بخش ۱۲ - نامهنگاری با قیصر روم و اعلان جنگ
بفرمود تا برکشیدند نای
سپاه اندر آمد ز هر سو ز جای
ز درگاه برخاست آوای کوس
زمین قیرگون شد هوا آبنوس
گزین کرد زان لشکر نامدار
سواران شمشیرزن سیهزار
به منذر سپرد آن سپاه گران
بفرمود کز دشت نیزهوران
سپاهی بر از جنگجویان بروم
که آتش برآرند زان مرز و بوم
که گر چند من شهریار توام
برین کینه بر مایهدار توام
فرستادهای ما کنون چربگوی
فرستیم با نامهای نزد اوی
مگر خود نیاید تو را زان گزند
به روم و به قیصر تو ما را پسند
نویسندهای خواست از بارگاه
به قیصر یکی نامه فرمود شاه
ز نوشینروان شاه فرخنژاد
جهانگیر وزنده کن کیقباد
به نزدیک قیصر سرافراز روم
نگهبان آن مرز و آباد بوم
سر نامه کرد آفرین از نخست
گرانمایگی جز به یزدان نجست
خداوند گردنده خورشید و ماه
کزویست پیروزی و دستگاه
که بیرون شد از راه گردان سپهر
اگر جنگ جوید وگر داد و مهر
تو گر قیصری روم را مهتری
مکن بیش با تازیان داوری
وگر میش جویی ز چنگال گرگ
گمانی بود کژ و رنجی بزرگ
وگر سوی منذر فرستی سپاه
نمانم به تو لشکر و تاج و گاه
وگر زیردستی بود برمنش
به شمشیر یابد ز من سرزنش
تو زان مرز یک رش مپیمای پای
چو خواهی که پیمان بماند بجای
وگر بگذری زین سخن بگذرم
سر و گاه تو زیر پی بسپرم
درود خداوند دیهیم و زور
بدان کو نجوید ببیداد شور
نهادند بر نامه بر مهر شاه
سواری گزیدند زان بارگاه
چنانچون ببایست چیرهزبان
جهاندیده و گرد و روشنروان
فرستاده با نامهٔ شهریار
بیامد بر قیصر نامدار
برو آفرین کرد و نامه بداد
همان رای کسری برو کرد یاد
سخنهاش بشنید و نامه بخواند
بپیچید و اندر شگفتی بماند
ز گفتار کسری سرافزار مرد
برو پر ز چین کرد و رخساره زرد
نویسنده را خواند و پاسخ نوشت
پدیدار کرد اندرو خوب و زشت
سر خامه چون کرد رنگین بقار
نخست آفرین کرد بر کردگار
نگارندهٔ برکشیده سپهر
کزویست پرخاش و آرام و مهر
به گیتی یکی را کند تاجور
وزو به یکی پیش او با کمر
اگر خود سپهر روان زان تست
سر مشتری زیر فرمان تست
به دیوان نگه کن که رومینژاد
به تخم کیان باژ هرگز نداد
تو گر شهریاری نه من کهترم
همان با سر و افسر و لشکرم
چه بایست پذرفت چندین فسوس
ز بیم پی پیل و آوای کوس
بخواهم کنون از شما باژ و ساو
که دارد به پرخاش با روم تاو
به تاراج بردند یک چند چیز
گذشت آن ستم برنگیریم نیز
ز دشت سواران نیزهوران
برآریم گرد از کران تا کران
نه خورشید نوشینروان آفرید
وگر بستد از چرخ گردان کلید
که کس را نخواند همی از مهان
همه کام او یابد اندر جهان
فرستاده را هیچ پاسخ نداد
به تندی ز کسری نیامدش یاد
چو مهر از بر نامه بنهاد گفت
که با تو صلیب و مسیحست جفت
فرستاده با او نزد هیچ دم
دژم دید پاسخ بیامد دژم
بیامد بر شهر ایران چو گرد
سخنهای قیصر همه یاد کرد
چو برخواند آن نامه را شهریار
برآشفت با گردش روزگار
همه موبدان و ردان را بخواند
ازان نامه چندی سخنها براند
سه روز اندران بود با رایزن
چه با پهلوانان لشکر شکن
