گنجور

حاشیه‌ها

نوید غلامی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۲:۱۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۴:

چون رستی از زندان بگو○●○تا ما در این حبس ان کنیم

احسان در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۵۳ دربارهٔ سنایی » دیوان اشعار » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۱۹۸:

درود بر شما، لطفا اشکالات تایپی را تصحیح بفرمائید.
شیهد---->شهید
بالش----> نالش
با سپاس

دکتر علیرضا محجوبیان لنگرودی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۳۲ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۲۲۵ - نواختن معشوق عاشق بیهوش را تا به هوش باز آید:

به نام حضرت دوست
داستان عاشق و معشوق را در اندیشه مولانا پایانی نیست ولی عاشقان چگونه می توانند مفاهیم معشوقی را دریابند؟ درین دفتر تمثیل زیبای مولانا رابطه تفکری انسان خاکی با معشوق الهی را به تفسیر کشیده است عاشق همان انسان و معشوق همان خداوند است زمانی که بعد طی مسیری بی بازگشت و طولانی مرغ جان انسان به ملکوت حضرت حق رسید هوش از کف می دهد چون او را توان رویارویی با این مفهوم نیست آدمی به تصویر موسایی در می آید که با تابش اولین پرتو الهی بیهوش می شود خداوند در گوشش می فرماید: با خود آ از بیخودی و بازگرد» اما انسان به اعماق بیهوشی فرو رفته است انگاه مولانا از مرغی سخن می گوید که اشتری را به خانه اش دعوت می کند ولی چگونه شتر می تواند به خانه مرغی برود؟ با ورود اولین مفاهیم الهی به ذهن انسان تمامی قدرت ذهن نابود می شود محو می گردد ادامه تفکر و عقل منقطع می شود سقف خانه عقل بسیار کوتاه است فرو می ریزد ولی سوال اینجاست که چرا عقل آدمی آنقدر گستاخ می شود که از درک مفاهیم الهی سخن می گوید؟ مگر نمی داند تفکر در ذات حضرت حق در ظرفیت عقل نیست؟ مولوی به زیبایی پاسخ این پرسش را نیز داده است اینکه آدمی گستاخانه پای از گلیم محدودیت خویش فراتر می رود نیز از فضل الهی است فضل او انسان را چنین فضول کرده است: « کرد فضل عشق انسان را فضول» او خرگوشی است که می خواهد شیری را به کنار کشد در حالیکه از ماهیت شیر خبری ندارد او ظالمی است که با ادعای شکار شیرعقل را به مسلخ عشق فرستاده است او اگر متفکرترین موجود سیاره زمین است ازین زاویه ظلوم جهولی بیش نیست ولی چرا دروازه تفکر کنه الهی بر آدمی بسته شده است؟ باز خود مولانا پاسخ داده که: جان نامحرم نباشد روی دوست/ جز همان جان کاصل او از کوی اوست..

دکتر علیرضا محجوبیان لنگرودی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۰:۳۳ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۲۲۴ - امرکردن سلیمان علیه السلام پشهٔ متظلم را به احضار خصم به دیوان حکم:

به نام حضرت دوست
درک مفاهیم الهی در حوزه تفکر انسان نیست به تعبیر زیبای مولانا آدمی همانند پشه ای است که با وزش باد الهی محو می شود:« او چو آمد من کجا یابم قرار؟ / کو برآرد از نهاد من دمار»کسانی که جویای درگاه خداوند هستند و به وصل او می اندیشند می دانند که »چون خدا آمد شود جوینده لا» این ظرفیت در همه وجود ندارد مراتب زیادی باید طی شود تا انسان در پرتو باد فنا به بقای جاودانه رسد هرچند رسیدن به معشوق ازلی بقا اندر بقاست ولی لازمه این بقا فنای وجود و تعلقات مادی است چه زیبا فرموده است: « سایه هایی که بود جویای نور / نیست گردد چون کند نورش ظهور»

شاگرد فردوسی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۶:۳۶ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹:

بادرود به پیشگاه دوست گرامی
آقای آرام علیزادگان
هم میهن خردمند
مولانا عارفی است دین باور و اهل یقین که شک دستوری علم امروزی را
پای استد لالیان میداند که سخت بی تمکین است و به علوم تجربی نیشخند میزند

