بخش ۳ - مجلس کیخسرو با رستم، دوراهی بیابان و کلات، و برگزیدن راه چرم به رای طوس
سپهبد بشد تیز و برگشت شاه
سوی کاخ با رستم و با سپاه
یکی مجلس آراست با پیلتن
رد و موبد و خسرو رای زن
فراوان سخن گفت ز افراسیاب
ز رنج تن خویش وز درد باب
ز آزردن مادر پارسا
که با ما چه کرد آن بد پرجفا
مرا زی شبانان بیمایه داد
ز من کس ندانست نام و نژاد
فرستادم این بار طوس و سپاه
ازین پس من و تو گذاریم راه
جهان بر بداندیش تنگ آوریم
سر دشمنان زیر سنگ آوریم
ورا پیلتن گفت کین غم مدار
به کام تو گردد همه روزگار
وزان روی منزل بمنزل سپاه
همی رفت و پیشاندر آمد دو راه
ز یک سو بیابان بی آب و نم
کلات از دگر سوی و راه چرم
بماندند بر جای پیلان و کوس
بدان تا بیاید سپهدار طوس
کدامین پسند آیدش زین دو راه
بفرمان رود هم بران ره سپاه
چو آمد بر سرکشان طوس نرم
سخن گفت ازان راه بیآب و گرم
بگودرز گفت این بیابان خشک
اگر گرد عنبر دهد باد مشک
چو رانیم روزی به تندی دراز
بآب و بآسایش آید نیاز
همان به که سوی کلات و چرم
برانیم و منزل کنیم از میم
چپ و راست آباد و آب روان
بیابان چه جوییم و رنج روان
مرا بود روزی بدین ره گذر
چو گژدهم پیش سپه راهبر
ندیدیم از این راه رنجی دراز
مگر بود لختی نشیب و فراز
بدو گفت گودرز پرمایه شاه
ترا پیشرو کرد پیش سپاه
بران ره که گفت او سپه را بران
نباید که آید کسی را زیان
نباید که گردد دلآزرده شاه
بد آید ز آزار او بر سپاه
بدو گفت طوس ای گو نامدار
ازین گونه اندیشه در دل مدار
کزین شاه را دل نگردد دژم
سزد گر نداری روان جفت غم
همان به که لشکر بدین سو بریم
بیابان و فرسنگها نشمریم
بدین گفته بودند همداستان
برین بر نزد نیز کس داستان
براندند ازان راه پیلان و کوس
بفرمان و رای سپهدار طوس


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
رستم افراسیاب طوس گودرز گژدهم (اشاره) کیخسرو
شاه و رستم به کاخ برگشتند و مجلس جشنی برپا کردند که در آن درباره افراسیاب و مشکلاتی که وی برای مادر شاه، فرنگیس، پیش آورده بود، صحبت کردند. رستم به شاه امید داد که غمگین نباش، روزگار به کام تو خواهد گشت. از سویی دیگر طوس و سپاه به دو راهی رسیدند. و طوس علی رغم توصیهی شاه و هشدار گودرز مسیر بیابان را به دلیل سختی رد کرد و مسیر نزدیک کلات را برگزید تا پس از یک روز طی مسیر، بتوانند در روستای پر آب میم استراحت کنند. گودرز و سایرین در نهایت سکوت کرده و تصمیم طوس سپهبد را پذیرفتند، و بدین گونه سپاه با فرمان طوس و مدیریت او، از راه کلات چرم به پیش رفتند.
هوش مصنوعی: سپهبد (رستم) به سرعت چرخید و به سمت کاخ به همراه شاه و سپاه برگشت.
هوش مصنوعی: در این بیت گفته شده که یک مجلس پرشکوه ترتیب داده شده است که در آن پهلوانان بزرگ، موبد (روحانی) و کیخسرو (شاه) که تصمیمگیرنده است، حضور دارند.
هوش مصنوعی: او (کیخسرو) درباره افراسیاب و سختیهای جسمی خود و آلام پدرش (سیاوش) زیاد صحبت کرد.
هوش مصنوعی: دیگر با آزردن مادر پارسا (سیاوش) چه بر سر ما آورد، که او به ما چنین بدی و ستمی روا داشت.
هوش مصنوعی: من را به شبانی که بیارزش هستند سپردند و هیچکس از نام و اصل و نسب من خبر نداشت.
هوش مصنوعی: من این بار طوس و سپاهی را فرستادم؛ از این به بعد، تو و من مسیر خود را جدا کنیم.
هوش مصنوعی: دنیا را بر کسانی که بداندیش هستند تنگ میکنیم و دشمنان را زیر سنگها نابود میسازیم.
هوش مصنوعی: رستم به فرزندش میگوید که نگران این غم نباش، چرا که این غم در زندگی تو دائمی نخواهد بود و روزهای خوب هم به تو خواهند رسید.
هوش مصنوعی: سپاه از یک سو به سمت منزلهای مختلف میرفت و در جلو، دو راه را مشاهده میکرد.
از یک سو بیابانی بیآب و خشک در پیش بود و در سوی دیگر، کلات و راهی که به چرم (شهری نزدیک کوه سپید و کلات) میرسید.
هوش مصنوعی: پیلان (فیلها) و طبلها در جای خود ایستادند تا سپهدار طوس (طوس، یکی از سرداران) بیاید.
تا او کدام یک از دو راه را برگزیند؟ و به دستور فرمانده، سپاه نیز بر آن راه حرکت کند.
هوش مصنوعی: وقتی طوس به سرکشان رسید، با لحن ملایمی دربارهٔ آن مسیر بیآب و گرم صحبت کرد.
به گودرز گفت: اگر این بیابان خشک، بادی مشک آگین داشته باشد، یا خاکش از عنبر سابیده باشد.
چنانچه در یک روز راه درازی را به تندی طی کنیم، به آب و آسایش نیازمند خواهیم شد.
هوش مصنوعی: بهتر است که به سوی کلات و چرم برویم و در آنجا توقف کنیم تا از سختی و زحمت دور شویم.
هوش مصنوعی: در این بیابان که دو طرف آن آباد و پرآب است، چرا باید در جستجوی راه دیگری باشیم و خود را به زحمت بیندازیم؟
هوش مصنوعی: روزی در این راه عبور میکردم، مانند گژدهم (پیشوای شیطان) که به سوی راهنمای سپاه میروم.
هوش مصنوعی: در این مسیر، رنجی طولانی نمیبینیم، مگر اینکه ممکن است به طور موقتی، بالا و پایینهایی وجود داشته باشد.
گودرز، پهلوان گرانمایه به طوس گفت که شاه تو را فرماندهی سپاه کرد.
هوش مصنوعی: گودرز به رستم میگوید که در راهی که او برای سپاه انتخاب کرده، نباید کسی آسیب ببیند.
هوش مصنوعی: شاه نباید دلگیر و ناراحت شود، زیرا آزار او میتواند برای سپاه خسارتبار و زیانآور باشد.
طوس گفت: ای مرد نامی، این گونه افکار و اندیشهها را در دل خود راه نده.
از این مسیله پادشاه آزرده و خشمگین نمیشود، پس شایسته است که تو نیز ناراحت نشوی.
هوش مصنوعی: بهتر است که ما لشکریم را به این سمت ببریم و به بیابان برویم و فاصلهها را شمارش نکنیم.
به این ترتیب شد که همگی بر این گفته اتفاق نظر یافتند و کسی نیز حرف دیگری نزد.
پیلان با طبلهای جنگ (کوس بزرگ بر پیل سوار بوده) به فرمان و نظر سپهدار طوس از آن مسیر رفتند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.