چهارم بران راست شد رای شاه
که راند سوی جنگ قیصر سپاه
برآمد ز در نالهٔ گاودم
خروشیدن نای و روینیه خم
به آرام اندر نبودش درنگ
همی از پی راستی جست جنگ
سپه برگرفت و بنه برنهاد
ز یزدان نیکی دهش کرد یاد
یکی گرد برشد که گفتی سپهر
به دریای قیر اندر اندود چهر
بپوشید روی زمین را به نعل
هوا یک سر از پرنیان گشت لعل
نبد بر زمین پشه را جایگاه
نه اندر هوا باد را ماند راه
ز جوشن سواران وز گرد پیل
زمین شد به کردار دریای نیل
جهاندار با کاویانی درفش
همیرفت با تاج و زرینه کفش
همی برشد آوازشان بر دو میل
به پیش سپاه اندرون کوس و پیل
پس پشت و پیش اندر آزادگان
همیرفته تا آذرابادگان


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
منذر انوشیروان قیصر کیقباد (اشاره)
هوش مصنوعی: کسری، پادشاه ایرانی، به فرماندهی منذر سی هزار جنگجو را برای جنگ با رومیان آماده میکند و نامهای به قیصر روم میفرستد. او در نامه خود بر اهمیت راستی و دوستی تأکید میکند و میخواهد به قیصر بفهماند که اگر رومیان به صلح تن ندهند، از جنگ در امان نخواهند بود. قیصر نامه را میخواند و در پاسخ توهینآمیز، از قدرت خود و سلطه روم سخن میگوید. در نتیجه، کسری تصمیم میگیرد به جنگ برود و سپاه خود را جمع کرده، آماده نبرد میشود. زمین از آواز نای و جنگافزار سرافراز شده و مردم به جنگ و نبرد میپردازند.
هوش مصنوعی: کسری دستور داد تا نای (آلت موسیقی) را به صدا درآورند و سپاه به سرعت از هر طرف و از جایگاههای خود حرکت کردند و جمع شدند.
هوش مصنوعی: صدای کوس (شمشیر زدن) از درگاه بلند شد و زمین به رنگ سیاه درآمد و هوا به رنگ چوب آبنوس (ساختن سلاح) تغییر یافت.
هوش مصنوعی: کسری برای جنگ، از آن لشکر مشهور، سی هزار سوار شمشیرزن را انتخاب کرد.
هوش مصنوعی: کسری، که پادشاه است، سپاه زیادی را به منذر سپرد و به او فرمان داد تا از دشت نیزهوران وارد جنگ شود.
هوش مصنوعی: سپاهی از جنگجویان برمیخیزد که برای ایجاد آتش و خرابی از آن سرزمین حرکت میکنند.
هوش مصنوعی: هرچند من پادشاه تو هستم، اما به خاطر این کینه، با تو دشمنی دارم.
هوش مصنوعی: ما اکنون یک فرستادهای داریم که با زبان شیرین و فریبندهای سخن میگوید و نامهای را نزد او (قیصر روم) میفرستیم.
هوش مصنوعی: شاید خود قیصر روم از این آسیب به تو نیاید، اما باید بدانی که ما در نظر تو را پسندیدهایم.
هوش مصنوعی: نویسندهای از بارگاه شاه خواست که نامهای به قیصر روم بنویسد.
هوش مصنوعی: نوشینروان، شاه خوشنژاد و جهانی، کیقباد را زنده میکند و او را به زندگی بازمیگرداند.
هوش مصنوعی: نگهبان مرزهای سرزمین آباد و رونق یافته ی روم به قیصر سرافراز نزدیک است.
هوش مصنوعی: نوشین روان هنگام نوشتن نامه، از ابتدا به بزرگمنشی و شرافت خود افتخار کرد و غیر از خداوند یزدان (خدای بزرگ) کسی دیگر را نپرستید.
هوش مصنوعی: خداوندی که خورشید و ماه را به حرکت درمیآورد و از اوست پیروزی و قدرت.
