گنجور » سعدی » گلستان » باب چهارم در فواید خاموشی

هوش مصنوعی: در این حکایت، جالینوس می‌بیند که یک ابله به دانشمندی بی‌احترامی می‌کند و به او می‌گوید که اگر نادان نبود، به این وضعیت برنمی‌خاست. او بر این باور است که دو فرد عاقل نباید وارد درگیری شوند و بیان می‌کند که دانایی با سبکسری ستیز نمی‌کند. اگر نادان به خشونت بپردازد، خردمند به آرامی واکنش نشان می‌دهد. حکایت دربارهٔ توجه به حرمت دیگران و اهمیت تحمل در برابر بی‌احترامی است و تأکید می‌کند که از گفتن حقیقت برخی عیب‌ها باید پرهیز کرد، زیرا نادانی در آگاهی از عیوب خود می‌تواند خطرناک‌تر باشد.

اخطار: خلاصه‌های تولید شده توسط هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نادرستند. اگر این متن به نظرتان نادرست است می‌توانید آن را ویرایش کنید.

برگردان به زبان ساده

# جالینوس ابلهی را دید دست در گریبان دانشمندی زده و بی‌حرمتی همی‌کرد. گفت: اگر این نادان نبودی، کارِ وی با نادانان بدین جا نرسیدی.

معنی «گفت: اگر این نادان نبودی...»: جالینوس گفت: اگر این دانشمند خود نادان نبود، سر و کار وی با بی‌دانشان به اینجا نمی‌کشید که با وی بستیزند و آبرویش بر خاک ریزند.

# دو عاقل را نباشد کین و پیکار

نه دانایی ستیزد با سبکسار

دو دانا با یکدیگر به دشمنی و ستیزه برنخیزند، عاقل هم با سبک‌مغزِ ابله پیکار نجوید؛

# اگر نادان به وحشت سخت گوید

خردمندش به نرمی دل بجوید

زیرا اگر نادان به نفرتِ خصومت، درشت و ناهموار سخن گوید، دانا با وی به مدارا کوشد و دلش را به دست آورد.

# دو صاحبدل نگه دارند مویی

همیدون سرکشی و آزرم‌جویی

دو اهلِ دل پیوندِ دوستی را اگر به باریکی مویی برسد پاره نمی‌کنند، همچنین دو نفر تندخو و نرم‌خو؛

# و گر بر هر دو جانب جاهلانند

اگر زنجیر باشد، بگسلانند

ولی اگر از هر دو سوی دو نادان باشند رشتهٔ دوستی را اگر هم به ستبریِ زنجیر هم باشد پاره کنند و جدایی جویند.

# یکی را زشت‌خویی داد دشنام

تحمّل کرد و گفت: ای خوب فرجام

بدخویی به کسی ناسزا گفت. وی بردباری کرد و گفت: ای نیک‌سرانجام؛

# بتر زآنم که خواهی گفتن، آنی

که دانم، عیب من چون من ندانی

من از آن ناسزا که تو به‌من دادی، بدتر هستم‌؛ چه از کاستی و بدیِ من کسی به خوبیِ خودم آگاه نیست.

پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی

راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور

حکایت شمارهٔ ۵ به خوانش اسماعیل فرازی کانال سکوت
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.

حکایت شمارهٔ ۵ به خوانش حمیدرضا محمدی

حکایت شمارهٔ ۵ به خوانش فاطمه زندی

حکایت شمارهٔ ۵ به خوانش ابوالفضل حسن زاده

فعال یا غیرفعال‌سازی قفل متن روی خوانش من بخوانم

پیشنهاد مشق شعر

معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است

مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین

تا به حال ۲۰ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...

