بخش ۸ - ساخت دیوار بزرگ در برابر ترکان
ز گرگان به ساری و آمل شدند
به هنگام آواز بلبل شدند
در و دشت یکسر همه بیشه بود
دل شاه ایران پراندیشه بود
ز هامون به کوهی برآمد بلند
یکی تازیی برنشسته سمند
سر کوه و آن بیشهها بنگرید
گل و سنبل و آب و نخچیر دید
چنین گفت کای روشن کردگار
جهاندار و پیروز و پروردگار
تویی آفرینندهٔ هور و ماه
گشاینده و هم نماینده راه
جهان آفریدی بدین خرمی
که از آسمان نیست پیدا زمی
کسی کو جز از تو پرستد همی
روان را به دوزخ فرستد همی
ازیرا فریدون یزدانپرست
بدین بیشه برساخت جای نشست
بدو گفت گوینده کای دادگر
گر ایدر ز ترکان نبودی گذر
ازین مایهور جا بدین فرهی
دل ما ز رامش نبودی تهی
نیاریم گردن برافراختن
ز بس کشتن و غارت و تاختن
نماند ز بسیار و اندک به جای
ز پرنده و مردم و چارپای
گزندی که آید به ایران سپاه
ز کشور به کشور جزین نیست راه
بسی پیش ازین کوشش و رزم بود
گذر ترک را راه خوارزم بود
کنون چون ز دهقان و آزادگان
برین بوم و بر پارسازادگان
نکاهد همی رنج کافزایشست
به ما برکنون جای بخشایست
نباشد به گیتی چنین جای شهر
گر از داد تو ما بیابیم بهر
همان آفریدون یزدانپرست
به بد بر سوی ما نیازید دست
اگر شاه بیند به رای بلند
به ما برکند راه دشمن ببند
سرشک از دو دیده ببارید شاه
چو بشنید گفتار فریادخواه
به دستور گفت آن زمان شهریار
که پیش آمد این کار دشوار خوار
نشاید کزین پس چمیم و چریم
وگر تاج را خویشتن پروریم
جهاندار نپسندد از ما ستم
که باشیم شادان و دهقان دژم
چنین کوه و این دشتهای فراخ
همه از در باغ و میدان و کاخ
پر از گاو و نخچیر و آب روان
ز دیدن همی خیره گردد روان
نمانیم کین بوم ویران کنند
همی غارت از شهر ایران کنند
ز شاهی وز روی فرزانگی
نشاید چنین هم ز مردانگی
نخوانند بر ما کسی آفرین
چو ویران بود بوم ایران زمین
به دستور فرمود کز هند و روم
کجا نام باشد به آباد بوم
ز هر کشوری مردم بیش بین
که استاد بینی برین برگزین
یکی باره از آب برکش بلند
برش پهن و بالای او ده کمند
به سنگ و به گچ باید از قعر آب
برآورده تا چشمهٔ آفتاب
هر آنگه که سازیم زین گونه بند
ز دشمن به ایران نیاید گزند
نباید که آید یکی زین به رنج
بده هرچ خواهند و بگشای گنج
کشاورز و دهقان و مرد نژاد
نباید که آزار یابد ز داد
یکی پیر موبد بران کار کرد
بیابان همه پیش دیوار کرد
دری برنهادند ز آهن بزرگ
رمه یک سر ایمن شد از بیم گرگ
همه روی کشور نگهبان نشاند
چو ایمن شد از دشت لشکر براند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
فریدون (اشاره)
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ پادشاهی کسری و تصمیم او برای ساخت دیواری بزرگ در برابر هجوم ترکان است. شاه از طبیعت دلانگیز سرزمین ایران و غم از غارت و تخریب آن سخن میگوید و به خدای خود دعا میکند تا راهی برای حفظ این سرزمین بیابد. او با مشاوره دادن به مردمان آزاد و دهقانان، تصمیم میگیرد که دیواری بسازد تا از خطرات دشمن محافظت کند و آرامش را برای مردم به ارمغان بیاورد. در این راستا، مردم از گوشهوکنار به کمک آمده و با همدلی و همکاری دیواری مستحکم میسازند که امنیت کشور را تأمین کند. در نهایت، این اقدام نه تنها موجب امنیت ایران میشود بلکه بر قدرت و شجاعت مردان نیز تأکید میکند.
هوش مصنوعی: مردم گرگان به ساری و آمل رفتند و در آنجا، صدای آواز بلبل را شنیدند؛ انگار که به خاطر زیبایی آن مکان خوشحال و شاد شدهاند.
سراسر دشت همه بیشه بود شاه ایران در فکر فرو رفت
هوش مصنوعی: از هامون (منطقهای در ایران) به بالای کوه بلندی رفته، یکی از سپاهیان تازی (عرب) سوار بر اسبش نشسته است.
هوش مصنوعی: به بالای کوه و در آن جنگلها نگاه کنید، گلها و سنبلها و آب و شکارگاه را مشاهده میکنید.
هوش مصنوعی: در این بیت، فردوسی به خداوند اشاره میکند و او را به عنوان روشناییبخش و حاکم موفق و پرفروغ جهان خطاب میکند.
هوش مصنوعی: تو هستی خالق خورشید و ماه، و کسی که راه را میگشاید و نشان میدهد.
هوش مصنوعی: تو دنیا را با این زیبایی و خوشی آفریدهای که از زمین و آسمان قابل مشاهده نیست.