ریزه کاری های علم هندسه
با نجوم وعلم طب وفلسفه
اینهمه علم بنای آخوراست
که عماد بود گاو و اشتر است
خواهش میکنم عرفان اسلام زده مولانا را با
دانش سره امروزین یعنی فیزیک مدرن مخلوط نفرمائید
مولانا فرمود
حاصل عمرم سه سخن بیش نیست
خام بدم پخته شدم سوختم
مولانا درپایان کار بیشتر بینش عرفانی خود را نفی کرد

خواهش میکنم
مثنوی را از آخر که به دوران سو خته گی مولانا مربوط است مطالعه بفرمائید
تا از خامی مولانا با خبر شوید
شیفته گی و بر خورد ذوقی واحساسی با علوم تجربی

کار اندیشه را به گمراهی میرساند

یادمان باشد مولا نا از فیزیک امروز هیچ نمی دانست
پیروز باشید

سیروس شاملو در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۵:۳۳ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۷۷:

نباشت گران ثروت اندوزی که راهبر دارند و از سفره ی قدرت لقمه می زنند! از کله سحر تا شام برای کسب معاش کفش و کلاه می کنند تو گویی به بیماری گری درافتاده اند! و با این کسب و کارشان به هر دری می زنند. اما درون انسان صدفی ست نهاد و انسان های ساکن در این دونده گی جنون آمیز راهبر ندارند بلکه مخبری دارند آگاه کننده ای که مصیبت بشری را اخبار می کند.

سیروس شاملو در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۵:۳۱ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۷۷:

انباشت گران ثروت اندوزی که راهبر دارند و از سفره ی قدرت لقمه می زنند! همه از کله سحر تا شام برای کسب معاش کفش و کلاه می کنند تو گویی به بیماری گری درافتاده اند! و با این کارش به هر دری می زنند. اما درون انسان صدفی ست نهاد و انسان های ساکن در این دونده گی جنون آمیز راهبر ندارند بلکه مخبری دارند آگاه کننده ای که مصیبت بشری را اخبار می کند.

محسن ، ۲ در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۳۱ دربارهٔ قاآنی » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۱۳۴ - د‌ر تعربف مصور و توصیف تصویر فرماید:

بیت 25:
بسکه در رخسارِ زشتش چین بود بالای چین

ابراهیم موموندی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۲۱ دربارهٔ سعدی » مواعظ » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۲۸ - در مدح امیر انکیانو:

با سلام
متاسفانه بعضی اشتباهات اگرچه ظاهرا کم اهمیت و سطحی هستند ولی مفاهیم شعری رو به کلی دگرگون و خواننده رو سر در گم میکنند. از طرفی علیرغم اینکه خوانندگان به درستی به نکات ریز و به این اشتباهات اشاره کرده اند ولی اصلاحی صورت نگرفته... بنابراینصص منتظر و امیدواریم که هر چه زودتر ویرایش لازم برای جلب توجه بیشتر علاقمندان ادبیات فارسی انجام بشه.
مثلا در مصرع ''فارس میدان و صید و کارزار'' گذاشتن ''و'' بین میدان و صید باعث سردرگمی و محو شدن مفهوم واقعی شعر شده!
فارس به معنای سوار در دو میدان شکار و نبرد: فارس میدان صید و فارس میدان کارزار
بنابراین به نظر میرسد ''فارس میدان صید و کارزار'' درست باشد.
در جای دیگه نوشته شده ''دیو با مردم نیامیزد نترس'' که نیامیزد به معنای آمیزش مفهومی واقعی رو به ذهن متبادر نمیکنه بنابراین احتمالا نیاویزد به معنای درگیر نشدن و گلاویز نشدن صحیح باشد.
''دیو با مردم نیاویزد مترس بل بترس از مردمان دیوسار''

محسن ، ۲ در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۱۷ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۷:

احمد درست می گوید
کو بگو صحیح است
آقای قاسمی گویا به معنای بیت توجه نکرده

بهنام در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۱:۱۴ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۳:

گیسوت عنبرینه و گردن تمام عود

همایون در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۰:۳۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۰۵:

"می‌ زنم" ردیف این غزل است و حرف "شین" حرف قافیه و اینجا ضمیر متصل است که اشاره به سوم شخص دارد یا هر چیزی که در میان عشق و ما قرار می‌‌گیرد، همراه با حرف تاسیس یا الف پیش از قافیه، در وزن رجز، که از شجاعت و افتخار و اعتماد و درستی شاعر می‌‌آید، همگی غزل را سراسر حماسی عرفانی ساخته است
جلال دین گوهر عشق در هستی‌ را یافته است و به نقش عشق و نقش خود پی‌ می‌‌برد و میان او و عشق که عصاره و اصل و بنیاد هستی‌ است دیگر هیچ واسطه‌ای نیست و هر چه هست برای شنیدن آواز عشق است که هر لحظه نو می‌‌شود و نو شنیده می‌‌گردد و آوایی نو دارد، و این جلال دین است که این آواز‌ها و نوا‌ها را به گوش ما می‌‌رساند زیرا لطافت آنقدر زیاد است که چشم نیز قادر به دیدن آن نیست و حتی دل نیز که ابزار کشف عشق در هستی‌ است قدر آنرا نمی داند و گاه راه خود را گم می‌‌کند و گاه به خواب می‌‌رود و نمی داند با آن چکار بکند، پس صحبت از این است که عشق خود هستی‌ است زنده و بسیار کارامد همچون سازی که باید نواختن آن را آموخت و بلد بود و با دل خود آن را نواخت، این است که عرفان جلال دین در اصل خود نمی تواند به مجموعه‌ای از پند‌ها و آیین‌ها و رسوم خلاصه گردد و تبدیل به مکتب و فرقه شود که اگر اینگونه شود به لاف عشق بدل می‌‌گردد و این شیشه و این محدودیت را را باید با سنگ و تیغ بلا شکست و در هم گسست و به این راز پی‌ برد که بزرگی انسان و بزرگی هستی‌ در هم آمیخته است و این دو با هم بزرگی می‌‌کنند نه به تنهائی، این به هم پیوستن است که عشق را می‌‌سازد و می‌‌تواند به راه خود که راه شما و ما و هستی‌ است ادامه دهد به هیچ حرف و حدیثی حتی آن چه از این غزل می‌‌گیری بسنده نکن و آن را به ناله ناراست مبدل نکن بلکه به آهنگ و نوا ی عشق گوش فرا ده و آنرا دنبال کن و با آن هماهنگ باش

احمد اسدی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، جمعه ۲۳ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۰:۳۶ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۷:

درود بر شما
غزل بسیار زیباییست و سرشار از مفاهیم متعالی.
به اعتقاد حقیر بیت یازدهم در فایل صوتی فعلی صحیح قرائت نشده.
چیزی که در حال حاضر در فایل صوتی خوانده میشود این هست:
" آنکس که بیند روی تو، مجنون نگردد کو به کو ..."
در حالیکه همانطور که در متن شعر نوشته شده واژه ی آخر مصراع "بگو" هست. بدین معنی که آنکس که بیند روی تو و مجنون نگردد، کیست؟ بگو. (آنکس که بیند روی تو مجنون نگردد، کو؟ بگو. در واقع تاکید بر این است که هر کس روی تو را ببیند مجنون میگردد و اگر نگردد سنگ و کلوخ است. کما اینکه بیت بعدی نیز بی خبری از دوست را بلا میداند و دعا میکند که کسی مبتلا به نابینایی نباشد.
با این وجود قرائت حاضر در فایل صوتی به نحویست که کسی که تو را ببیند مجنون نخواهد شد که با توجه به مضمون مصرع دوم به اعتقاد من برداشت صحیحی نیست.

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۲۲:۲۰ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۲۴:

https://rezasaghy.blogfa.com/

 

گـرچه افتاد ز زلـفـش گِرهـی درکارم

همچنان چشم گشادازکرَمش می‌دارم

گِره : مشکل

گشاد : گشایش

"گِره درکارافتادن" یعنی دچاربند وبَلا گشتن، کاربه پیچ وتاب خوردن که هردوبا زلف تناسبِ ظاهری وپیوند معنایی دارند. دل دربند زلف به دام می افتدوگرفتارمی شود،کار عاشق به هم می پیچد و گره درکارش می افتد به همان سان که زلفِ مجعّدِ یاربه هم پیچیده و گره درگره می شود.

