سرچشمه نشاط دل پاک گوهرست
تا دل شکفته است، سخن تازه و ترست
جز حرف تلخ عشق کز او تازه است جان
دل می گزد اگر همه قند مکررست
مجنون پاکباز بود فارغ از حساب
دیوانه را چه کار دیوان محشرست؟
حقی که هست دختر رز را به میکشان
در پیش حق شناس به از شیر مادرست
تخت است دل چو از غم ایام شد سبک
سر چون گران شود ز می لعل، افسرست
ماه تمام، گاه شود بدر و گه هلال
دوری که برقرار بود دور ساغرست
باشد به خون غم می گلرنگ تشنه تر
شاهین اگر چه تشنه به خون کبوترست
هر چند می کند می گلرنگ کار خویش
از دست ساقیان گل اندام خوشترست
در بحر بیکنار نگیرد قرار موج
هر ناز او مقدمه ناز دیگرست
زان تیغ الحذر که ز پیچ و خم میان
در چشم موشکاف، سراپای جوهرست
زین صیدها که هست درین طرفه صیدگاه
در پای خم شکار بط می نکوترست
صائب کجا ز درگه صاحبقران رود؟
دولت درین سرا و گشایش درین درست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به عشق و دل باختگی اشاره میکند و میگوید که نشاط دل از گوهر پاک نشأت میگیرد. او به تلخیهای عشق اشاره میکند که جان را تازه میکند و از مجنون به عنوان نماد عشق و دیوانگی یاد میکند که از حساب و کتاب بیخبر است. شاعر تلخیها را در کنار شیرینی عشق قرار میدهد و دربارهٔ غمهای زندگی و سبکی دل صحبت میکند. او همچنین به زیباییهای می و تأثیرات آن بر دل انسان به طور تمثیلی میپردازد و در نهایت از دولت و گشایش در زندگی سخن میگوید.
هوش مصنوعی: منبع شادی و شادابی دل، دلی پاک و با خلوص است. وقتی که دل باز و شکفته باشد، سخن تازه و شادیآور نیز بر زبان میآید.
هوش مصنوعی: جز عشق که بخواهد جان و دل را شاد کند، هر چیزی دیگر حتی شیرینیهای مکرر نیز نمیتواند دل را خوش کند. اگر عشق تلخی داشته باشد، همان تلخی جان را تازه و زنده میکند.
هوش مصنوعی: مجنون شخصیتی پاک و بیریا است که خود را از قضاوتها و حسابرسیهای دنیوی دور نگه داشته است. او به هیچوجه به مسائلی که به دیگران مربوط میشود و داوریهای موجود اهمیت نمیدهد، زیرا او در دنیای عشق غرق شده و چندان برایش مهم نیست که دیگران دربارهاش چه فکر میکنند. در حقیقت، او در عالم خود زندگی میکند و از دردسرهای روزمره و قضاوتهای دیگران بیخبر است.
هوش مصنوعی: حق و حقوقی که دختر رز (نماد زیبایی و لطافت) در ملاقات با میکشی (شخصی که دارای مقام و دانش است) دارد، از حق و حقوقی که شیر مادر به او میدهد، مهمتر و ارزشمندتر است.
هوش مصنوعی: دل وقتی از غم روزگار آرام میگیرد، به حالت راحت و سبکی در میآید؛ اما اگر غم سنگینی کند، مانند تاجی از شراب قرمز بر سرش مینشیند.
هوش مصنوعی: ماه کامل گاهی شکل ماه بدر و گاهی هم به شکل هلال درمیآید، اما در نهایت دوری که به خاطر آن ساغر (جام) برقرار است، همچنان باقی میماند.
هوش مصنوعی: اگرچه شاهین به خون کبوتر نیاز دارد، اما باز هم به خاطر غم و درد خود، چشمانتظار رنگ گل و زیبایی زندگی است. این نشان میدهد که حتی در دل سختیها و چالشها، آرزوی زیبایی و شادابی وجود دارد.
هوش مصنوعی: هرچند گلهای زیبا و رنگارنگ زحمت میکشند تا خودش را به نمایش بگذارد، اما کار ساقیها و انسانهای خوشاندام از آنها بهتر و دلنوازتر است.
هوش مصنوعی: در دریای بیکران، موجها هرگز آرام نمینشینند و زیباییهای او مقدمهای برای زیباییهای دیگری است.
هوش مصنوعی: از تیغ احتیاط که در پیچ و خم در نظر دقیق، تمام وجود جوهر را در بر میگیرد.
هوش مصنوعی: در این شکارگاه جالب که پر از شکار است، در پای درخت خم، مرغابی زیباتری وجود دارد.
هوش مصنوعی: جایی که صاحب قدرت و مقام وجود دارد، صائب چگونه میتواند دور شود؟ خوشبختی و راه حلهای مناسب در اینجا قرار دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
شاه جهان که خسرو فرخنده اخترست
بر شرق و غرب پادشه عدل گسترست
عزمش فرو برندهٔ ملک مخالف است
رأیش برآورندهٔ دین پیمبرست
سَهمَش به خاورست و نهیبش به باختر
[...]
ای آنکه روزگار بطبعت مسخرست
عزم تو باقضای سمایی برابرست
جاوید باد ، تاکه در ایام ملک تو
از خبث کافری همه عالم مطهرست
کشته ترا صمیم بیابان قرار گاه
[...]
در شعر من بعیب نگیرند اهل فضل
گر جای جای قافیه بعضی مکرّرست
معنی سر سخن بود و قافیه تنش
بر یک تر ازو او دوسر، آن چون دو پیکرست
گر قافیه دو باشد و معنی یکی بدست
[...]
امروز روز نوبت دیدار دلبرست
امروز روز طالع خورشید اکبرست
دی یار قهرباره و خون خواره بود لیک
امروز لطف مطلق و بیچاره پرورست
از حور و ماه و روح و پری هیچ دم مزن
[...]
این بوی روحپرور از آن خوی دلبر است
وین آب زندگانی از آن حوض کوثر است
ای باد بوستان مگرت نافه در میان؟
وی مرغ آشنا مگرت نامه در پَر است؟
بوی بهشت میگذرد یا نسیم دوست؟
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.