علی فروزنده تبریزی در ‫۱۳ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۰ آبان ۱۳۹۱، ساعت ۰۴:۳۰ نوشته:

نسخه دکتر خلیل خطیب رهبر:
دو عاقل را نباشد کین و پیکار
نه دانایی ستیزد با سبکسار
اگر نادان به وحشت سخت گوید
خردمندش به نرمی‌دل بجوید
دو صاحبدل نگهدارند مویی
همیدون سرکشی و آزرم جویی
و گر بر هر دو جانب جاهلانند
اگر زنجیر باشد بگسلانند
یکی را زشت خویی داد دشنام
تحمل کرد و گفت ای خوب فرجام
بتر زانم که خواهی گفتن آنی
که دانم عیب من چون من ندانی

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

ابوطالب رحیمی در ‫۱۱ سال و ۱۱ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ آبان ۱۳۹۳، ساعت ۱۵:۴۸ نوشته:

درسته، من هم این حکایت رو هر جا خوندم یا شنیدم به همراه اشعاری بوده که جناب آقای فروزنده نوشتند، لطف کنید اشعاری رو که از قلم انداختید اضافه کنید.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

فاطمه خانم در ‫۱۰ سال و ۱۰ ماه قبل، شنبه ۱۴ آذر ۱۳۹۴، ساعت ۱۱:۰۱ نوشته:

جناب فروزنده
آقای خطیب رهبر نسخه ندارند. شرح نوشته اند.این ابیات در نسخه ی یوسفی هستند.
با تشکر از گذاشتن اشعار

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

ش در ‫۸ سال و ۹ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۲ دی ۱۳۹۶، ساعت ۱۴:۴۳ نوشته:

سلام. ممکن است لطفا کسی معنای مصراع دوم این بیت و ارتباطش با مصراع اول را برایم شرح دهد؟
دو صاحبدل نگهدارند مویی
همیدون سرکشی و آزرم جویی

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

۷ در ‫۸ سال و ۹ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۲ دی ۱۳۹۶، ساعت ۱۶:۰۸ نوشته:

میگوید دو نفر آگاه و روشن موی ظریف و باریکی را میتوانند نگه دارند(یعنی به اندازه یک تار مو هم که شده نقطه توافقی پیدا میکننند و درگیر نمیشوند ولی حالا بگو دو تا نادان اگر بجای مو هم زنجیر باشند پاره میکنند.
همیدون: اکنون
(دو صاحبدل نگه دارند مویی)
اینک زمان سرکشی(بررسی) و آزرم جویی(آبروداری)
میگوید آدمهای آگاه تا میتوانند از درگیری می پرهیزند و اگر هم درگیر شدند در نخستین فرصت با هم کنار میآیند بر خلاف احمقها

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

nabavar در ‫۸ سال و ۹ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۲ دی ۱۳۹۶، ساعت ۱۷:۰۳ نوشته:

ش گرامی
دو صاحبدل نگهدارند مویی
همیدون سرکشی و آزرم جویی
می گوید : شایسته نیست رشته ی الفت و نرمخویی را از هم گسست ، اگر چه بین دو کس ستیزه باشد ، دو دشمن ِ صاحبدل راه آشتی را قطع نمی کنند گرچه به مویی بسته باشد
زنده باشی

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

روفیا در ‫۸ سال و ۹ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۲ دی ۱۳۹۶، ساعت ۲۳:۵۱ نوشته:

بسیار زیبا و خردمندانه
پیشترها که جوان تر بودم و نادان، در بریدن راه های ارتباط با مخالفان بسیار شتابزده عمل می کردم.
تا اینکه با صاحبدلانی تصادف کردم که در عین بزرگی و قدرتمندی هرگز در بریدن پیشقدم نمی شدند و شتاب به خرج نمی دادند.
دکترین شان هم این بود :
آدم ها ثروت ما هستند مادامی که نسبت به ما احساس مثبتی دارند!
نمی دانم با خود چه خیال می کردم؟
چه برکتی در بریدن بود؟!

