مرا ز پیر خرابات این سخن یادست
که غیر عالم آب آنچه هست بر بادست
تهی است چشم تو از سرمه سلیمانی
وگرنه شیشه گردون پر از پریزادست
ز کلفت است خطر بیش سخت رویان را
که زنگ، تشنه آیینه های فولادست
ازان به زندگی خویش خلق می لرزند
که دایم از نفس این شمع در ره بادست
ز کار خویش هنرمند را نصیبی نیست
ز جوی شیر به جز خون چه رزق فرهادست؟
مشو ز دیدن رخسار نوخطان غافل
اگر چه مشق جنون بی نیاز از استادست
ز هر نسیم دلش همچو بید می لرزد
ز برگریز خزان سرو اگر چه آزادست
من از رسیدن روزی به خویش دانستم
که رزق مردم بی دست و پا خدادادست
زبان شانه درازست بر سر عالم
ز نسبتی که سر زلف را به شمشادست
ز بیم سیل خراب است خانه معمور
ز گنج، خانه ویرانه صائب آبادست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، شاعر از تاثیرات جهان بر زندگی انسان و ناپایداری امور میگوید. او از پیر خرابات یادآوری میکند که دانش و علم میتواند به انسان نجات دهد، اما بیشتر افراد گرفتار دنیا و لذتهای آن هستند. چشمها از روشنی علم تهیاند و عامه مردم که زندگی راحتتری ожида دارند، در واقع درگیر مشکلات اساسیاند. شاعر به زیبایی و جذابیت جوانان اشاره میکند و میگوید عشق و جنون نیازی به آموزش ندارند. او همچنین به این نکته میپردازد که انسانها باید از واقعیات زندگی غافل نشوند و همیشه از خطرات و عدم امنیت اطراف آگاه باشند. در نهایت، شاعر به این نتیجه میرسد که زندگی و رزق عدهای به نوعی از پیش تعیین شده و به دست خداوند است.
هوش مصنوعی: من از پیر خرابات یاد گرفتم که غیر از عالم، همه چیز بیفایده و تباه است.
هوش مصنوعی: چشمان تو از زیبایی و درخشش خالی است، در غیر این صورت، دنیا پر از جذابیتهای فراوان و دلربا است.
هوش مصنوعی: خطر برای افرادی که چهرههای سخت و جدی دارند بیشتر از کسانی است که در برابر زنگزدگی و مشکلات به دنبال روشنایی و زیبایی هستند، زیرا آنها به شدت به سطحهای صاف و براق آهنی وابستهاند.
هوش مصنوعی: زندگی برخی از افراد چنان ناپایدار و بیثبات است که همواره در هراس از خاموش شدن و پایان آن به سر میبرند. این نگرانی ناشی از ناپایداری و عدم پیشبینیپذیری شرایطی است که همچون شعله شمع در معرض وزش باد قرار دارد.
هوش مصنوعی: این جمله بیانگر این نکته است که کار هنرمند معمولاً به او پاداش و منفعتی نمیدهد. حتی اگر در میان منابع خوشایندی مانند شیر برود، به جز خون و رنج، چیزی نصیب او نخواهد شد. به عبارتی، زندگی هنرمند ممکن است با زحمت و مشقت همراه باشد و پاداشهای مورد انتظار را به او ندهد.
هوش مصنوعی: از دیدن چهره زیبای نوجوانان غافل نشو، چرا که حتی اگر دیوانگی واقعی نیاز به معلم نداشته باشد، زیبایی هنوز میتواند دل را به شور آورد.
هوش مصنوعی: دل او مانند درخت بید از هر نسیمی میلرزد و هر چند که آزاد است، اما از وزش خزان و سقوط برگها نگران است.
هوش مصنوعی: من از این موضوع مطمئن شدم که روزی و نعمتهایی که به مردم میرسد، حتی اگر خودشان توانایی چندانی نداشته باشند، به اراده خداوند است.
هوش مصنوعی: زبان ظاهراً قدرت بیان زیادی دارد و به راحتی درباره موضوعات و افراد قضاوت میکند. اما این قضاوتها گاهی از روی ظواهر و نسبتها صورت میگیرد، مثل اینکه موهای زلف یک فرد را با درخت شمشاد مقایسه کنند و بر اساس آن نظر بدهند.
هوش مصنوعی: از ترس سیل، خانهای که قبلاً آباد و پر از ثروت بود، اکنون خراب و ویران شده است. اما خانهای که در ظاهر ویران به نظر میرسد، از نظر صائب و محتوایی باصفا و آباد است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
جهان و کار جهان سر بسر همه بادست
خنک کسی که ز بند زمانه آزادست
ثبات نیست جهان را به ناخوشی و خوشی
که او به عهد وفا سخت سست بنیادست
گلی به دست که دادست روزگار بگو؟
[...]
خدا یگان شریعت پناه اهل هنر
که امر جزم ترا روزگار منقادست
زمین ز حلم تو در آرزوی تو قیرست
خرد ز کلک تو در انتظار ارشادست
چو در معانی ذات تو می کنم فکرت
[...]
جهان و کار جهان سر به سر اگر بادست
چرا ز باد مکافات داد و بیدادست
به باد و بود محمد نگر که چون باقیست
ز بعد ششصد و پنجاه سخت بنیادست
ز باد بولهب و جنس او نمیبینی
[...]
هر آن نصیبه که پیش از وجود ننهادست
هر آن که در طلبش سعی میکند بادست
سر قبول بباید نهاد و گردن طوع
که هرچه حاکم عادل کند نه بیدادست
کلید فتح اقالیم در خزاین اوست
[...]
مباش بندهٔ آن کز غم تو آزادست
غمش مخور، که به غم خوردن تو دلشادست
مریز آب دو چشم از برای او در خاک
که گر بر آتش سوزنده در شوی بادست
کجا دل تو نگه دارد؟ آنکه از شوخی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.