بخش ۵۰ - مشورت کسری با بزرگان درباره جنگ با خاقان
پس آگاهی آمد به شاه بزرگ
ز خاقان که شد نامدار سترگ
ز هیتال و گردان آن انجمن
که آمد ز خاقان بریشان شکن
ز شاه چغانی که با بخت نو
بیامد نشست از بر تخت نو
پراندیشه بنشست شاه جهان
ز گفتار بیدار کارآگهان
به ایوان بیاراست جای نشست
برفتند گردان خسروپرست
ابا موبد موبدان اردشیر
چوشاپور وچون یزدگرد دبیر
همان بخردان نماینده راه
نشستند یک سر بر تخت شاه
چنین گفت کسری که ای بخردان
جهان گشته و کار دیده ردان
یکی آگهی یافتم ناپسند
سخنهای ناخوب و ناسودمند
ز هیتال وز ترک وخاقان چین
وزان مرزبانان توران زمین
بی اندازه لشکر شدند انجمن
ز چاچ وز چین وز ترک و ختن
یکی هفته هیتال با ترک و چین
ز اسبان نبرداشتند ایچ زین
به فرجام هیتال برگشته شد
دو بهره مگر خسته و کشته شد
بدان نامداری که هیتال بود
جهانی پر از گُرز وکوپال بود
شگفتست کآمد بریشان شکست
سپهبد مباد ایچ با رای پست
اگر غاتفر داشتی نام و رای
نبردی سپهر آن سپه را ز جای
چوشد مرز هیتالیان پر ز شور
بجستند از تخم بهرام گور
نو آیین یکی شاه بنشاندند
به شاهی برو آفرین خواندند
نشستست خاقان بدان روی چاج
سرافراز با لشگر و گنج تاج
ز خویشان ارجاسب و افراسیاب
جز از مرز ایران نبینند به خواب
ز پیروزی لشکر غاتفر
همیبرفرازد به خورشید سر
سزد گر نباشیم همداستان
که خاقان نخواند چنین داستان
که تا آن زمین پادشاهی مراست
که دارند ازو چینیان پشت راست
همه زیردستان از ایشان به رنج
سپرده بدیشان زن و مرد و گنج
چه بینید یکسر کنون اندرین
چه سازیم با ترک وخاقان چین
بزرگان داننده برخاستند
همه پاسخش را بیاراستند
گرفتند یک سر برو آفرین
که ای شاه نیک اختر و پاکدین
همه مرز هیتال آهرمنند
دورویند واین مرز را دشمنند
بریشان سزد هرچ آید ز بد
هم از شاه گفتار نیکو سزد
ازیشان اگر نیستی کین و درد
جز از خون آن شاه آزادمرد
بکشتند پیروز را ناگهان
چنان شهریاری چراغ جهان
مبادا که باشند یک روز شاد
که هرگز نخیزد ز بیداد داد
چنینست بادافره دادگر
همان بدکنش را بد آید به سر
ز خاقان اگر شاه راند سخن
که دارد به دل کین و درد کهن
سزد گر ز خویشان افراسیاب
بدآموز دارد دو دیده پرآب
دگر آنک پیروز شد دل گرفت
اگر زو بترسی نباشد شگفت
ز هیتال وز لشکر غاتفر
مکن یاد وتیمار ایشان مخور
ز خویشان ارجاسب و افراسیاب
زخاقان که بنشست ازان روی آب
به روشن روان کار ایشان بساز
تویی درجهان شاه گردن فراز
فروغ از تو گیرد روان و خرد
انوشه کسی کو روان پرورد
تو داناتری از بزرگ انجمن
نبایدت فرزانه و رای زن
تو را زیبد اندر جهان تاج وتخت
که با فر و برزی و با رای و بخت
اگر شاه سوی خراسان شود
ازین پادشاهی هراسان شود
هرآن گه که بینند بیشاه بوم
زمان تا زمان لشکر آید ز روم
از ایرانیان باز خواهند کین
نماند بروبوم ایران زمین
نه کس پای بر خاک ایران نهاد
نه زین پادشاهی ببد کرد یاد
اگر شاه را رای کینست وجنگ
ازو رام گردد به دریا نهنگ
چو بشنید ز ایرانیان شهریار
ز بزم وز پرخاش وز کارزار
کسی را نبد گرد رزم آرزوی
به بزم و بناز اندرون کرده خوی
بدانست شاه جهان کدخدای
که اندر دل بخردان چیست رای



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
انوشیروان شاه هیتال موبد موبدان شاپور یزدگرد سوم بهرام گور (اشاره) افراسیاب (اشاره) پیروز (اشاره)
هوش مصنوعی: کسری، شاه ایران، از خبر حمله خاقان چین نگران میشود و به مشورت با بزرگان کشور میپردازد. او در ایوان نشسته و با موبدان و بیدیدگان، از وضعیت لشکر دشمن و خطرات آن سخن میگوید. بزرگان بر این عقیدهاند که هر تهدیدی از جانب خاقان و لشکریانش باید جدی گرفته شود و نباید بادادگری را نادیده گرفت. آنها بر ضرورت اتحاد و تدبیر برای مقابله با دشمنان تأکید کرده و به کسری میگویند که باید با شجاعت و حکمت در برابر خاقان و لشکریانش بایستد تا سرزمین ایران در امان بماند. در نهایت، کسری متوجه میشود که تصمیمات او تأثیر زیادی بر آینده ایران دارد و باید به دقت فکر کند.
