بخش ۱ - نشستن شاپور بر تخت داد، سخن در خرد و داد و تازه شدن رسم اردشیر
چو شاپور بنشست بر تخت داد
کلاه دلفروز بر سر نهاد
شدند انجمن پیش او بخردان
بزرگان فرزانه و موبدان
چنین گفت کای نامدار انجمن
بزرگان پردانش و رای‌زن
منم پاک فرزند شاه اردشیر
سرایندهٔ دانش و یادگیر
همه گوش دارید فرمان من
مگردید یکسر ز پیمان من
وزین هرچ گویم پژوهش کنید
وگر خام گویم نکوهش کنید
چو من دیدم اکنون به سود و زیان
دو بخشش نهاده شد اندر میان
یکی پادشا پاسبان جهان
نگهبان گنج کهان و مهان
وگر شاه با داد و فرخ پیست
خرد بی‌گمان پاسبان ویست
خرد پاسبان باشد و نیک‌خواه
سرش برگذارد ز ابر سیاه
همه جستنش داد و دانش بود
ز دانش روانش به رامش بود
دگر آنک او بآزمون خرد
بکوشد بمردی و گرد آورد
به دانش ز یزدان شناسد سپاس
خنک مرد دانا و یزدان‌شناس
به شاهی خردمند باشد سزا
به جای خرد زر شود بی‌بها
توانگر شود هرک خشنود گشت
دل آرزو خانهٔ دود گشت
کرا آرزو بیش تیمار بیش
بکوش ونیوش و منه آز پیش
به آسایش و نیک‌نامی گرای
گریزان شو از مرد ناپاک رای
به چیز کسان دست یازد کسی
که فرهنگ بهرش نباشد بسی
مرا بر شما زان فزونست مهر
که اختر نماید همی بر سپهر
همان رسم شاه بلند اردشیر
بجای آورم با شما ناگزیر
ز دهقان نخواهم جز از سی یکی
درم تا به لشکر دهم اندکی
مرا خوبی و گنج آباد هست
دلیری و مردی و بنیاد هست
ز چیز کسان بی‌نیازیم نیز
که دشمن شود مردم از بهر چیز
بر ما شما را گشتاده‌ست راه
به مهریم با مردم نیک‌خواه
بهر سو فرستیم کارآگهان
بجوییم بیدار کار جهان
نخواهیم هرگز به جز آفرین
که بر ما کنند از جهان‌آفرین
مهان و کهان پاک برخاستند
زبان را به خوبی بیاراستند
به شاپور بر آفرین خواندند
زبرجد به تاجش برافشاندند
همی تازه شد رسم شاه اردشیر
بدو شاد گشتند برنا و پیر
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
شاپور اردشیر (اشاره)
هوش مصنوعی: شاپور، پسر اردشیر، پس از نشستن بر تخت سلطنت، کلاهی بر سر نهاد و بزرگان و موبدان به گرد او جمع شدند. او به آنها اعلام کرد که از فرزندان شاه اردشیر است و وظیفه‌اش پاسداری از داد و خرد است. شاپور دو مسؤولیت اصلی شاه را برشمرد: حفظ جان و مال مردم و رعایت عدالت و خردمندی. او تأکید کرد که هر کس دانش و فهم داشته باشد، سزاوار پادشاهی است و باید از نیکوکاران حمایت کرد و از افراد بداندیش دوری جست. در نهایت، بزرگان بر او آفرین خواندند و رسماً رسم اردشیر را احیا کردند و برایش تاجی از سنگ قیمتی به ارمغان آوردند.
هوش مصنوعی: هنگامی که شاپور بر تخت عدالت نشسته، کلاهی زیبا و زینتی به نام دلفروز بر سر گذاشت.
هوش مصنوعی: بزرگان فرزانه و موبدان دانشمند، برای مشورت و گفتگو در حضور شاپور جمع شدند.
هوش مصنوعی: شاپور به بزرگان و فرزانه‌ها که در جمع او هستند، می‌گوید: ای افراد با نام و صاحب دانش و اندیشه، توجه کنید.
هوش مصنوعی: من، فرزند پاک شاه اردشیر هستم و خودم را سراینده دانش و آموزنده می‌دانم.
هوش مصنوعی: همه شما باید به دستورات من گوش کنید و از پیمانی که بسته‌ایم، به کلی منحرف نشوید.