هوش مصنوعی: هر کس که از مسیر چرخ گردان و زمان خارج شود و به جنگ بپردازد، خواه در حال جنگ باشد یا در صلح و دوستی، دچار مشکلات و چالشهایی خواهد شد.
هوش مصنوعی: اگر تو برتر از قیصر روم هستی، با قبایل عرب (تازیان) قضاوت نکن و در کارهای آنها دخالت مکن.
هوش مصنوعی: اگر میش (گوسفند) را از چنگال گرگ (درنده) جستجو کنی، این گمان اشتباه و دردسری بزرگ خواهد بود.
هوش مصنوعی: اگر به جنگ منذر (از دشمنان) سپاه بفرستی، دیگر به خاطر تو از لشکر، تاج و مقام چیزی برای من نخواهد ماند.
هوش مصنوعی: اگر کسی از زیر دست من با نابرابری و فریبکاری رفتار کند، با شمشیر خود از او انتقام میگیرم و او را سرزنش میکنم.
هوش مصنوعی: تو به مرز آن سرزمین نرو و پا نگذار، زیرا اگر میخواهی پیمان و عهد ما پابرجا بماند، نباید به آنجا بروی.
هوش مصنوعی: اگر از این سخن بگذری، من هم از تو میگذرم و سر تو را به زیر پای خود میگذارم.
هوش مصنوعی: سلام و درود به کسی که دارای تاج و قدرت است، و بر کسی که به ظلم و فساد نمیپردازد.
هوش مصنوعی: بر روی نامهای که مهر شاه در آن بود، افرادی انتخاب شدند تا از آن کاخ به سوی دیگران بروند.
هوش مصنوعی: کسی که باید نامه را به قیصر روم ببرد، باید فردی باهوش و توانمند باشد که به دنیا آشنا باشد و در کارهای مهم ذهنی روشنی داشته باشد.
هوش مصنوعی: فرستادهای به همراه نامهٔ پادشاه (کسری) به نزد قیصر معروف و نامدار رفت.
هوش مصنوعی: فرستاده پیش قیصر رفت و از طرف کسری او را ستایش کرد و نامهای به او داد و یاد کسری را به او منتقل کرد.
هوش مصنوعی: سخنان کسری را شنید و نامهاش را خواند، سپس متعجب شد و در حیرت فرو رفت.
هوش مصنوعی: زن یا مردی که از گفتار کسری (پادشاه ایران) سرشار از عزت و شرف بود، با چهرهای چروکیده و رنگ رخسارهای زرد به او نگاه میکند.
هوش مصنوعی: کسری، پس از خواندن نامهٔ نویسنده، به او پاسخ داد و خوب و بد را به وضوح بیان کرد.
هوش مصنوعی: وقتی قلم (خامه) به رنگهای زیبا در میآید، نخست به خدا (کردگار) سپاسگزاری میکند.
هوش مصنوعی: نگارندهٔ برکشیدهٔ سپهر، یعنی کسی که در آسمان (در جمع ستارگان) مقام بلندی دارد و از اوست که پرخاش، آرامش و محبت به وجود میآید.
هوش مصنوعی: در دنیا فقط یک نفر است که دارای تاج و جلال است و دیگری به خاطر او به خود زینتی مانند کمربند میبندد.
هوش مصنوعی: اگر از آسمان آسوده خاطر به تو فکر کنم، بنا بر این ستاره مشتری (که نماد خوشبختی و سعادت است) نیز زیر فرمان توست.
هوش مصنوعی: به دفاتر و اسناد دولتی توجه کن که نژاد رومی هرگز به تبار کیانی مالیات یا باج نداده است.
هوش مصنوعی: اگر تو شهریاری و مقام والایی، من که فردی کوچک و پایینتر از تو هستم، باز هم با سر و تاج و لشکر خود به تو نزدیک میشوم.
هوش مصنوعی: چرا باید این همه هزینه و زحمت را برای ترس از فیل و صدای طبل قبول کرد؟
هوش مصنوعی: اکنون از شما میخواهم که مالیات و خراجی را که روم به خاطر جنگ با ما میستاند، تعیین کنید.
هوش مصنوعی: چندین چیز را به غارت بردند، اما از آن ستم و ظلمی که رفته، انتقام نخواهیم گرفت.
