گنجور

حاشیه‌ها

ملیکا رضایی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۰۹ در پاسخ به محمدحسین طبری دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۳:

درود ؛

آن زمان افرادی بسیار بودند که در علوم گوناگون تبحر داشتند و اصطلاحا حکیم بودند و خیام هم چون بسیاری دیگر از جمله آنان بود ؛

با این حرف شما موافق هستم ؛

طبیعتاً که از فلسفه خاص خود در شعر خویش استفاده برده است لیک هر چیزی زیرمجموعه ریاضی ست ... 

یک نفر با روحیات خاص و عواطف و احساسات لطیف خود دنیا را مینگرد یک نفر با منطق  و بینش خود و یک نفر با ریاضیات ... آنکسی که با ریاضیات دنیا را نگریسته طبیعتاً علاوه بر دانش زیاد خود با فلسفه بزرگترین دنیا را نگاه میکند ...ریاضیات سررشته فلسفه است وجود عدم و عدم وجود است در هست نیست بودن و در نیست هست بودن است ریاضیات رسیدن به مبدأ در عین پایان یافتن است و چون آینه ای هست که تو تصویر خود در آن میبینی به آینه نزدیک میشوی و نزدیک و نزدیک تر و در نهایت در آینه فرومیروی ...ریاضیات رفتن به خود و محو شدن است رفتن به خود و شروع دوباره و نیست شدن است ...

البته بهره گرفتن از ریاضیات در اشعار خیام چندان زیاد نیست ولیکن در برخی از اشعار که تعدادشان هم چندان کم نیست چنان اندیشه ریاضیات ذهن خیام در آغاز به چشم میخورد که حرفی باقی نیست ... البته این اشعار حتما نباید عددی و چیزی که در ریاضی کاربد دارد به کار رود گاهی بدون اشاره ای به واژه ای که مربوط به شاخه ای ست آن شاخه نمایان است .

درود دوباره ...

ahad.r در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۰۲:۲۸ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۷۰:

معنی بیت آخر از منظر دکتر برزگر خالقی:

حکایت با صبا گفتن: سخن با باد صبا گفتن، کنایه از کار بیهوده و بی‌فایده انجام دادن.

ای حافظ، به واسطه‌ی آتش عشق سراپایت چون آتش گرم و سوزان شده است ولی افسوس که در یار اثر نکرد و این مانند آن است که از بی‌وفایی گل نسبت به بلبل، با باد صبا سخن بگوییم که سودی ندارد و بی‌فایده است.

Amin Chatrrouz در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۰۱:۰۸ در پاسخ به پریشان روزگار دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۸۷:

چرا نباید کسی ایراد بگیرد؟

بنظر من منطقی نیست و احساسیه بیشتر.  هر کسی حق نظر دادن داره ولو غلط 

 

 

 

 

دانش دوست . در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، شنبه ۲۹ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۰۰:۲۴ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۸۷:

سلام و عرض ادب خدمت همه دوستان

به نظرم رسید به چند نکته کلی برای بررسی اشعار حکیم خیام نیشابوری و ... اشاره کنم که باعث بشه بتونیم بهتر معنای این اشعار را درک کنیم:

1- قبل از قضاوت در مورد معنی اشعار، از هر گونه جهت گیری به هر سمتی خودداری کنیم. این یکی از ویژگی های روش علمی حل مسائل است. ما می خواهیم ببینیم که منظور شاعر از سرودن شعر چه بوده است نه اینکه از عقاید خودمان را به شاعر و شعرش نسبت دهیم و سعی کنیم به این وسیله از شعر برای تایید باور های خودمان استفاده کنیم. همیشه باید به خاطر داشت که هر نظری و باوری موافقان و مخالفانی دارد. لزوما همه با باور های ما موافق نیستند. این احتمال را که معنی اشعار خیام مخالف باور های ماست بپذیریم.