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

روفیا در ‫۸ سال و ۹ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۲ دی ۱۳۹۶، ساعت ۲۳:۵۳ نوشته:

همیدون هم معنای ظریفی دارد در اینجا :
یعنی at the same time
یعنی جاذبه و دافعه همزمان

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

اسماعیل فرازی در ‫۸ سال و ۸ ماه قبل، جمعه ۶ بهمن ۱۳۹۶، ساعت ۰۲:۴۴ نوشته:

"دو صاحبدل نگهدارند مویی
همیدون سرکشی و آزرم جویی"
دو صاحب دل دو اهل معرفت می توانند که مویی را نگهدارند و پاس بدارند. رشته باریکی را دو صاحبدل می توانند نگهدارند "همیدون" همچنین سرکشی(نکنند خود را از سرکشی نگه می دارند) و شرم و حیا را می توانند حفظ کنند و نگهداری کنند و تعدی نکنند.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

محمدرضا فاخر در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۱۶ نوشته:

معنی بیت آخر رو میشه توضیح بدید ؟ ممنون

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

محسن،۲ در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۱۲:۰۱ نوشته:

فاخر جان
می گوید تو می خواهی عیب مرا بگویی ، در صورتی که من از آنچه که تو می بینی و می خواهی بگویی بد تر هستم ، من عیب وایراد خودم را از تو بهتر می دانم

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

داوود واوش در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، دوشنبه ۱۰ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۰۲:۴۷ نوشته:

سلام

در مورد مصرعی که سوأل شده بود، به نظرم این حالت بهتر معنا را برساند؛

دو صاحب‌دل نگه‌ دارند مویی

همیدونِ سرکشی، آزرمجویی

یعنی دو نفر که صاحب شعور باشند، حتی اگر مویی را در دست بگیرند، می‌توانند از آن مواظبت کنند که پاره نشود، و اگر زمانی اختلاف نظری بین‌شان پیش بیاید آبروداری می‌کنند و حرمت یکدیگر را حفظ می‌کنند؟

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

مهدی خلیل لو در ‫۳ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۵ دی ۱۴۰۱، ساعت ۱۱:۵۳ نوشته:

به نظر من

آزرم یعنی شرم و خجالت کشیدن

همیدون سرکشی وازرم جویی به نظر من این معنی میده که درست چند لحظه بعد سرکشی یا به قول امروزی فحش و گستاخی وحرف زشت به آزرم جویی و خجالت کشیدن می افتی.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

مهدی خلیل لو در ‫۳ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۵ دی ۱۴۰۱، ساعت ۱۱:۵۷ نوشته:

دو صاحب دل نگه دارند مویی

یعنی اهل عقل و منطق کمند و طناب ادب و احترام رو به نازکی مویی هم باشه نمی گسلند و نگه میدارند

به نظر من به بیت دیگری از خود سعدی فکر کنم میشه استناد کرد که میگه

کمند مهر چنان پاره کن که گر شوی روزی پشیمان به هم توانی بست

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

محمد طاها کوشان mkushantaha@yahoo.com در ‫۲ سال و ۶ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ فروردین ۱۴۰۳، ساعت ۰۹:۰۷ پاسخ داده:

کمند مهر چنان پاره کن که، گر روزی

شوی ز کرده پشیمان، به هم توانی بست. بیت از یک غزل محتشم کاشانی است.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

سفید در ‫۳ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۲ بهمن ۱۴۰۱، ساعت ۰۲:۵۴ نوشته:

بسیار زیبا...

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

Mebia در ‫۲ سال و ۴ ماه قبل، دوشنبه ۱۴ خرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۶:۲۵ نوشته:

"دو صاحبدل نگهدارند مویی
همیدون سرکشی و آزرم جویی"

درود به نظر من منظور این بیت اینه است که دو تا آدم فهمیده اگر مویی در میانشان باشد می توانند نگه دارند و از آن مراقبت کنند همچنین اگر یک آدم سرکش و گستاخ با یک آدم با حیا هم می توانند

در بیت بعد می فرماید اما اگر در هر دو طرف دو تا آدم نادان باشد اگر با زنجیر به هم متصل باشند زنجیر را پاره می کنند

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

احمد فرزین در ‫۱ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱ اسفند ۱۴۰۳، ساعت ۲۱:۲۸ نوشته:

قال امیرالمومنین علیه السلام

مَنْ دَاخَلَ اَلسُّفَهَاءَ حُقِّرَ .