هوش مصنوعی: ما سواران نیزهدار را از دشت بیرون میآوریم و گرد و غباری برمیافرازیم که از یک سمت تا سمت دیگر گسترده است.
هوش مصنوعی: نه خورشید نوشینروان (کسری) را آفرید و نه اگر هم بخواهد میتواند از آسمان قدرت و فرمانروایی را بگیرد.
هوش مصنوعی: کسری، از بزرگان و مهربانان، هیچکس را فرا نمیخواند مگر اینکه امیدوار باشد آن شخص به او کمک کند و در نتیجه همه آرزوهایش در جهان برآورده شود.
هوش مصنوعی: فرستاده (پیامآور) هیچ پاسخی دریافت نکرد و به خاطر بیاعتنایی کسری به او (فرستاده) اشارهای نشد.
هوش مصنوعی: فرستاده به کسری میگوید که وقتی نامه را با مهر گذاشت، مشخص است که با تو صلیب و مسیح (نماد دین مسیحیت) همراه است.
هوش مصنوعی: فرستاده به نزد قیصر روم رفت و در آنجا هیچ نشانهای از خوشحالی ندید و متوجه شد که پاسخ او نیز ناامیدکننده و غمانگیز است.
هوش مصنوعی: فرستاده به شهر ایران آمد و مانند گرد و غبار، سخنان قیصر را یادآور شد.
هوش مصنوعی: زمانی که شهریار (کسری نوشین روان) نامه را خواند، از شدت خشم و ناراحتی به تلاطم افتاد و تحت تأثیر تغییرات زمان (و اوضاع) قرار گرفت.
هوش مصنوعی: شاه، همه موبدها (روحانیون) و ردان (زبانشناسان و دانشمندان) را گرد آورد تا دربارهٔ نامهای که خوانده بود، صحبت کنند و نظراتشان را بیان کنند.
هوش مصنوعی: سه روز در آنجا مشغول مشورت و رایزنی با مشاوران بود، بهویژه با قهرمانان و سربازان لشکر که قدرت و نیرو داشتند.
هوش مصنوعی: رای شاه به درستی معطوف شد که سپاه را بهسوی جنگ با قیصر روم روانه کند.
هوش مصنوعی: صدای پرده نالهی گاو در ابر و بوتههای خمیده پیچید و بلند شد.
هوش مصنوعی: او (کسری نوشین روان) در آرامش نبود و لحظهای درنگ نمیکرد، زیرا برای او جنگی در پی دستیابی به حقیقت و راستی بود.
هوش مصنوعی: سربازان لشکر آماده حرکت شدند و تجهیزات خود را بر دوش گذاشتند و به یاد خداوند که بخشایش و نیکی را به ارمغان آورده است، حرکت کردند.
هوش مصنوعی: یک ابر سیاه و بزرگ پدیدار شد که گویی آسمان، چهرهاش را به رنگ قیر روی هم کشیده است.
هوش مصنوعی: زمین را بهگونهای پوشاندند که نعل یا دایرهی آسمان، یک طرفش از پارچهای نرم و ابریشمی (پرنیان) رنگین مانند لعل (نوعی حجرهی قیمتی) شده است. یعنی فضایی بسیار زیبا و پرنعمت به تصویر کشیده شده است.
هوش مصنوعی: بر روی زمین جایی برای پشه نیست، نه اینکه در هوا، باد مسیری را انتخاب کند.
هوش مصنوعی: از زره سواران و گردنیپیل، زمین به مانند دریای نیل گردیده است.
هوش مصنوعی: جهاندار (کسری) با درفش کاویانی (درفش کاویان نماد پادشاهی و قدرت) به همراه تاج و کفشهای زرین (زرینه یعنی طلایی) به راه میرفت.
هوش مصنوعی: آوای جنگ در دو میل (محلهایی برای تجمع سپاه) بلند میشد و در پشت سپاه، صدای طبل و فریاد جنگجویان به گوش میرسید.
هوش مصنوعی: آزادگان در جلو و عقب، به سوی آذرآبادگان (سرزمین آتش) میروند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.