حافظ استاد بی بدیل چیدمان واژه ها وخَلق ِ مضامین ِ لطیف وظریفِ شاعرانه وعاشقانه است." چشمِ گشاد" نیز با فروبستگی کار وگِره خوردنش مرتبط است و تناسب دارد.

"چشم داشتن" کنایه از تـوقّع و انتظار داشتن است." دراینجا عاشق امیدوار است که باعنایتِ معشوق گشایشی درکار به هم پیچیده اش ایجادگردد

معنی بیت : بااینکه زلفِ دلکش وتابدار معشوق رادیدم ودل درحلقه های شکن درشکن ِ زلفش به دام افتاد ومرا گرفتارعشق وغم واندوه کرد، لیکن همچنان ناامیدنیستم وهرچقدر هم گرفتار شده باشم به همان میزان امیدوارم که با توجّه ولطفِ او گِرهِ کارفروبسته ی من گشوده شود.

امّا بازشدن ِ گره کارعاشق، رها شدنِ دل ازبندِ زلف یار نیست بلکه عاشق امید فراوان دارد که معشوق ازروی کرم وبزرگواری به او روی خوش نشان داده وبه ضیافت وصال مفتخرکند. تنهادر اینصورت است که درکارفروبسته ی عاشق گشایش ایجاد خواهدشد.

چونافه بردلِ مسکین ِ من گِره مَفکن

که عَهد باسرزلفِ گِره گشای توبست

🌿━━━━━━🌿

به طَرب حَمل مکن سرخی رویم که چو جام

خون دل عکس بـرون می‌دهد از رخسارم

طَرب : شادی و شادمانی

حَمل مکن: یعنی تعبیرمکن، برداشت مکن

خون دل : رنج و مشقّت ، اندوه و غصّه

معنی بیت : سرخ بودن صورتم، تعبیرخوشی و شادمانی مکن (که باسیلی سرخ نگهداشته ام) دلم ازرنج واندوه پُرازخون است وتاثیر خونِ دل وانعکاسِ عکس ِ آن دررُخسارم باعث شده که صورتم سرخگون دیده شود. چهره‌ام همانند جام می ، انعکاسی از درون خونین من است.

به یادِ لَعل ِ تو وچشم مستِ میگونت

زجام غم مِی لعلی که میخورم خونست

🌿━━━━━━🌿

پرده‌ی مُطربم ازدست برون خواهدبُرد

آه اگر زانکـه درین پرده نباشدبارم

مُطرب : نـوازنده وخواننده

بـار : اجازه ودسترسی

"پـَرده" معانی مختلفی دارد وبسته به واژه هایی که درکنارش می نشینند معنایش نیزتغییرمی کند دراین بیت دوبار"پرده" بکار رفته است پرده ی اوّلی به معنی آهنگ ونوا وپرده در مصرع دوّم به معنی خلوتگاهِ خصوصی معشوق است.

"ازدست برون خواهد بـرد" کنایه از اینکه ازخود بی خود خواهدکرد یاازبین خواهدبرد.

دراین پرده نباشد بارم: دراین خلوتگاه شرفیاب نشوم، یا دراین مرحله نتوانم حاصلی بدست آورم

معنی بیت : آهنگ و نوایی که مطرب درحال نواختن آنست مـرا از خود بی‌خود خواهدکرد. بااین حسّ وحالی که پیدامی کنم وای بـر من اگر به خـلوتگاهِ معشوق نتوانم دسترسی داشته باشم. وای برمن اگر این دفعه نیزموفق به دیدار اونگردم. 

دلم زپرده برون شدکجایی ای مطرب

بنال هان که ازین پرده کارما به نواست.

🌿━━━━━━🌿

پاسبان حرم دل شده‌ام شب همه شب

تا درین پـرده جزاندیـشـه‌ی اونگذارم

"حَرم ِ دل" دل ازآن جهت که اندیشه وعشق معشوق را می پرورد به حَـرَم وجایی مقدّس تشبیه شده است. کلاً دراغلبِ مذاهب ومَسلک ها دل عزیز وگرامی شمرده شده وکسی حق شکستن دل کسی راندارد.( البته غیرازفرقه ی تمامیّت خواه،متعصّب و خشونت طلبان که خودشان نیزفاقد دل هستند) جایگاه ِ ویژه ی خدا دردل آدمیان قراردارد وصدای دل همان صدای خداونداست که بسیاری اوقات ازدرونمان برمی خیزد ومارا درگمراهی ها وتاریکی های زندگی راهنمایی وبه سوی نورهدایت می کند.