هوش مصنوعی: خبر رسید به شاه بزرگ که خاقان (پادشاه سرزمینهای دور) نامور و بزرگ و مشهور شده است.
هوش مصنوعی: هیتال و گردان (شخصیتهای مهم) از این شورای بزرگان که به مشاوره کسری آمده بودند، به واسطهٔ نام بزرگ خاقان مورد تهدید و خطر قرار گرفتند و به همین دلیل به آنها هشدار داده شد.
هوش مصنوعی: شاه چغانی که با بخت نو و خوش به تخت جدید نشسته بود.
هوش مصنوعی: شاه جهان (کسری) با تفکر فراوان بر جای نشسته است و از سخنان کسانی که از نظر و تجربه آگاه هستند بهره میبرد.
هوش مصنوعی: خسرو، جای نشستن را در ایوان (تالار) آراست و پرچمداران و پیروان خود را به آنجا دعوت کرد تا گرد هم بیایند.
هوش مصنوعی: موبد موبدان یعنی سرپرست روحانیان، اردشیر و چوشاپور نام شخصیتهای مهم و مذهبی هستند و یزدگرد دبیر هم به عنوان یکی از نویسندگان یا مشاوران اداری در اینجا اشاره شده است. این افراد در جمع بزرگان برای بحث و مشورت حضور دارند.
هوش مصنوعی: بزرگترین و خردمندترین افراد به عنوان نمایندگان با هم جمع شدند و همگی به احترام شاه بر روی تخت او نشستهاند.
هوش مصنوعی: کسری، پادشاه ایران، به خردمندان و دانایان میگوید که شما افرادی با تجربه و اهل بصیرت هستید که به دقت همه امور را مشاهده کردهاید.
هوش مصنوعی: من خبر ناخوشایندی شنیدم که حاوی کلمات بد و بیفایده است.
هوش مصنوعی: از سرزمین هیتال و ترکیه و خاقانی که بر چین فرمانروایی میکند، و همچنین از مرزبانان سرزمین توران.
هوش مصنوعی: لشکری بسیار زیاد جمع شدند از هیتال، چین، ترک، و ختن.
هوش مصنوعی: هفت روز نبرد بین ایرانیان و ترکها و چینیها ادامه داشت و در این جنگ، هیچیک از لشکریان نمیتوانستند از اسبهایشان پایین بیایند.
هوش مصنوعی: در نهایت، لشکر هیتال به خانه برگشت و فقط دو فایده نصیبشان شد که یکی از آنها خستگی و دیگری کشته شدن بود.
هوش مصنوعی: هیتال، مردی مشهور و مطرح بود که به دلیل قدرت و شجاعتش، جهانی پر از جنگ و شور و نشاط داشت.
هوش مصنوعی: تعجب آور است که بر آنها شکست آمد، هرگز سپهبد نمیخواهد با عقلی نادرست مشکلات را حل کند.
هوش مصنوعی: اگر شخصی به نام و رأی خود، برتری و توانایی داشت، به طوری که میتوانست سپاه را از زمین خود، به دلیل حمله و نبرد با دشمن، وادار به تحرک و جابجایی کند.
هوش مصنوعی: مرز هیتالیان (مردم هیتال) به شدت به لرزه درآمد و شور و هیجان در آنجا ایجاد شد، و به پا خاستند و از نسل بهرام گور، پهلوان معروف ایرانی، برخواستند.
هوش مصنوعی: یکی از شاهان نوآور را به مقام سلطنت نشاندند و برای او آرزوی موفقیت و شادکامی کردند.
هوش مصنوعی: خاقان (پادشاه چین) با چهرهای شکوهمند و پر شکوه، همراه با لشکری بزرگ و ثروت فراوان نشسته است.
هوش مصنوعی: اقوام و تبارهای ارجاسب و افراسیاب (دشمنان ایران) را جز در مرز ایران نمیبینند، یعنی آنها هیچ جایی برای استراحت و خواب غیر از مرز ایران ندارند، که نشانهای از درگیری و جنگ بین آنها و ایرانیان است.
هوش مصنوعی: سپاه غاتفر به خاطر پیروزیشان، چون خورشید سر بلند میکنند و جلوهگری میکنند.
هوش مصنوعی: اگر ما همدیگر را در این موضوع همنظر نباشیم، خاقان (پادشاه چین) به اینگونه داستانها اعتنا نخواهد کرد.
هوش مصنوعی: زمینهایی که پادشاهی من در آن قرار دارد، در آنجا چینیان به عنوان دشمن در حال آمادهباش و جنگ هستند.
