گنجور

حاشیه‌ها

رحیم غلامی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۹:۲۹ دربارهٔ ناصرخسرو » سفرنامه » بخش ۴۷ - آسایش در مصر:

به گفتۀ مؤلف دستور المنجمین، نزار در سال 436 هجری متولد شد و در سال 488 در جنگ با مستعلی شکست خورد.

جعفر عسکری در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۹:۱۱ دربارهٔ مهستی گنجوی » رباعیات » رباعی شمارۀ ۸۱:

سلام.این رباعی از مهستی نیست.
شوی ِزن نوجوان اگر میر بُوَد
چون پیر بود همیشه دلگیر بود
آری مثل است اینکه زنان می‌گویند
در پهلوی زن تیر به از پیر بود
مهری هروی
در مورد رباعی مهری هروی، این نکته قابل ذکر است که اولین منبع آن تذکرۀ جواهر العجایب فخری هروی (تألیف در اواسط قرن دهم ق) است.
فخری هروی هم اوست که مجالس النفایس امیر علیشیر نوایی را ترجمه کرده و آن را به لطایف نامه موسوم گردانیده و اخیراً چاپ منقحی از آن منتشر شده است.
تقی اوحدی بلیانی که این تذکره، یعنی جواهر العجایب، جزو منابعش بوده، آن را در عرفات العاشقین نقل کرده است (ج 6، ص 3560). اغلب تذکره‌های بعدی، ریزه خور خوان بلیانی هستند و آنچه در آتشکدۀ‌ آذر و مجمع الفصحاء هدایت نقل شده، تا حدود زیادی متکی به عرفات العاشقین است. از آنجا که واله داغستانی نیز در تذکرۀ ریاض الشعراء وامدار بلیانی است، این رباعی مهری هروی آنجا هم رؤیت می‌شود (ج 4، 2050).
نکتۀ بعدی در مورد قافیۀ رباعی است که در اغلب منابع، کلمۀ پیر در مصراع اول و چهارم آمده و باعث عیب تکرار قافیه شده است. قطعاً شاعری در حد و اندازۀ مهری هروی، آن قدر بر مبانی سخن تسلط داشته که یک کلمه را دو بار در موضع قافیه ننشاند. تنها جایی که دیدم قافیۀ مصراع اول را درست ضبط کرده باشد، عرفات العاشقین است و مصراع اول به روایت او چنین است:
شوی زن نوجوان اگر میر بود...
تبدیل میر به پیر امری ممکن و محتمل در نسخه‌برداری است و از این دست لغزش‌ها در متون خطی رایج است. رباعی اتفاقاً با کلمۀ میر معنای وسیع‌تری پیدا می‌کند و دست شاعر برای مخاطب رو نمی‌شود. نظر شاعر این است که زن نوجوان حتی اگر شوهری با مال و منصب داشته باشد، اما پیر باشد، از هم‌صحبتی او حظی نمی‌برد!(از سیدعلی میرافضلی)

جعفر عسکری در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۹:۰۲ دربارهٔ مهستی گنجوی » رباعیات » رباعی شمارۀ ۲۰:

سلام.
یک رباعی تازه کشف شده از مهستی.بنا به ضرورت حرف آخر،در همین حوالی ثبتش می کنم:
دوش از سر پای یار با ما بنشست
باز از سر دست عهدم امروز شکست
نه دوش بُدم شاد و نه غمگین امروز
کان از سر پای بود و این از سر دست
مهستی سخن خود را با صنعت تضاد آراسته ( دوش و امروز ، سر و پا ، دست و پا ، شاد و غمگین ) و با واژه‌های سر و دست و پا بازی کرده است. این رباعی زیبا که در دیوان و مجموعه‌های چاپ شده مهستی در سده اخیر نیامده، از دید ادبی و لغوی ارزشمند است.
از سر پای را در لغت‌نامه‌ها نیافتم... گویا به معنی انجام کار بصورت گذری و در زمانی کوتاه یا سر زدن با عجله بی‌توقف باشد. در گویش مشهدی سرِ پا در همان مفهوم تُکِ پا ( در تداول عوام زمانی کوتاه ) بکار می‌رود. به عنوان مثال: یک سر پا ( تک پا ) رفتم دیدار فلانی...(از مهدی دهقان)

جعفر عسکری در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۸:۵۰ دربارهٔ مهستی گنجوی » رباعیات » رباعی شمارۀ ۸۸:

سلام.
در مورد نظر قبلی (بالایی) می توان با ساکن خواندن م کلمه ی چشم دوم،وزن رو درست دید.
به یک رباعی جالب دیگر برخوردم و با شما در لذتش،شریک می شم:
چشم تو که چشمش مرساد از چشمم
چشمیست که چشمه‌ها گشاد از چشمم
تا چشم تو شد چشم مرا چشم و چراغ
جز چشم تو چشم‌ها فتاد از چشمم
عمادالدین کرم

حسین شنبه‌زاده در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۸:۳۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۸:

برای آقای بهمنی و سایر دوستان، با امید به این‌که ایشون ببینه:
حافظ می‌گه از صَدای سخنِ عشق ندیدم خوش‌تر...
صَدا: برگرفته از سَدا در فارسی، در معنای پژواک.
حافظ گفته «صَدای سخنِ عشق»، و نه خودِ عشق، چون صدا در زیرِ گنبد می‌پیچیه؛ و آسمون رو به گنبد تشبیه کرده (البته در اصل: استعاره کرده). به همین سادگی.

