رضاقلی خان هدایت
»
تذکرهٔ ریاض العارفین
»
روضهٔ دوم در ذکر فضلا و محقّقین حکما
»
بخش ۴۰ - روحی سمرقندی
وهُوَ حکیم ابوبکر بن علی. از فحول شعرا و مداح ملوک غزنویه بوده و نزد رشید وطواط کسب طریقهٔ سخن نموده. مدتها سلاطین را مدحت کرده و در مجلس ایشان به سر برده. در اواخر حال به ترک قربت سلاطین گفته و سلک فرزانگی پذیرفته. از اوست:
قطعه
مرد آزاده به گیتی نکند میل سه کار
تا همه عمر ز آفت به سلامت باشد
زن نگیرد اگرش دختر قیصر بدهند
وام نستاند اگر وعده قیامت باشد
نرود بر درِ ارباب سخا بهر طمع
همه گر حاتم طایی به کرامت باشد
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: روحی سمرقندی، حکیم و شاعر معروف در دربار غزنویه، به درک عمیق انسانیت و آزادی اعتقاد داشت. او در زندگی اش به سه کار پرهیز می‌کرد تا از آسیب‌ها در امان بماند: زن نگرفتن حتی به قیمتی بالا، پرهیز از قرض گرفتن حتی اگر وعده قیامت باشد و دوری از نزدیکی به اربابان ثروت به خاطر طمع. این اندیشه‌ها نشان‌دهندهٔ روح آزاد و خودمختار اوست که بر ارزش‌های انسانی تأکید دارد.
هوش مصنوعی: ابوبکر بن علی شخصیت برجسته‌ای در شعر و مدح در دوره غزنویان بوده است. او تحت آموزش رشید وطواط، شاعر معروف آن زمان قرار گرفته و مدت زیادی در دربار سلاطین شعر می‌سروده و به مدح آنها می‌پرداخته است. اما در پایان زندگی‌اش، تصمیم می‌گیرد که از نزدیکی به سلاطین دست بردارد و به روش زندگی فرزانگان روی آورد.
هوش مصنوعی: انسان آزاد هیچ گاه به سه کار تمایل ندارد تا بتواند در تمام عمر خود از آسیب‌ها و خطرات دور بماند.
هوش مصنوعی: اگر زن به او ندهند، حتی اگر دختر قیصر باشد، و اگر وعده‌ای مثل قیامت هم باشد، او وامی نخواهد گرفت.
هوش مصنوعی: اگر کسی به درِ آقایی برود و تنها به خاطر طمع و امید به دریافت کمک و بخشش باشد، حتی اگر او به بزرگی حاتم طایی نیز باشد، فضیلت او به حساب نخواهد آمد.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیه‌ای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.