هوش مصنوعی: همه زیر دستان از این وضعیت به زحمت افتادهاند و مردان و زنان و حتی ثروتها و گنجها نیز به آنها دردسر دادهاند.
هوش مصنوعی: کسری، پادشاه ایران، از بزرگان مشورت میخواهد و میپرسد: حالا با ترکها و خاقان چین چه اقدامی کنیم؟
هوش مصنوعی: بزرگان دانا برخاستند و همه پاسخ کسری را آماده کردند.
هوش مصنوعی: بزرگان به کسری، شاه با ستاره نیک و دیانت پاک، ستایش میکنند و از او درخواست میکنند که به کارهای نیک ادامه دهد و در این مسیر به پیش برود.
هوش مصنوعی: تمام مرزها و مناطق پیرامون، در تسلط دشمنان هستند و این مرزها مملو از فریبکارانی هستند که دو چهره دارند.
هوش مصنوعی: هر چه بدی که از طرف دشمنان میآید، سزاوار است که به آنها پاسخ نیکو داده شود، زیرا کلام خوب و درست از سوی شاه شایسته است.
هوش مصنوعی: اگر آنان (بزرگان) نیستند که کینه و درد را برانگیزند، تنها بهخاطر خون آن شاه آزادمرد است که این مصیبتها پیش میآید.
هوش مصنوعی: ناگهان پیروز، پادشاه، را کشتند، مانند کسی که چراغی را خاموش کند و این اقدام، جهان را در تاریکی فرو برد.
هوش مصنوعی: نمیگذارم که روزی شادباشی وجود داشته باشد که در آن بیداد و ظلم پایان نیابد و عدل و انصاف برقرار نشود.
هوش مصنوعی: انسان نیکوکار و دادگر مانند بادی است که برای انسان بدکار و بدخواه زیانآور است و او را آزار میدهد.
هوش مصنوعی: اگر شاه درباره خاقان سخن بگوید، او به دل خود کینه و دردهای قدیمی را حمل میکند.
هوش مصنوعی: اگر خویشان افراسیاب (دشمنان) از روی کینه و شرارت به او (کسری) آموزش ندهند، پس نباید تعجب کرد که او از آنها عاطفه و اشک در چشمانش داشته باشد.
هوش مصنوعی: اگر کسی که پیروز شده، دلش شکسته است، عجیب نیست اگر از او بترسی، زیرا در این حالت ممکن است هنوز خطرناک باشد.
هوش مصنوعی: از هیتال (شهر یا منطقهای) و لشکر غاتفر (شاید اشاره به ارتش یا قومی خاص) یاد نکن و نگران حال آنها نباش.
هوش مصنوعی: از خویشاوندان ارجاسب و افراسیاب، تیرگی هجوم خاقان بر سرزمین ما نشأت میگیرد که بر روی آب نشستهاند.
هوش مصنوعی: به تو، ای شاه بلندمرتبه و فرزانه، کار این افراد را بسپار که با روشنایی و عقل خود میتوانند آن را به خوبی انجام دهند.
هوش مصنوعی: هر کسی که دارای روح و اندیشهی زنده و سالم است، از نور و روشنی تو بهرهمند میشود.
هوش مصنوعی: تو از همهی بزرگان و مشاوران بیشتر میدانی و بنابراین نیازی نیست که به دیگران، که با دانش و رأی خود مشورت میدهند، توجه کنی.
هوش مصنوعی: تو در این دنیا شایستهی تاج و تخت هستی زیرا که دارای شخصیت درخشان، نیکنامی و همچنین خرد و شانس هستی.
هوش مصنوعی: اگر شاه به سوی خراسان برود، از سلطنت خود میترسد.
هوش مصنوعی: هر وقت که مردم بدون شاه خود (کسری) را ببینند، تا زمانی که لشکر از روم به ایران بیاید، دچار وحشت میشوند.
هوش مصنوعی: ایرانیان انتقام را خواهند گرفت و که هیچ چیزی از سرزمین ایران باقی نخواهد ماند.
هوش مصنوعی: هیچکس نمیتواند پایش را بر خاک ایران بگذارد و هیچیک از پادشاهان هم یادشان به بدی از این سرزمین نخواهد بود.
هوش مصنوعی: اگر شاه بر سر جنگ و کینه باشد و به خاطر او، دشمنان مانند نهنگ به دریا بیفتند، باید به فکر چاره و تدبیری باشد.
هوش مصنوعی: چون پادشاه از ایرانیان شنید که در بزم، غوغا و در کارزار، فعالیت و شور و شوق دارند.
هوش مصنوعی: هیچکس را آرزوی جنگ و نبرد در دل نبود، زیرا او (کسری) مردم را به مجالس شاد و میهمانیهای با شکوه دعوت کرده بود.
هوش مصنوعی: شاه جهان (کسری) میدانست که در دل خردمندان چه نظری وجود دارد و آن را درک کرده بود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.