
تا حاجت نایدت به سوگند
گَندهست دروغ از او حذر کن
تا پاک شود دهانت از گند
از نام بد ار همی بترسی
با یار بد از بُنِه مپیوند
آن گوی مرا که دوست داری
گر خلق تو را همان بگویند
زیرا که به تیر ماه جو خورد
هر کو به بهار جو پراگند
از خندهٔ یار خویش بندیش
آنگاه به یار خویش برخند
بر گردن یار خود منه طوق
گر یار تو خواندت خداوند
بزدای به عذر زنگ کینه
جز عذر درخت کین که بر کند؟
بر فعل چو زهر، نیست پازهر
جز قول چو نوش پخته با قند
در کار چو گشت بر تو مشکل
عاجز مشو و مباش خرسند
از مرد خرد بپرس، ازیرا
جز تو به جهان خردوَران هَند
تدبیر بکن، مباش عاجز
سر خیره مپیچ در قزاگند
بنگر که خدای چون به تدبیر
بی آلت چرخ را پی افگند
با پندِ چو دُر و شعر حجت
منگر به کتاب زند و پازند
بندیش که بر چهسان به حکمت
این خوب قصیده را بیاگند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قصیده به تأمل دربارهٔ اهمیت پند و حکمت میپردازد و به خواننده هشدار میدهد که تنها خواندن کتابها و متون کافی نیست. او به این نکته اشاره میکند که عمل به پندها از گفتن آنها مهمتر است و دروغ و فریب را مضر میداند. همچنین، از دوستی و ارتباط با افراد نادرست پرهیز میکند و توصیه میکند که به جای دیدهبان و خرسند، به خرد و تدبیر بیندیشند. در نهایت، او به این فکر میرسد که حکمت و پندها باید در زندگی روزمره به کار گرفته شوند تا نتیجهٔ مثبت به بار آورند.
ای کسی که کتابهای زند(تفسیر اوستا) و پازند(تفسیر زند) را خواندهای، تا کی و چه مدت به همین خواندن(ظاهری) ادامه خواهی داد؟
قلبت پر از حرفهای بیهوده و زبانت پر از سخنان سطحی است، آیا زردشت چنین چیزی را در کتابهای خود نوشته است؟
کارها و رفتارت بیپروا و مانند منافقان است و در گفتار مانند دانشمندان و خردمندان صحبت میکنی.
هوش مصنوعی: به عمل نیک بپرداز و بر فضیلت هایت اضافه کن و از حرف زدن کمی کم کن.
هوش مصنوعی: نخستین کار این است که خودت را به خوبی آماده کنی و مطمئن باشی که توانمند هستی، سپس میتوانی به دیگران نصیحت کنی.
هوش مصنوعی: اگر خودت بهگونهای که میگویی عمل نکنی، در واقع نصیحت و پند تو بیاساس و فریب است.
هوش مصنوعی: از خردمندان نصیحت بپذیر، زیرا حکمت به ارث از پدران به فرزندان منتقل میشود.
هوش مصنوعی: در دنیا هیچ چیزی شیرینتر از نصیحت یک مرد دانا نیست، حتی از قند هم خوشمزهتر است.
هوش مصنوعی: به نصیحتی گوش بده که شیرین و مفید است، درست مثل قندی که در دستانت داری و هیچ نقصی ندارد، همانند بهترین و باکیفیتترین پارچههای سمرقند.
هوش مصنوعی: اگر چیزی را که برای تو خوشایند نیست از من نخواهی، پس با من آنطوری رفتار نکن که خودت نمیپسندی.
هوش مصنوعی: هرگز جز حقیقت نگوی و در شرایط مختلف به دروغ متوسل نشو، تا نیازی به قسم خوردن و دروغ گفتن نداشته باشی.
هوش مصنوعی: دروغ بسیار زشت و ناخوشایند است، پس از آن دوری کن تا زبانت از آلودگیها پاک بماند.
هوش مصنوعی: اگر از نام بد کسی میترسی، پس با رفیق بد خود ارتباط برقرار نکن.
هوش مصنوعی: اگر آن گوی را که دوست داری به من بدهی، من هم به دیگران میگویم که تو را همینگونه که هستی بگویند.
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه هر کسی در تیرماه دانه جو را میخورد و در بهار جو پخش میشود.
هوش مصنوعی: به خاطر خندهٔ معشوق خود، آن خنده را در کنار او تجربه کن و شادی را با او تقسیم کن.
هوش مصنوعی: اگر محبوبت تو را به نام خداوند خواند، بر گردن او زنجیری نگذار.
هوش مصنوعی: اگر کسی بخواهد کینه را از دل خود برطرف کند، بهانهای برای این کار پیدا کند؛ مگر اینکه کینهای که در دلش جای دارد، مانند درختی باشد که ریشهاش عمیق شده است و به این راحتی نمیتوان آن را از جا کند؟
عملی که مانند زهر است، هیچ پادزهری ندارد جز کلامی شیرین و دلنشین که مانند نوشیدنی خوشطعم و شیرین با قند باشد.
هوش مصنوعی: وقتی در کارها با دشواری و مشکلات روبرو میشوی، ناامید نشو و شاد باش.
هوش مصنوعی: از انسانهای دانا و خردمند بپرس، زیرا در این جهان افرادی مانند تو وجود ندارند که به راه خرد و دانش پرداخته باشند.
هوش مصنوعی: تلاش کن و از ناامیدی دوری کن، زیرا با سر در گم و سردرگم بودن به جایی نخواهی رسید.
هوش مصنوعی: نگاه کن چگونه خداوند با تدبیر و بدون هیچ وسیلهای، چرخ روزگار را به حرکت درمیآورد.
هوش مصنوعی: با نصیحت مانند دیوار نمیتوان به درستی و فهم عمیق رسید، بلکه باید به شعر و ادبیات توجه کرد و اقدام کرد.
هوش مصنوعی: ببین که چگونه با زیرکی و دانش، این شعر زیبا را تغییر داده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تا کی غم خان و مان و فرزند
چند انده نان و جامه تا چند
چندانکه درین جهانی ای شیخ
بر خویش گری و بر جهان خند
ای یازده امهات و نه آب
نازاده خلف تر از تو فرزند
قهر تو دو رخ نهاده بر زهر
لطف تو سه ضربه داده بر قند
شیر اجم از تو ریسمان صید
[...]
ای روح صفات اهرمن بند
وی نوک سنان آسمان رند
در نعش و پرن زنند طعنه
نظم تو و نثرت ای خداوند
هر بیخ ستم که دهر بنشاند
[...]
گر دل دهی ای پسر بدین پند
از پند پدر شوی برومند
ای گشته جهان جان ز مدحت
همچون لب دلبران پر از قند
چون ابر و گل ست ظلم و انصاف
در عهد تو این گری و آن خند
یک روز به شب نشد که گردون
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.