دلهای آرمیده به مطلب سوار نیست
رحم است بر کسی که دلش برقرار نیست
از دامن است شعله جواله بی نیاز
موقوف، شور من به نسیم بهار نیست
در دست اگر چه هست به ظاهر عنان مرا
چون طفل نوسوار مرا اختیار نیست
سیل گران رکاب رسد زودتر به بحر
بر دل مرا ز پیکر خاکی غبار نیست
خاری به راه جان سبکرو درین جهان
بالاتر از مساعدت روزگار نیست
اندیشه پنبه زده را نیست از کمان
حلاج را ملاحظه از چوب دار نیست
بیهوده همچو موج چرا دست و پا زنیم؟
دریای بیقراری ما را کنار نیست
نبود به تن علاقه ز دنیا گذشته را
سرو روان مقید این جویبار نیست
پروانه خودکشی نکند بر چراغ روز
عشاق را به چهره بی شرم کار نیست
غواص از یگانگی بحر غافل است
ورنه حباب بی گهر شاهوار نیست
طامع ز تشنگی به بزرگان برد پناه
غافل که هیچ چشمه درین کوهسار نیست
صائب بگو، که سوخته جانان عشق را
آب حیات جز سخن آبدار نیست


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به فلسفه عشق و دلی میپردازد که در پی آرامش درونی است. او به ناپایداری دنیا و بیثمری تلاشهای بیهوده اشاره میکند و به سادگی میگوید که دلهای ناآرام، نمیتوانند به آرامش برسند. در ادامه، شاعر بیان میکند که هرچند ظاهراً در دست ما اختیار است، اما در عمل، به فضل و تقدیر وابستهایم. همچنین، به ناامیدی از دنیای مادی و پوچی آن اشاره میکند و نتیجه میگیرد که تنها چیزی که میتواند روح را زنده کند، کلمه و عشق است. در نهایت، صائب بر این نکته تأکید میکند که چشمههای محبت در این دنیای سخت، کمیاباند و باید به دنبال آنها باشیم.
هوش مصنوعی: دلهای آرام و بیخبر از دنیا، به هیچ دردی نمیخورند. باید به کسی که دلش در تلاطم و اضطراب است، رحم کرد.
هوش مصنوعی: آتش شعلهور از دامن طبیعت بینیاز است و شوق و هیجان من به نسیم بهار وابسته نیست.
هوش مصنوعی: اگرچه به نظر میرسد که هدایت و کنترل من در دست است، اما واقعاً اختیار و انتخابی ندارم، مانند کودکی که تازه سوارکاری را یاد گرفته است.
هوش مصنوعی: سیل عظیم و پرشتاب به زودی به دریا میرسد و من از دنیای مادی و جسمانی خود به خاطر بیاهمیتی و گذراییش، چیزی ندارم.
هوش مصنوعی: در این دنیا، هیچ چیز به اندازه یک خاری در مسیر زندگی نمیتواند از مساعدت و کمک روزگار بالاتر باشد.
هوش مصنوعی: اندیشههای ساده و بیپایه، مانند تیرهایی که به کمان نیفتادهاند، در عمل تأثیری ندارند و نمیتوانند به نتیجهای دست پیدا کنند. همچنین، نتیجهای که از چوب دار میگیریم، نشانهای از سرنوشت تلخی است که نتیجهی افکار و عملهای بیاساس را نشان میدهد.
هوش مصنوعی: چرا بیدلیل مانند موج دست و پا بزنیم؟ دریای بیقراری ما هیچ کناری ندارد.
هوش مصنوعی: علاقه به دنیا از وجود انسان جدا شده و او مانند درخت سرو، آزاد و رها از جریان این جویبار زندگی میباشد.
هوش مصنوعی: پروانه نباید به خاطر عشقش به روشنایی چراغ جانش را به خطر بیندازد، زیرا عشق حقیقی نیازی به چنین شرمی ندارد.
هوش مصنوعی: غواص که در عمق دریا مشغول جستوجو است از بینظیری و یکتایی دریای عمیق غافل است؛ در حالی که حبابها که به ظاهر زیبا و خاص به نظر میرسند، هیچ ارزش و اصلتی ندارند و در واقع چیزی از خود ندارند.
هوش مصنوعی: کسی که به خاطر تشنگی و گرسنگی به بزرگان پناه میبرد، غافل است از اینکه در این کوهها هیچ آبی وجود ندارد.
هوش مصنوعی: صائب بگو، که محبت واقعی برای معشوق تنها با کلمات شیرین و دلنشین ممکن است و هیچ چیز دیگری نمیتواند جان عاشق را زنده کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای آنکه چون تو زیر فلک شهریار نیست
آمد بهار خرم و کس شاد خوار نیست
اندر بهی شدنت بیابد بها بهار
تا تو بهی نیابی کس را بهار نیست
تا تو بهار یافتی از درد خستگی
[...]
کس را بر اختیار خدای اختیار نیست
بر دهر و خلق جز او کامگار نیست
قسمت چنان که باید کردست در ازل
و اندیشه را بر آنچه نهادست کار نیست
بر یک درخت هست دو شاخ بزرگ و این
[...]
سروی بهراستی چو تو در جویبار نیست
نقشی به نیکویی چو تو در قندهار نیست
جفت مهی اگرچه به خوبیت جفت نیست
یار شهی اگر چه به خوبیت یار نیست
زلف تو مشک بارد و بر مه زره شود
[...]
آن طبع را که علم و سخاوت شعار نیست
از عالمیش فخر و ز زفتیش عار نیست
جز چشم زخم امت و تعویذ بخل نیست
جز رد چرخ و آب کش روزگار نیست
آن دست و آن زبان که درو نیست نفع خلق
[...]
ساکن شو و تو طاعت ایزد کن اختیار
کز مرد بختیار جزین اختیار نیست
پرهیزگار باش و چه سودست پند من
که امروز روز مردم پرهیزگار نیست
مرد خدای شو که خدای است دستگیر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.