دراَندرون ِ منِ خسته دل ندانم کیست

که من خموشم واودرفغان ودرغوغاست

ازهمین رو ارزش"دل"بدست آوردن از ثواب حج اکبرنیزبالاترشمرده شده است.

"پرده" دراینجا به معنای همان حرم دل و خلوتکده ی دل عاشق است

معنی بیت : هرشب تا صبح از حَرم دل نگاهبانی و مراقبت می‌کنم تا مبادا افکارمتفرقه واندیشه ای غیرازعشق، وارد حریم مقدّس دل گردد. خلوتکده ی دل من جایگاه خیال عشق اوست واجازه نمی دهم هیچ فکر واندیشه ای دراین سراپرده راه پیداکندودلم راحتّی برای لحظه ای ازپرداختن به معشوق غافل سازد.

که گفت حافظ ازاندیشه ی توآمدباز؟

من این نگفته ام آنکس که گفت بُهتان گفت

🌿━━━━━━🌿

منم آن شاعرساحرکه به افسون سخن

ازنی کِلک،هـمه قـندوشَکـر می‌بارم

ساحر : جادوگر

افسون :سِحر و اورادی که جادوگران می‌خوانند.

"افسونِ سخن": سخن دراینجا استعاره از شعر است، حافظ شعرخودرا ازجهت اثربخشی به وردِ جادوگری تشبیه کرده است که همه راتحت تاثیرقرارمی دهد.

"نی کِلک": "نی" انواع مختلفی دارد : یک نوع آن "خـوز" یـا "نیشکر" است که از آن شکر می‌گیرند و "خوزستان" به معنی جایی است که در آن نیشکر می‌رویـد مثل تاکستان که محل رویش تـاک (درخت انگور) است ، چند نوع از آن را برای ساختن "قـلم" استفاده می‌کنند. "خیزران" ونی معمولی و... از انواع دیگرنی هستند .

"قند و شکر" استعاره از شعر است و جادوگری حافظ در این است که به جای اینکه از نـیـشکر ، قندوشکر تولید کند از "نی‌ قـلم " قند و شکر استخراج می کند! (اشاره به شعر و سخن های شیرین ومضامین ِ خیال انگیز)

معنی بیت : من آن شاعرجادوگر ی هستم که با واژه های افسون کننده وعباراتِ سِحرانگیز،غزل های شیرین و ناب می‌سُرایم وپرنده ی خیالِ مخاطبین رادرفراخنای آسمانِ سبزاندیشه به پرواز درمی آورم.

جادارد دراینجا دیدگاهِ فیلسوف مشهور"نیچه"را مرورکنیم تاببینیم آیا خودستایی حافظ،لاف وگزافِ شاعرانه هست یاحقیقتاً اوشاعری ساحراست که اَبَراندیشه ورزانی چون گوته، نیچه و... رانیزبه افسون سخن تحت تاثیرقرارداده است؟ قبلاً درشرح یکی ازغزلها به دیدگاهِ گوته اشاره ای مختصرشده است.

داریوش آشوری دراین باره می نویسد:

"امّا نیچه یکی از نمونه‌ها‌یِ عالیِ خردمندیِ بینایِ ’دیونوسوسی‘ خود را در حافظ می‌یابد نامِ حافظ بیش از ده بار در ‏مجموعه‌ یِ آثارِ وی آمده است. بی‌گمان، دل‌بستگیِ گوته به حافظ و ستایشی که در دیوانِ غربی–و–شرقی ‏ از ‏حافظ و حکمتِ ’شرقیِ‘ او کرده، در توجّهِ نیچه به حافظ نقشی اساسی داشته است. در نوشته‌هایِ نیچه نامِ حافظ ‏در بیشترِ موارد در کنارِ نامِ گوته می‌آید و نیچه هر دو را به عنوانِ قلّه‌هایِ خردمندیِ ژرف می‌ستاید.‏ ‏ حافظ نزدِ ‏او نماینده‌یِ آن آزاده‌جانیِ شرقی ست که با وَجدِ دیونوسوسی، با نگاهی تراژیک، زندگی را با شورِ سرشار ‏می‌ستاید، به لذّت‌هایِ آن روی می‌کند و در همان حال، به خطرها و بلاهایِ آن نیز پشت نمی‌کند (بلایی کز ‏حبیب آید، هزاراَش مرحبا گفتیم) این‌ها، از دیدِ نیچه، ویژگی‌هایِ رویکردِ مثبت و دلیرانه، یا رویکردِ ’تراژیک‘ ‏به زندگیست.‏ در میان نوشته‌هایِ بازمانده از نیچه، از جمله شعری خطاب به حافظ به این شرح هست:

"به حافظ، پرسشِ یک آبنوش"‏

آن میخانه‌ که تو از بهرِ خویش بنا کرده ای‏ ،گُنجا‌تر از هر خانه‌ایست،

مِی‌ای که تو در آن پرورده ‌ای

همه‌–عالم آن را دَرکشیدن نتواند!‏

آن پرنده‌ای که نامش روزگاری ققنوس بود، در خانه میهمانِ تو ست،

آن موشی که کوه زاد، ‏همانا- خود تو ای!‏ همه وهیچ‌ توئی، می و میخانه توئی، ققنوس توئی، کوه توئی، موش توئی توکه هماره در خود فرو می‌ریزی و ‏هماره از خود پَر می‌کشی،‏ژَرف‌ترین فرورفتگیِ بلندی‌ها تو ئی،روشن‌ترین روشنیِ ژرفاها توظی،مستیِ مستانه‌ترین مستی‌ها تو ئی، تو را، تو را با شراب چه کار؟‏

درآسمان نه عَجب گربه گفته ی حافظ

سرودِ زُهره به رقص آوَرد مسیحا را

🌿━━━━━━🌿

دیده‌ی بخت به افسانه‌ی اوشـددر خواب

کونـسـیمی زعـنایت که کند بیدارم ؟

دیده یِ بخت : شاعربه اقبال وطالع شخصیّتِ انسانی داده است. چشم طالع به خواب فرورفته است.

افسانه ی او: قصّه ی عشق او(معشوق)

هرکس باشنیدن ِقصّه ای به خواب می رود،بخت حافظ نیز باشنیدن قصّه ی عشق معشوق به خواب خوش مستی فرو می رود. تمام عمرمن دراین خواب خوش عاشقی سپری شد لیکن افسوس وصددریغ که نسیم عنایت ازطرف معشوق به سمتِ من نَوزید تا بیدارم کند ومن نیزطعم شیرین وصال رابچشم.

منِ گدا وتمنّای وصل اوهیهات

مگربخواب به بینم جمالِ منظر دوست

🌿━━━━━━🌿

چون تورادرگذرای یار نمی‌یارم دیـد

باکه گویم که بگوید سخنی با یارم؟

درگـذر : درحالِ عبور، درمسیر وگذرگاه نمی یارم: موفّق نمی شوم، نمی توانم

معنی بیت : ای حبیب، ای یار وقتی من این امکان راندارم که تورا درگذرگاهی ببینم پس چگونه وتوسطِّ چه کسی حرفِ دلم را به تـو برسانم ؟!

من ایستاده تا کنمش جان فداچو شمع

اوخود گذربه ما چونسیم سحر نکرد

🌿━━━━━━🌿

دوش می‌گفت که حافظ همه روی است وریا ​​​​​​​

بجزازخاک درش باکه بـُوَد بـازارم ؟

روی وریـا : ظاهر ، نفاق و دو رنگی

"می‌گفت" هم می تواند ازجانب معشوق بوده باشد که به طعنه عشق عاشق را زیرسئوال می برد هم باتوجّه به مصرع بعدی احتمالاً مدّعی ،صوفی ویا زاهد است که به حافظ خُرده گرفته است.

"بـازار" : محلِّ دادوستد و عرضه کردن و نشان دادن است ، محلّ معامله و سوداگریست .