2- نسبت به شاعر دید کل نگر داشته باشیم. زندگی نامه، شرایط زمانی که شاعر در آن زندگی می کرده، ویژگی های اخلاقی که از او نقل شده، آثار دیگرش و ... را بررسی کنیم و بعد از است که می توانیم نظری بدهیم که به واقعیت نزدیک تر است. مثلا اگر روش تفکر یک شاعر را بدانیم، به راحتی می توانیم اشعار احتمالی که به او نسبت داده اند را تشخیص بدهیم.

3- به معانی کلمات دقت کنیم. در زبان فارسی مثل تمام زبان ها کلمات معانی مشخصی دارند. اگر می خواهیم بگوییم منظور شاعر از این کلمه چیزی جز معنای خود کلمه دارد، باید قرینه ای محکم از همان شعر یا جای دیگری بیاوریم. در غیر این صورت دلیلی وجود ندارد که شاعر از کلمه ای استفاده کند و منظورش معنایی دیگر باشد.

4- نظرات موافق و مخالف را مطالعه کنیم. تنها زمانی انسان می تواند درست قضاوت کند که استدلال دو طرف را بشنود و درباره آن فکر کند و گرنه هر که تنها به قاضی می رود، راضی برمی گردد.

 

در آخر از توجهتون متشکرم و امیدوارم به معنای واقعی اشعار حکیم خیام پی ببریم.

محمدحسین طبری در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۲۳:۵۶ در پاسخ به ملیکا رضایی دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۳:

خیام ریاضیدان محض نبوده بلکه فیلسوف بوده یا به قولی همه چیزدان که در علوم بسیاری از جمله ادبیات، ریاضیات، نجوم، فلسفه و غیره تخصص داشته به نظر در اشعارش بیشتر از فلسفه بهره میگیره تا ریاضیات، به طور مثال به چالش کشیدن چگونگی آفرینش و خلقت

گر بر فلکم دست بردی چو یزدان

من برداشتم این فلک را ز میان

 

از نو فلکی دگر چنان ساختمی

که آزاده به کام خود رسیدی آسان 

محمدحسین طبری در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۲۳:۴۶ دربارهٔ پروین اعتصامی » دیوان اشعار » مثنویات، تمثیلات و مقطعات » شمارهٔ ۱۲ - احسان بی ثمر:

ناسازگاری از فلک آمد، وگرنه من

با خاک خوی کردم و با خار ساختم

فوق العاده است

 

 

 

 

 

امیررضا محمدی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۲۲:۵۷ در پاسخ به حمیدرضا دربارهٔ امیرخسرو دهلوی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۱:

مردمک چشم 

این بشر (فرشید ربانی) در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۲۲:۴۷ دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » پادشاهی یزدگرد » بخش ۱۲ - کشتن یزدگرد به فرمان ماهوی در آسیا، به آب افکندن تنش و ساختن دخمه به دست راهبان:

بر این گونه بر تاجداری بمرد ...

معنای مصرع دوم چیست؟

میم الف در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۳۴ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر پنجم » بخش ۱ - سر آغاز:

لطف تصحیح بفرمایید: مدح تعریف است و تخریق حجاب. که در این صورتی که شما نوشته‌اید وزن مغشوش میشود.

در ضمن حرکت کسره را برای سِفر بگذارید تا سَفر خوانده نشود.

 

 

 

 

ملیکا رضایی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۰۹ دربارهٔ فلکی شروانی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۷ - در مدح ابوالهیجاء فخرالدین خاقان اکبر منوچهر بن فریدون شروانشاه:

مژه بر هم نزند دیده من هیچ ...

