مکن تا توانی به ناجنس میل
منه خانه بنیاد بر راهِ سیل
بود صحبت ناسزا فیالمثل
چو مستی که افعی نهد در بغل
ز جاهل بترس این مثل هم خوش است
که در زیر خاکسترش آتش است
حذر کن ز هم صحبتِ ناپسند
که از تَخم حنظل محال است قند
چو ضایع کنی بهرۀ روزگار
پشیمانی آنگه نیاید به کار
حریفی مکن با فراتر نشین
وگرنه به حسرت بر آذر نشین
به صابون بشوی از فرومایه دست
وز آن کهالفتش با فرومایه هست
فرومایه را رَه مده زینهار
که هرگز به خیرت نیاید به کار
به کُل از حریفِ مُعَربد ببُر
که از خود ندارد خبر چون شتر
بدان تا بدانی که معنیِ دوست
حریفِ وفادارِ پاکیزه خوست
دو مشکل بود هر دو در در کثیف
که بد مست و بد خفت باشد حریف
ازین هر دو واجب شناس احتراز
وگر نه مکن کار بر خود دراز
اگر عاجز آیی به دفع بلا
به دستِ جنونی شوی مبتلا



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به اهمیت دوری از افراد و صحبتهای ناپسند و همنشینی با فرومایگان تأکید میکند. او به مثالی از افعی و خانهسازی در مسیر سیل اشاره میکند تا نشان دهد که ارتباط با افراد ناپسند میتواند زیانبار باشد. همچنین، با ذکر ضربالمثلهایی به خطرات ناشی از همراهی با جاهلان و فرومایگان میپردازد و میگوید که چنین رفاقتهایی جز حسرت باقی نمیگذارند. در پایان، توصیه میکند که انسان باید از همصحبتی با افراد بد رفتار خودداری کند و تنها با دوستان وفادار و پاکیزه خو در ارتباط باشد.
هوش مصنوعی: به هیچ وجه به چیزهای بیکیفیت و نامناسب تمایل نشان نده و در کارهایت اساس و بنیانیگزاری نکن که پایدار نیست و مانند سیل به راحتی خراب میشود.
هوش مصنوعی: گفتن حرفهای زشت و بیهوده مثل آن است که مستی افعی را در آغوش بگیرد.
هوش مصنوعی: از نادان پرهیز کن، زیرا او مانند آتش زیر خاکستر است که به ظاهر خاموش به نظر میرسد اما در واقع همیشه آماده شعلهور شدن است.
هوش مصنوعی: مواظب باش با افرادی که خوب نیستند، معاشرت نکنی؛ چون از دانههای تلخ حنظل هرگز شیرینی بهدست نمیآید.
هوش مصنوعی: اگر بهرهبرداری از زمان را بیملاحظه و غیرمسئولانه هدر دهی، زمانی که به پشیمانی بیفتی، دیگر هیچ فایدهای نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: با کسی که از تو بالاتر است، رقابت نکن؛ وگرنه به حسرت و افسوس دچار خواهی شد.
هوش مصنوعی: دستت را با صابون بشوی تا از جمع افرادی که ارزش کمتری دارند دور شوی، زیرا دوستی با کسانی که خود را پایینتر از آنچه هستند میبینند، تو را نیز بیارزش میکند.
هوش مصنوعی: نباید به انسانهای بیارزش و کمتجربه اجازه دهی که در کارها و تصمیمات تو دخالت کنند، زیرا همکاری با آنها به نفع تو نخواهد بود و چیزی جز ضرر برایت به همراه نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: از دشمنی که هیچگونه آگاهی از خود ندارد، فاصله بگیر؛ زیرا مانند شتری است که فقط به جلو میخزد و از محیطش بیخبر است.
هوش مصنوعی: بدان که معنا و مفهوم دوست در واقع همان همراهی وفادار و خوشنهادی است که پاک و بیآلایش است.
هوش مصنوعی: دو مشکل در یک نقطه وجود دارد: یکی اینکه در این مکان کثیف، فردی بدخو و بدرفتار، رفیقی برای هم نشینی وجود دارد.
هوش مصنوعی: از این دو واجب، دوری کن وگرنه کار را بر خود سخت نکن.
هوش مصنوعی: اگر نتوانی بلایی را از خود دور کنی، به وسیله یک جنون و دیوانگی گرفتار میشوی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.