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

فرشته پورابراهیمی در ‫۱ سال و ۱ ماه قبل، دوشنبه ۲۴ شهریور ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۳۵ نوشته:

اهمیت حفط کردن روابط انچنان بالاست که با ابیاتی بسیار زیبا از سعدی با اون مواجه میشیم،

دو صاحبدل نگه دارند مویی...

ایشون میفرمایند اگر اشتراکات به نازکی و سستی تار مویی باشه دو فرد صاحبدل اون رو حفظ میکنند و مانع پاره شدنش میشوند، اما دو فرد جاهل اگرچه اشتراکاتی به سختی و مستحکمی زنجیر داشته باشند اون رو پاره میکنند و از بین میبرند!

آدم وقتی میبینه هم توانایی حفظ و حراست و آبادانی در وجودش هست و هم توانایی نابودی و ویرانی کدوم رو انتخاب میکنه؟! این همون جایی هست که فرق بین صاحبدل و جاهل خودش رو نشون میده .

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

افسانه چراغی در ‫۱ سال قبل، چهارشنبه ۲ مهر ۱۴۰۴، ساعت ۱۹:۱۱ نوشته:

دربارهٔ دو صاحبدل نگه دارند مویی همیدون سرکشی و آزرم‌جویی

اگر رابطۀ دوستی بین دو انسان صاحبدل و آگاه به مویی برسد، آن را حفظ می‌کنند. همچنین اگر یک سر رابطه انسان بدرفتار و عصیانگری و سر دیگر انسان آبرومند و حرمت‌شناسی باشد، باز هم می‌توانند رابطۀ به مو رسیده را حفظ کنند؛ چون انسان آبرودار از ستیز و بحث و جدل با نادان پرهیز می‌کند.

بیت بعد: اما اگر دو سر رابطه انسان‌های نادانی باشند، رابطه محکمی مانند زنجیر را پاره می‌کنند؛ چون هیچ یک کوتاه نمی‌آیند و آن قدر به هم ناسزا می‌گویند و بی‌احترامی می‌کنند که رشتۀ دوستی بین آنها پاره و تبدیل به دشمنی می‌شود.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

سناتور سنتور در ‫۱۰ ماه قبل، سه‌شنبه ۲۵ آذر ۱۴۰۴، ساعت ۲۱:۵۶ نوشته:

من آنم که خود می دانم

یکی از بزرگان را در مجلسی ، بسیار ستودند و در وصف نیکیهای او زیاده روی کردند. او سر برداشت و گفت : ((من آنم که خود می دانم . )) (خودم را می شناسم ، دیگران از عیوب من بی خبرند.)

شخصم به چشم عالمیان خوب منظر است

وز خبث باطنم سر خجلت فتاده پیش

طاووس را به نقش و نگاری که هست خلق

تحسین کنند و او خجل از پای زشت خویش

سعدی جان فرمانروای ملک سخن

بتر زآنم که خواهی گفتن، آنی

که دانم، عیب من چون من ندانی

سعدی جان

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.

	غیرفعال و فعال کردن دوبارهٔ حالت چسبانی نوار ابزار به بالای صفحات
	راهنمای نوار ابزار
	پیشخان کاربر
	اشعار و ابیات نشان‌شدهٔ کاربر
	اعلان‌های کاربر
	ادامهٔ مطالعه (تاریخچه)
	خروج از حساب کاربری گنجور
	لغزش به پایین صفحه
	لغزش به بالای صفحه
	لغزش به بخش اطلاعات شعر
	فعال یا غیرفعال کردن لغزش خودکار به خط مرتبط با محل فعلی خوانش
	فعال یا غیرفعال کردن شماره‌گذاری خطوط
	کپی نشانی شعر جاری در گنجور
	کپی متن شعر جاری در گنجور
	همرسانی متن شعر جاری در گنجور
	نشان کردن شعر جاری
	ویرایش شعر جاری
	ویرایش خلاصه یا برگردان نثر سادهٔ ابیات شعر جاری
	شعر یا بخش قبلی
	شعر یا بخش بعدی

ورود به گنجور

حکایت شمارهٔ ۵

تازه‌های نرم‌افزار گنجور