یاد این شعر افتادم : گفته بودی که چرا محو تماشا منی آنچنان مات که یکدم مژه بر هم نزنی 

مژه بر هم نزنم تا که ز دستم نرود 

ناز چشم تو به قدر مژه بر هم زدنی

احمـــدترکمانی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۹:۳۰ دربارهٔ فرخی سیستانی » دیوان اشعار » ابیات پراکنده » شمارهٔ ۴۲:

آیا خورشید سالاران گیتی

سوار رزمساز و گرد نستوه

نستوه=مبارزِ خستگی ناپذیر

سجاد بهزادی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۹:۲۱ در پاسخ به رمزى دربارهٔ عبدالقادر گیلانی » غزلیات » شمارهٔ ۲۳ - طعنه بدخواه:

با درود

به نظرم این مصرع اول هست که شکست داره و نه مصرع دوم

شوق دیدارت مرا زین پیش و کنون
آرزوی بوسه امید کنارم می کشد

احتمالا این طور بوده

شوق دیدارت مرا زین پیش می کشت و کنون
آرزوی بوسه، امید کنارم می کشد

شاهان نوذری در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۸:۵۷ دربارهٔ سعدی » بوستان » باب دوم در احسان » بخش ۱۷ - حکایت درویش با روباه:

بیت ششم: 

یقین، دیده مردِ بیننده کرد

رضا س در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۸:۲۵ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۴۱:

با تشکر از توضیحات کامل جناب ساقی، در مورد بیت آخر یه توضیح داشتم.

اگر نه دایره‌ی عشق راه بربستی

چو نقطه حافظ سرگشته در میان بودی

حافظ  مثل نقطه‌ای روی کاغذ، سرگشته و بی‌هدف بود اگر عشق اطرافش رو فرانمی‌گرفت. وقتی اطراف حافظ را عشق مثل دایره‌ای فراگرفت و دورتادورش را پرکرد به مرکز دایره تبدیل شد؛ مفهوم و ارزش پیدا کرد و از سرگشتگی رهایی پیدا کرد.

عشق نمیتونه مفهوم منفی در شعر حافظ داشته باشه و راه رو ببنده. راه بستن در اینجا در چارچوب خود شعر و به معنی بستن دایره و فراگرفتن عشق در اطراف به طور کامله.

احمـــدترکمانی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۷:۵۸ دربارهٔ فرخی سیستانی » دیوان اشعار » ابیات پراکنده » شمارهٔ ۱۹:

هوازی مرا گوید آن شکرین لب

که ای شاعر اندر سخن ژرف بنگر

هوازی=بیکباره.بیخبر

افسانه چراغی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۷:۰۷ دربارهٔ فلکی شروانی » دیوان اشعار » ترکیبات » شمارهٔ ۳ - ترکیب بند:

گر جای سرو جوی بود پس چه ...

عاشقان

افسانه چراغی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۷:۰۶ دربارهٔ فلکی شروانی » دیوان اشعار » ترکیبات » شمارهٔ ۳ - ترکیب بند:

گر حکم زادن از شکم است ای عجب ...

آخر بیت: باز

 

افسانه چراغی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۷:۰۵ دربارهٔ فلکی شروانی » دیوان اشعار » ترکیبات » شمارهٔ ۳ - ترکیب بند:

تا چشم ابر کرد روان دجله بر ...

آخر بیت: باز

افسانه چراغی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۳۶ دربارهٔ فلکی شروانی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۷ - در مدح ابوالهیجاء فخرالدین خاقان اکبر منوچهر بن فریدون شروانشاه:

مژه بر هم نزند دیده من هیچ ...

مژه بر هم نزند

افسانه چراغی در ‫۴ سال و ۱۱ ماه قبل، جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۳۲ دربارهٔ فلکی شروانی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۷ - در مدح ابوالهیجاء فخرالدین خاقان اکبر منوچهر بن فریدون شروانشاه:

زلف چون مار تو آسیب دهد لعل ...

زلفِ چون مارِ تو آسیب زند لعل تو را

۱
…
۱۷۱۸
۱۷۱۹
۱۷۲۰
۱۷۲۱
۱۷۲۲
…
۵۸۶۱