باکه بود بازارم؟ یعنی من با چه کسی معامله دارم؟ باچه کسی سوداگری دارم وسودِمن درریاکاری چه می تواند باشد؟ من که جز عشقورزی بامعشوق معامله ای ندارم! ازمعشوق هم جزغبار کوی او چیزی دردست من نیست! پس من برای چه، چگونه وبرای چه کسی می توانم ریاکاری کنم! سود ومنفعتِ من ازریا چه می تواندبوده باشد؟!

معنی بیت : دیشب می‌گفت که حافظ کارش فقط نیرنگ و ظاهرسازی و خودنمایی است! مگرمن جز با غُبارآستان معشوق سر سـودایی باکسی دارم که برای اوریاکاری کنم؟!

ریاکار ومنافق کسی هست که چشم طمع به سودی دوخته است. این زاهد وعابد وصوفی هستند که ریاکاری می کنند تاخَلقی رافریفته وخود رابه آنها تحمیل کنند ودسترنج ِآنها را به بهانه های مختلف ازدستشان خارج کنند! آنها هستند که درپی جاه ومال ومقام به هرنیرنگی دست می زنند وتلاش می کنند تا خودرا پاکدامن وباتقوا نشان دهند تامردم به آنها اعتمادکرده وجان ومال وناموسِ خویش رابدانها بسپارند.

گفتی ازحافظِ ما بوی ریامی آید

آفرین برنفست باد که خوش بُردی بوی!

مسعود در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۳۶ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۶۲:

تعبیر: به زودی به هدف و آرزوی خود خواهی رسید و روزگار سعادت و نیکبختی فرا می رسد. بدخواهی و حسادت دیگران تأثیری در اراده تو نخواهد داشت. اعتماد به نفس خود را بیشتر کن. عشق و محبت را سرلوحه ی کار خود قرار بده.

امانی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۲۱:۰۹ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۳۵:

نه شود نصیب دشمن که شود هلاک تیغت
سر دوستان سلامت که تو خنجر آزمایی
من در نسخه های که در سایت های اردو خواندم و همچنین خوانندگان قوالی هندوستان ای بیت را هم دیدم

۷ در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۳۶ دربارهٔ سعدی » مواعظ » قصاید » قصیدهٔ شمارهٔ ۲۵ - در وصف بهار:

حشو انجیر چو حلواگر استاد که او
حب خشخاش کند در عسل شهد به کار
حشو یعنی تویی و اندرونه
چیزی که درون شکم دیگر قرار گرفته است.همریشه با حشا و جمع آن احشا(آنچه درون شکم است)
حب;دانه
درون انجیر را بنگر که مانند آن است که استاد حلواگر دانه خشخاش را در عسل شیرین و دلپذیر بکار برده است.
دانه های انجیر را به خشخاش مانند کرده است.

‏طوبی برزگر در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۹:۳۴ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۷۰:

با تشکر از هر دو بزرگوار برای خوانش این شعر زیبا
از آقای سهیلی برای تمرکز بر درست خوانی اشعار سپاس ویژه دارم
از آقای فرید حامد سپاسگزارم برای موسیقی متن و فراز و فرود زیبای صدا در حین خواندن اشعار
ای کاش در خواندن واژه «چِگِل» دقت بیشتری می شد تا خدشه ای بر این تلاش ارزشمند وارد نمی آمد
سربلند و شاد باشید

مهدی تبربزی در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۷:۰۵ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر چهارم » بخش ۹۸ - تفسیر کُنْتُ کَنْزاً مَخْفیّاً فَأَحْبَبْتُ اَنْ اُعْرَفَ:

تکش، یعنی زیرش
تک کلمه تورکی است، به معنای زیر و انتها

محسن فرشاد در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۲۲ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۱۵:۴۳ دربارهٔ رودکی » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲۸:

درودبردوستان گرامی
کجه بازی ظاهرا نوعی قمار بوده است.
"چرخِ کجه باز" همان "روزگار کژمنوال" است. "اخترکژه" نیز.دربیت اول می خواهد بگوید:چرخ بدکردار چون ابزار کار بربود چه نیک چه بددارایی از کف برفت. دربیت دوم فاش می گوید:فرصت برفت و ابزار هماوردی به کف نیامد.

۱
…
۳۰۹۹
۳۱۰۰
۳۱۰۱
۳۱۰۲
۳۱۰۳
…
۵۸۷۳