هوش مصنوعی: هر چیزی که می‌گویم را بررسی و پژوهش کنید، و اگر سخنان من نادرست یا خام باشد، آن را سرزنش کنید.
هوش مصنوعی: اکنون که من سود و زیان را مشاهده کردم، آنها به دو نیم تقسیم شدند و در میان قرار گرفتند.
هوش مصنوعی: یک پادشاه باید نگهبان جهان و محافظ گنج‌های بزرگ و شخصیت‌های برجسته باشد.
هوش مصنوعی: اگر پادشاهی با انصاف و خوش‌بینی باشد، بدون تردید خرد و دانایی نگهبان او خواهد بود.
هوش مصنوعی: خرد باید محافظ و نیکوکار باشد و کسی که عقل و دانش دارد، از مشکلات و مشکلات بزرگ به دور خواهد ماند.
هوش مصنوعی: در این بیت گفته می‌شود که تمام تلاش‌ها و جست‌وجوهای او برای عدالت و دانش است و با داشتن دانش، روحش به آرامش و خوشی می‌رسد.
هوش مصنوعی: انسان باید برای آزمودن خرد خود تلاش کند و با کار و کوشش، به مردانگی و بزرگی دست یابد.
هوش مصنوعی: مرد دانا و خداترس بر پایهٔ دانش خود از خداوند سپاسگزار است و این یک وضعیت خوش و مبارک برای اوست.
هوش مصنوعی: برای سلطنت، شایسته است که پادشاهی عاقل و خردمند باشد؛ چرا که در چنین حالتی، ارزش عقل و خرد به مسند قدرت می‌رسد و بدون آن، زر و مال هیچ ارزشی نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: هر کسی که خوشحال و راضی باشد، ثروتمند می‌شود و دلش به آرزویش می‌رسد و امید او مانند دود به آسمان می‌رود.
هوش مصنوعی: هر کسی که آرزو و خواسته‌اش زیاد است، باید بیشتر تلاش کند و به شنیدن و یادگیری بپردازد و از آز و قهری که بیفنگد خودداری کند.
هوش مصنوعی: به سوی آرامش و شهرت نیک برو و از مردی که اندیشه‌اش ناپاک است دوری کن.
هوش مصنوعی: کسی که از دانایی و فرهنگ بهره‌مند نیست، به چیزهای باارزش دیگران دست دراز می‌کند و به آنها آسیب می‌زند.
هوش مصنوعی: عشق و محبت من به شما بیشتر از آن چیزی است که ستاره‌ها بر آسمان نشان می‌دهند.
هوش مصنوعی: من تصمیم دارم همان سنت و رسوم شاه بزرگ اردشیر را میان شما اجرا کنم و چاره‌ای جز این ندارم.
هوش مصنوعی: عهد می‌کنم که تنها از دهقان (کشاورز) یک درم (واحدی از پول) بگیرم تا بتوانم به لشکر اندکی کمک کنم.
هوش مصنوعی: من دارای خوبی و ثروت زیادی هستم و همچنین دلیری و شخصیت قدرتمندی دارم که بر اساس آن می‌توانم پایه‌گذار کارهای مهمی باشم.
هوش مصنوعی: ما از داشته‌های دیگران بی‌نیازیم، حتی اگر دشمنی هم برای ما پیش بیاید، مردم به خاطر منافع شخصی خودشان به ما کمک نخواهند کرد.
هوش مصنوعی: شما را در مسیر محبت قرار داده‌اند و با مردمی نیکوکار در ارتباط هستید.
هوش مصنوعی: ما کاردانان و اهل فن را به هر سوی می‌فرستیم تا در پی پیدا کردن انسان‌های آگاه و بیدار و تدبیرکنندهٔ امور جهان بگردیم.
هوش مصنوعی: ما هرگز از خداوند جز ستایش و نعمت نمی‌خواهیم که او فقط برای ما تقدیرهای خوب و نیکو کند.
هوش مصنوعی: مردان بزرگ و با احترام (کهان) برخاستند و زبان خود را به زیبایی آراستند تا سخن بگویند.
هوش مصنوعی: به شاپور، که به عنوان پادشاه جدید معرفی شده، تحسین و ستایش کردند و تاجی از سنگ زبرجد (نوعی سنگ قیمتی) بر سرش گذاشتند.
هوش مصنوعی: رسم و سنت‌های پادشاهی اردشیر دوباره زنده و به‌روز شد و همگان، چه جوانان و چه پیران، از این موضوع شاد شدند.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.