سهیل در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۶:۰۱ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هشتم در آداب صحبت » حکمت شمارهٔ ۲۰:

سعدی میگه مرا به تربیت از جهل پاک کن، بعد عابد در پاسخ میگه برو چو خاک تحمل کن. منظورش را دقیق نمیفهمم. لطفا راهنمایی کنید

امیرحسین قوی پنجه در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۵:۰۱ دربارهٔ عطار » مختارنامه » باب سی و ششم: در صفت چشم و ابروی معشوق » شمارهٔ ۱۳:

با سلام و خسته نباشید
به نظرم در مصراع دوم بیت اول واژه ی پرفنت باید بشود پرفندت
با تشکر

مهدی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۴:۲۶ دربارهٔ قاآنی » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۲۸۴ - در مدح هژبر سالب علی‌بن ابیطالب صلوات ا‌لله و سلامه علیه ‌گوید:

فوق العاده بود، لذت بردم.

سجاد در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۴:۱۹ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۲۵:

به نظر میرسه جناب سعدی در بیت اخر تفکرات غلط و کهنه جامعه دل سرد شده و به درجه رفیع تری از عرفان رسیده است

بیژن در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۴:۱۶ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۲۷:

غزل خیلی زیباست و زیباتر از آن اجرای خنم پریسا هست

مجتبی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۱:۳۰ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۴۷:

در یک کلام آن چیزی را که در عصر حاضر فیزیک کوانتم با تمام دستگاهها و ماشین های پیشرفته خود اثبات نموده است را بزرگ نابغه ایران زمین سالها پیش درک کرده بود و فلسفه زندگی خود را بران بنا نهاده بود

منصور در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۰:۵۵ دربارهٔ خواجوی کرمانی » دیوان اشعار » صنایع الکمال » سفریات » غزلیات » شمارهٔ ۱۵۴:

مصرع اول بیت آخر به جای "جهان" باید "جان" نوشته شود

مظفر محمدی الموتی خشکچالی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۰:۴۸ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۱۰۹:

احتمالاً در مصرع دوم، «کوه» باید درست باشد، نه «که»
صد بیابان، در میان دارند از بی‌نسبتی / گر به ظاهر، «کوه» با صحرا، به هم پیوسته است

محمد هارون صادقی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۱۰:۱۵ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۳۹۶:

با ابراز تشکر از ویب سایت وزین گنجور و قدردانی از دست اندرکاران این سایت...
بعد از مطالعه غزل شماره 1396 دریافتم که در مصرع سوم بیت اول به جای ز تسلیم « ز تسدم» نوشته شده امید به تصحیح آن پرداخته ممنون سازید.

محسن رفیعی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۰۹:۴۴ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۲۱۲:

مرحوم استاد شجریان در کنسرت افتخار آفاق، این غزل را در مایه‌ ی مخالف سه گاه به طرزی بس دلخواه اجرا می فرمایند. هنوز باور نداریم که از کلمه ی مرحوم برای استاد شجریان استفاده می کنیم.

مهدی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۰۵:۳۱ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۴:

این شعر را به «حیدر بقال شیرازی» نیز منسوب کرده‌اند.
پیوند به وبگاه بیرونی

کاظم ایاصوفی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۰۵:۲۱ دربارهٔ سلمان ساوجی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۵:

بیت ششم مصراع اول پناه برد دل من درست است

کاظم ایاصوفی در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۰۵:۱۲ دربارهٔ امیرخسرو دهلوی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۴۷۹:

بنظر میرسد در بیت سوم در هردو مصراع پار درست تر از یار باشد

همایون در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۰۲:۰۵ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۸۳۵:

قضاوت در باره این غزل از نظر صنعت ادبی و ریزه کاری های علم بدیع بسیار دشوار است
چون غزل دارای ردیف است و ردیف آن مکمل معنایی کلمه حاوی قافیه هر بیت که یک فعل است، زیبایی ویژه ای خلق کرده و ایراد حرف 'روی' و حرف ضمیر را در خود محو کرده است
بخصوص در بیت چهارم که به آفتاب مربوط است حتی فعل قافیه را در بیت اول جای داده است
علم بدیع قوانینی است برای شیوایی و رسایی کلام نه آنکه شریعت خشکی تنها برای پیروی کردن، غزل نه تنها از شکل و نظم بسیار زیبایی برخوردار است بلکه دارای مضمونی عالی است که از حقیقت هستی سرچشمه میگیرد
هستی کل از طریق اجزاء خود آشکار میشود و به هر عضوی نقش ویژه ای می بخشد و آن جز ناگزیر تنها همان نقش را می پذیرد و به زیبایی تمام آن را ایفا میکند که در کلمه قافیه هر بیت آمده است
مهم نقشی است که انسان دارد
در فرهنگ اصیل و کهن ایران، انسان شاه است و نقشی که هستی به او میدهد شاهی است
اما این شاهی باید آشکار و کارامد گردد
این غزل تمامی ویژگی های شاهی انسان را بر می شمارد که احسان عزیز پشت سر هم آورده و شهلای عزیز هم در آغاز اشاره کرده است
شیر و خورشید مهم ترین این ویژگی ها هستند و در آیین مهر نیز جایگاه پر ارزشی دارند
جلال دین برای گل و ماه هم جایگاه ویژه ای قائل است
عشق و سماع هم که در عرفان ایران نقش مرکزی را دارد

hakimeh در ‫۶ سال قبل، یکشنبه ۱۱ آبان ۱۳۹۹، ساعت ۰۱:۲۷ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۹۸۷:

مولانا یه عاشق واقعی بود و این اشعار در وصف معشوق سروده شده. یه عاشق همیشه معشوق رو خدای زمینی می‌بینه . همین ویژگی باعث میشه که اشعار حضرت مولانا فرازمینی باشه. هر چه از دل برآید ، لاجرم بر دل نشیند...

۱
…
۲۱۳۰
۲۱۳۱
۲۱۳۲
۲۱۳۳
۲۱۳۴
…
۵۸۶۸