هوش مصنوعی: هر کسی که جز تو را بپرستد، روحش را به جهنم خواهد فرستاد.
هوش مصنوعی: فریدون، که یزدانپرست است، در این جنگل (بیشه) مکانی برای نشستن و استراحت ساخت.
هوش مصنوعی: گفتگوی یک فرد عادل و دادگر به کسری میگوید که اگر ترکان از این منطقه عبور نکنند، چه خوب است.
هوش مصنوعی: از این دلیل، دل ما از شادی و آرامش خالی و بیخبر است.
هوش مصنوعی: ما از شدت کشتن، غارت و تاخت و تاز، نمیتوانیم سرمان را بالا بگیریم و به وضعیت خود افتخار کنیم.
هوش مصنوعی: به خاطر کشتار و غارتهای زیاد، نه چیزی از پرندگان و نه از مردم و حیوانات، باقی نمیماند.
هوش مصنوعی: خطر و آسیبی که از سوی لشکر بیگانه به ایران میرسد، از هیچکس به جز خود این کشور نمیتواند دور شود و راهی برای جلوگیری از آن وجود ندارد.
هوش مصنوعی: مدتها قبل، جنگها و تلاشها برای مقابله با حملات ترکها وجود داشت و مسیر عبور آنها از منطقه خوارزم تحت کنترل و حفاظت قرار داشت.
هوش مصنوعی: اکنون از میان دهقانان و آزادگان در این سرزمین، فرزندان پارس به وجود آمدهاند.
هوش مصنوعی: رنج و سختی که من بر دوش دارم، کاهش نمییابد و بهجای آن، افزون میشود؛ بنابراین، اکنون زمان بخشش و کمک به ماست.
هوش مصنوعی: در دنیا چنین مکانی وجود ندارد، اگر ما به خاطر عدالت تو، از این زمین بهرهمند شویم.
هوش مصنوعی: آفریدون که یزدانپرست و نیکوکار است، به سمت ما نیامد و دست به بدی نزد.
هوش مصنوعی: اگر شاه با عقل و تدبیر ببیند، باید راه دشمن را ببندد و از ما حمایت کند.
هوش مصنوعی: شاه از شنیدن سخنان فریادخواه به شدت تحت تأثیر قرار گرفت و اشک از دو چشمانش ریخت.
هوش مصنوعی: شاه، به دستور خود بیان کرد که انجام این کار دشوار، نیاز به توجه و دقت دارد.
هوش مصنوعی: بعد از این نباید یا نباید به دنبال منافع و خواستههای خود باشیم، حتی اگر بر سر تاج و تخت خود را پرورش دهیم.
هوش مصنوعی: پادشاه (جهاندار) نمیخواهد که ما ستم کنیم، زیرا خوشحال بودن (شاد بودن) در حالی که کشاورزان (دهقانان) ناراحت و غمگین هستند، قابل قبول نیست.
هوش مصنوعی: این کوهها و دشتهای وسیع، همه بخشی از زمینهای زیبا و باغها و میدانها و قصرها هستند.
هوش مصنوعی: این سرزمین پر از گاو و مرتع و آب روان است، و کسی که به آن نگاه کند، از زیبایی و فراوانی آن حیرتزده میشود.
هوش مصنوعی: نگذاریم که این سرزمین را ویران کنند و دشمنان از شهر ایران غارت کنند.
هوش مصنوعی: از مقام شاهی و از روی عقل و خرد، چنین عمل ناپسندی شایسته نیست و این رفتار، از شایستگی مردانگی به دور است.
هوش مصنوعی: اگر بوم ایران زمین ویران باشد، هیچکس بر ما ستایش نخواهد کرد.
هوش مصنوعی: به دستور کسری، از سرزمینهای هند و روم، نامها و مکانی را جستجو کنید که به شهرسازی و آبادانی سرزمین ایران مربوط باشد.
هوش مصنوعی: از هر کشوری مردم بیشتری را ببین که برگزیده و ماهر هستند، و آنها را به این کار (ساخت دیوار) انتخاب کن.
هوش مصنوعی: باید یک بار از آب، سنگهایی بلند و بزرگ را بیرون بیاورند و بر روی هم بچینند و بالای آنها نیز ده کمند (یعنی دژی) قرار دهند.
هوش مصنوعی: باید سنگ و گچ را از اعماق آب بیرون بیاوریم تا به فراز و نور آفتاب برسند.
هوش مصنوعی: هرگاه که ما چنین دژ و دیواری بسازیم، آسیبی از سوی دشمنان به ایران نخواهد رسید.
هوش مصنوعی: نباید هیچکس از این کار به زحمت بیفتد؛ هرچه میخواهند به آنها بدهید و گنجینه را باز کنید.
هوش مصنوعی: کشاورزان و زحمتکشان که از نسلهای نیکو هستند، نباید از ظلم و ستم رنج ببرند و مورد آزار قرار گیرند.
هوش مصنوعی: یک پیر موبد (روحانی) بر روی این کار (ساخت دیوار) کار کرد و برای جلوگیری از تجاوز و آزار، تمام بیابان را در جلوی دیوار قرار داد.
هوش مصنوعی: دروازهای بزرگ از آهن ساختند تا رمه (گلهها) بتوانند در امنیت بمانند و از خطر گرگ در امان باشند.
هوش مصنوعی: همه جا را نگهبانان قرار دادند تا وقتی که لشکر در دشت از خطر دور باشد و ایمن شوند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.