آن خرابم کز زبانم حرف نتوان ساختن
بیش ازین ما را مروت نیست ویران ساختن
از زمین عیسی به چرخ از راه خودسازی رسید
چند باشی در مقام قصر و ایوان ساختن؟
گوهر ما را گرانی در نظرها شد گران
کاش خود را می توانستیم ارزان ساختن
خشم را در پرده های خلق پنهان کردن است
آتش سوزنده را بر خود گلستان ساختن
از می لعلی تن خاکی خود را چون سبو
دست تا از توست می باید بدخشان ساختن
محرم گنج الهی نیست هر ناشسته روی
از توانگر فقر را شرط است پنهان ساختن
چشم اگر داری که در چشم جهان شیرین شوی
چون گهر باید به تلخ و شور عمان ساختن
تا نباشد همت روشندلی چون آفتاب
خویش را چون صبح نتوان پاکدامان ساختن
چون توانم داد صائب کار جمعی را نظام؟
من که نتوانم سر خود را به سامان ساختن


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به ابراز احساسات و اندیشههای عمیق خود درباره وضعیت انسانی و فناپذیری میپردازد. او از نابودی و خراب شدن خود به دلیل ناتوانی در بیان سخنان و افکارش گله میکند و میگوید که دیگر تحمیلی بر خود ندارد. با اشاره به عیسی و خودسازی، نقش تلاش فردی در بهبود وضعیت را مورد تأکید قرار میدهد. او به ارزشهای درونی و لزوم پنهان کردن خشم و فقر از دید دیگران اشاره میکند و به این نکته میپردازد که برای شعف و زیبایی زندگی باید به مسیری تلخ و دشوار ادامه داد. در نهایت، شاعر از عدم توانایی خود در ساماندهی اوضاع سخن میگوید و به ناکامیهایش در هدایت زندگیاش اشاره میکند.
هوش مصنوعی: من به قدری درهم و خرابم که دیگر هیچ کلامی نمیتوانم از زبانم بیرون بیاورم و برای ما نیکو نیست که شخص یا چیزی را بیشتر از این ویران کنیم.
هوش مصنوعی: آدمی که از زمین و شرایط سخت خود را به بالا و مقامهای بلند میرساند، باید بداند که زمانی که در جایگاههای مهم قرار میگیرد، ارزش واقعیاش در تلاش و خودسازیاش نهفته است. چه فایده دارد اگر تنها به ظواهر و شکوه قصر و ایوانها دل ببندد؟
هوش مصنوعی: اگر نگاه دیگران به ما ارزشمند باشد، کاش میتوانستیم خودمان را بیقیمت و ارزان جلوه دهیم.
هوش مصنوعی: پنهان کردن خشم در ظاهر و رفتار مردم به منزله ایجاد فضایی آرام و دلنشین است، در حالی که در درون، آتش افراطی وجود دارد که میتواند ویرانگر باشد.
هوش مصنوعی: این بیت به این مفهوم اشاره دارد که باید از وجود و هستی خود برای گذر از دنیای سطحی و خاکی تلاش کنیم. مانند سبویی که از شراب پر است، وجود ما هم باید از چیزهای ارزشمند پر شود. در واقع، باید سعیمان بر این باشد که از مواهب و زیباییهای زندگی بهرهمند شویم و تلاش کنیم تا از کدورتها دور شویم و به سوی روشنی و زیبایی برویم.
هوش مصنوعی: محرم رازهای الهی کسی نیست که ظاهری زشت و درونی ناپاک داشته باشد. برای ثروتمندان، فقر به این معنا است که باید فقر خود را پنهان کنند و خود را در وضعیت ناپاکی قرار ندهند.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی در چشم دیگران جذاب و دوستداشتنی به نظر بیایی، باید بتوانی تلخیها و سختیهای زندگی را تحمل کنی و به آنها به خوبی پاسخ بدهی.
هوش مصنوعی: تا زمانی که همت و ارادهی روشندلها مانند آفتاب وجود نداشته باشد، نمیتوان چهرهی خود را به پاکدامنی صبح بازسازید.
هوش مصنوعی: چگونه میتوانم نظم و ترتیبی برای کارهای دیگران فراهم کنم؟ در حالی که خودم نمیتوانم حتی اوضاع خودم را درست کنم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
کار دوران چیست جمعیت پریشان ساختن
سیل مجبورست در معموره ویران ساختن
پاک طینت را بکین کس نشاید گرم کرد
بهر خونریز از طلا شمشیر نتوان ساختن
گر طبیب همت ایام عیسی دم شود
[...]
چند بزم باده پنهان از حریفان ساختن؟
خویش را آراستن، آیینه پنهان ساختن
پنجه خورشید را در آستین دزدیدن است
عشق را در پرده ناموس پنهان ساختن
کار بر شیرازه زلف تو مشکل می شود
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.